भीष्म उवाच
ततः पपात शिरसा ब्राह्मणस् तोयधारिणे ॥
उवाच चैनं धर्मात्मा महान् मे ऽनुग्रहः कृतः ॥
कामलोभानुबन्धेन पुरा ते यद् असूयितम् ॥
मया स्नेहम् अविज्ञाय तत्र मे क्षन्तुम् अर्हसि ॥
क्षान्तम् एव मयेत्य् उक्त्वा कुण्डधारो द्विजर्षभम् ॥
संपरिष्वज्य बाहुभ्यां तत्रैवान्तरधीयत ॥
ततः सर्वान् इमांल् लोकान् ब्राह्मणो ऽनुचचार ह ॥
कुण्डधारप्रसादेन तपसा योजितः पुरा ॥
विहायसा च गमनं तथा संकल्पितार्थता ॥
धर्माच् छक्त्या तथा योगाद् या चैव परमा गतिः ॥
देवता ब्राह्मणाः सन्तो यक्षा मानुषचारणाः ॥
धार्मिकान् पूजयन्तीह न धनाढ्यान् न कामिनः ॥
सुप्रसन्ना हि ते देवा यत् ते धर्मे रता मतिः ॥
धने सुखकला का चिद् धर्मे तु परमं सुखम् ॥
bhīṣma uvāca
tataḥ papāta śirasā brāhmaṇas toyadhāriṇe ||
uvāca cainaṃ dharmātmā mahān me 'nugrahaḥ kṛtaḥ ||
kāmalobhānubandhena purā te yad asūyitam ||
mayā sneham avijñāya tatra me kṣantum arhasi ||
kṣāntam eva mayety uktvā kuṇḍadhāro dvijarṣabham ||
saṃpariṣvajya bāhubhyāṃ tatraivāntaradhīyata ||
tataḥ sarvān imāṃl lokān brāhmaṇo 'nucacāra ha ||
kuṇḍadhāraprasādena tapasā yojitaḥ purā ||
vihāyasā ca gamanaṃ tathā saṃkalpitārthatā ||
dharmāc chaktyā tathā yogād yā caiva paramā gatiḥ ||
devatā brāhmaṇāḥ santo yakṣā mānuṣacāraṇāḥ ||
dhārmikān pūjayantīha na dhanāḍhyān na kāminaḥ ||
suprasannā hi te devā yat te dharme ratā matiḥ ||
dhane sukhakalā kā cid dharme tu paramaṃ sukham ||
Бхишма сказал: Тогда брахман пал головой перед Кундадхарой и сказал ему: «Великая милость оказана мне. Прежде, связанный желанием и жадностью, я досадовал на тебя, не понимая твоей любви; прости меня за это». Кундадхара сказал: «Я простил», обнял лучшего брахмана обеими руками и там же исчез. После этого брахман по милости Кундадхары, уже соединённый с тапасом, странствовал по всем мирам. Ему стали доступны движение по воздуху, исполнение задуманного, сила, приходящая от дхармы и йоги, и высшая цель. Божества, брахманы, святые, якши, люди и чараны здесь почитают праведных, а не богатых и не ищущих наслаждений. Боги весьма довольны тобой, ибо твой ум радуется в дхарме. В богатстве есть лишь малая доля счастья, а в дхарме — высшее счастье.
6a6448bb834b · опубликовано 21 июн. 2026 г., 07:35:30 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Ответ на вопрос главы дан без отвлечённой схемы: artha и kāma могут дать только малую долю счастья, тогда как dharma раскрывает и силу, и высшую цель. Милость Кундадхары стала настоящей именно потому, что привела брахмана к вкусу дхармы.