Махабхарата
Гаутама, Индра и слон: многие миры заслуги (часть 1)13.105.54-58
12550 / 15823
Linux
Листать
Махабхарата · 13.105.54-58

Гаутама

Деванагари

गौतम उवाच
न्तरं त्र बृहच् गीते; त्र वेदी पुण्डरीकैः स्तृणोति
त्रोयाति रिभिः सोपीथी; त्र त्वाहं स्तिनं यायिष्ये
बुध्यामि त्वां वृत्रणं क्रतुं; व्यतिक्रन्तं भुनानि विश्वा
च्चिन् वाचा वृजिनं दा चिद्; कार्षं ते सो ऽभिङ्गात्
शक्र उवाच
स्माद् मं लोथं प्रजानाम्; न्वामं वादे स्य
स्माद् वान् प्रतं मानुशास्तु; ब्रवीषि यत् तत् वाणि र्वम्
गौतम उवाच
श्वेतं रेणुं पुत्रनागं; यं मे ऽहार्षीर् र्षाणि बालम्
यो मे ने तो ऽभूद् द्वितीयस्; तम् मे देहि सुरेन्द्र नागम्
शक्र उवाच
यं सुतस् ते द्विमुख्य नागश्; चाघ्राते त्वाम् भिवीक्षमाणः
पादौ ते नासियोजिघ्रते; श्रेयो ध्याहि मश् ते ऽस्तु

Транслитерация (IAST)

gautama uvāca
rathantaraṃ yatra bṛhac ca yate; yatra ve puṇḍakaiḥ stṛṇoti ||
yatropati haribhiḥ somathī; tatra tvāhaṃ hastinaṃ tayiṣye ||
budhyāmi tvāṃ vṛtrahaṇaṃ śatakratuṃ; vyatikramantaṃ bhuvani viśvā ||
kaccin na vṛjinaṃ ka cid; arṣaṃ te manaso 'bhiṣaṅgāt ||
śakra uvāca
yasmād imaṃ lokapathaṃ pram; anvāgamaṃ padade gajasya ||
tasmād bhan praṇataṃ nuśāstu; braṣi yat tat karaṇi sarvam ||
gautama uvāca
śvetaṃ kareṇuṃ mama putragaṃ; yaṃ me 'rṣīr daśavarṣāṇi lam ||
yo me vane vasato 'bhūd dviyas; tam eva me dehi surendra gam ||
śakra uvāca
ayaṃ sutas te dvijamukhya gaś; cāghrāyate tvām abhikṣaṇaḥ ||
dau ca te sikayopajighrate; śreyo mama dhyāhi namaś ca te 'stu ||

размер не определён

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
रथन्तरं यत्र बृहत् च गीयतेrathantaraṃ yatra bṛhat ca gīyate«где Ратхантара и Брихат поётся
यत्र वेदी पुण्डरीकैः स्तृणोतिyatra vedī puṇḍarīkaiḥ stṛṇotiгде алтарь лотосами устилается
यत्र उपयाति हरिभिः सोमपीथीyatra upayāti haribhiḥ somapīthīкуда подъезжает на гнедых сому-пьющий
तत्र तु अहं हस्तिनं यातयिष्येtatra tu ahaṃ hastinaṃ yātayiṣyeтуда я слона поведу»
बुध्यामि त्वां वृत्रहणं शतक्रतुंbudhyāmi tvāṃ vṛtrahaṇaṃ śatakratuṃ«узнаю тебя, Вритры убийцу, Шатакрату
व्यतिक्रमन्तं भुवनानि विश्वाvyatikramantaṃ bhuvanāni viśvāпревосходящего миры все
कच्चित् न वाचा वृजिनंkaccit na vācā vṛjinaṃне речью ли кривду
कदा चित्kadā citкогда-нибудь
अकार्षं ते मनसः अभिषङ्गात्akārṣaṃ te manasaḥ abhiṣaṅgātне сотворил ли тебе, от ума пристрастия?
यस्मात् इमं लोकपथं प्रजानाम्yasmāt imaṃ lokapathaṃ prajānāmоттого, что этот миров-путь существ
अन्वागमं पदवादे गजस्यanvāgamaṃ padavāde gajasyaя прошёл в слово-споре о слоне
तस्मात् भवान् प्रणतं मा अनुशास्तुtasmāt bhavān praṇataṃ mā anuśāstuпотому ты склонённого меня наставь
ब्रवीषि यत् तत् करवाणि सर्वम्bravīṣi yat tat karavāṇi sarvamчто скажешь, то сотворю всё»
श्वेतं करेणुं मम पुत्रनागंśvetaṃ kareṇuṃ mama putranāgaṃ«белого слона, моего сына-слона
यं मे अहार्षीः दशवर्षाणि बालम्yaṃ me ahārṣīḥ daśavarṣāṇi bālamкакого у меня увёл, десятилетнего детёныша
यः मे वने वसतःyaḥ me vane vasataḥкто мне, в лесу живущему
अभूत् द्वितीयःabhūt dvitīyaḥбыл вторым
तम् एव मे देहिtam eva me dehiтого же мне дай
सुरेन्द्र नागम्surendra nāgamо владыка богов, слона»
अयं सुतः ते द्विजमुख्य नागःayaṃ sutaḥ te dvijamukhya nāgaḥ«этот сын твой, о лучший брахман, слон
च आघ्रायते त्वाम् अभिवीक्षमाणःca āghrāyate tvām abhivīkṣamāṇaḥобнюхивает тебя, взирая
पादौ च ते नासिकया उपजिघ्रतेpādau ca te nāsikayā upajighrateи стопы твои хоботом обнюхивает
श्रेयः मम ध्याहिśreyaḥ mama dhyāhiблага мне пожелай
नमः च ते अस्तुnamaḥ ca te astuи поклон тебе да будет»
Литературный перевод

Гаутама сказал: «„Где Ратхантара и Брихат поётся, где алтарь лотосами устилается, куда подъезжает на гнедых сому-пьющий, — туда я слона поведу. Узнаю тебя, Вритры убийцу, Шатакрату, превосходящего миры все; не речью ли кривду когда-нибудь не сотворил ли тебе, от ума пристрастия? Оттого, что этот миров-путь существ я прошёл в слово-споре о слоне, потому ты склонённого меня наставь; что скажешь, то сотворю всё. Белого слона, моего сына-слона, какого у меня увёл, десятилетнего детёныша, кто мне, в лесу живущему, был вторым, — того же мне дай, о владыка богов, слона“». Шакра сказал: «„Этот сын твой, о лучший брахман, слон, обнюхивает тебя, взирая, и стопы твои хоботом обнюхивает; блага мне пожелай, и поклон тебе да будет“».

Версия

7104c885f2db · опубликовано 21 июн. 2026 г., 03:40:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами