संजय उवाच
बृहतीं धार्तराष्ट्राणां दृष्ट्वा सेनां समुद्यताम् ॥
विषादम् अगमद् राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ॥
व्यूहं भीष्मेण चाभेद्यं कल्पितं प्रेक्ष्य पाण्डवः ॥
अभेद्यम् इव संप्रेक्ष्य विषण्णो ऽर्जुनम् अब्रवीत् ॥
धनंजय कथं शक्यम् अस्माभिर् योद्धुम् आहवे ॥
धार्तराष्ट्रैर् महाबाहो येषां योद्धा पितामहः ॥
अक्षोभ्यो ऽयम् अभेद्यश् च भीष्मेणामित्रकर्शिना ॥
कल्पितः शास्त्रदृष्टेन विधिना भूरितेजसा ॥
ते वयं संशयं प्राप्ताः ससैन्याः शत्रुकर्शन ॥
कथम् अस्मान् महाव्यूहाद् उद्यानं नो भविष्यति ॥
saṃjaya uvāca
bṛhatīṃ dhārtarāṣṭrāṇāṃ dṛṣṭvā senāṃ samudyatām ||
viṣādam agamad rājā kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ ||
vyūhaṃ bhīṣmeṇa cābhedyaṃ kalpitaṃ prekṣya pāṇḍavaḥ ||
abhedyam iva saṃprekṣya viṣaṇṇo 'rjunam abravīt ||
dhanaṃjaya kathaṃ śakyam asmābhir yoddhum āhave ||
dhārtarāṣṭrair mahābāho yeṣāṃ yoddhā pitāmahaḥ ||
akṣobhyo 'yam abhedyaś ca bhīṣmeṇāmitrakarśinā ||
kalpitaḥ śāstradṛṣṭena vidhinā bhūritejasā ||
te vayaṃ saṃśayaṃ prāptāḥ sasainyāḥ śatrukarśana ||
katham asmān mahāvyūhād udyānaṃ no bhaviṣyati ||
Санджая сказал: «Увидев огромное готовое войско сыновей Дхритараштры, царь Юдхиштхира, сын Кунти, впал в тревогу. Пандава смотрел на вьюху, устроенную Бхишмой, словно на непробиваемую, и, опечаленный, сказал Арджуне: “О Дхананджая, как мы сможем сражаться с сыновьями Дхритараштры, о сильнорукий, если их воином стоит сам праотец? Этот строй, выстроенный многосияющим Бхишмой, мучителем врагов, по правилам военной науки, непоколебим и непробиваем. Мы с войском вошли в опасность, о врагосмиритель; как нам выбраться из этой великой вьюхи?”»
ee7a971520cb · опубликовано 17 июл. 2026 г., 20:55:05 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Юдхиштхира не теряет веру, но честно видит масштаб опасности. Его тревога важна: дхармичный царь не обязан изображать бесстрашие перед фактом силы. Он обращается к Арджуне потому, что истинная решимость начинается не с отрицания страха, а с поиска правильного основания действия.