हन्याम् अहं महाबाहो पाण्डवानाम् अनीकिनीम् ॥
दिवसे दिवसे कृत्वा भागं प्रागाह्निकं मम ॥
योधानां दशसाहस्रं कृत्वा भागं महाद्युते ॥
सहस्रं रथिनाम् एकम् एष भागो मतो मम ॥
अनेनाहं विधानेन संनद्धः सततोत्थितः ॥
क्षपयेयं महत् सैन्यं कालेनानेन भारत ॥
यदि त्व् अस्त्राणि मुञ्चेयं महान्ति समरे स्थितः ॥
शतसाहस्रघातीनि हन्यां मासेन भारत ॥
संजय उवाच
श्रुत्वा भीष्मस्य तद् वाक्यं राजा दुर्योधनस् तदा ॥
पर्यपृच्छत राजेन्द्र द्रोणम् अङ्गिरसां वरम् ॥
hanyām ahaṃ mahābāho pāṇḍavānām anīkinīm ||
divase divase kṛtvā bhāgaṃ prāgāhnikaṃ mama ||
yodhānāṃ daśasāhasraṃ kṛtvā bhāgaṃ mahādyute ||
sahasraṃ rathinām ekam eṣa bhāgo mato mama ||
anenāhaṃ vidhānena saṃnaddhaḥ satatotthitaḥ ||
kṣapayeyaṃ mahat sainyaṃ kālenānena bhārata ||
yadi tv astrāṇi muñceyaṃ mahānti samare sthitaḥ ||
śatasāhasraghātīni hanyāṃ māsena bhārata ||
saṃjaya uvāca
śrutvā bhīṣmasya tad vākyaṃ rājā duryodhanas tadā ||
paryapṛcchata rājendra droṇam aṅgirasāṃ varam ||
“О могучерукий, каждый день я мог бы уничтожать часть армии Пандавов: десять тысяч воинов и одну тысячу колесничих за утро, о сияющий. Такова моя доля, как я считаю. Вооружённый и всегда готовый, таким способом я уничтожил бы это великое войско за такой срок, о Бхарата. Но если бы я, стоя в бою, выпустил великие астры, убивающие сотни тысяч, я уничтожил бы его за месяц, о Бхарата”. Санджая сказал: “Услышав эти слова Бхишмы, царь Дурьодхана тогда спросил Дрону, лучшего из рода Ангирасов”.
c1871fc4f87d · опубликовано 17 июл. 2026 г., 06:41:26 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Эта глава возвращает разговор к военной оценке сил перед битвой. Дурьодхана хочет измерить войско Пандавов числом дней, но ответы старших воинов показывают разную меру реальности и самоуверенности. Бхишма говорит как полководец, связанный дхармой боя: честная битва против честного противника, обманная — против обманщика. Дрона признаёт возраст, но не утрату силы. Карна же обещает невозможное до встречи с Арджуной и Кришной, и смех Бхишмы обнажает разрыв между хвастовством и настоящим боевым знанием.