Sanat-kumāra
लक्षं जपोऽयुतं होमो घृतेनैव प्रकीर्तितः ॥ तर्पणं सर्वकामाप्त्यै प्रोक्तं संमोहिनीसुमैः
श्रीबीजं शक्तिरापेति बीजेनैव षडंकस्तथा ॥ त्रैलोक्यमोहनः शब्दो नमोंऽतो मनुरीरितः
ऋषिर्ब्रह्मा च गायत्री छन्दः श्रीधरदेवता ॥ श्रीबीजं शक्तिरापेति बीजेनैव षडंगकम्
पुरुषोत्तमवद्ध्यानपूजादिकमिहोदितः ॥ लक्षं जपस्तथा होम आज्येनैव दशांशतः
सुगंधश्वेतपुष्पैस्तु पूजां होमादिकं चरेत् ॥ एवं कृते तु विप्रेन्द्र साक्षात्स्याच्छ्रीधरः स्वयम्
अच्युतानन्तगोविंदपदं ङेंतं नमोंतिमम् ॥ मंत्रोऽस्य शौनकऋषिर्विराट् छंदः प्रकीर्तितम्
एषां पराशरव्यासनारदा ऋषयः स्मृताः ॥ विराट् छन्दः समाख्यातं परब्रह्मात्मको हरिः
देवताबीजशक्ती तु पूर्वोक्ते साधकैर्मते ॥ शंखचक्रधरं देवं चतुर्बाहुं किरीटिनम्
सर्वैरप्यायुधैर्युक्तं गरुडोपरि संस्थितम् ॥ सनकादिमुनींद्रैस्तु सर्वदेवैरुपासितम्
श्रीभूमिसहितं देवमुदयादित्यसन्निभम् ॥ प्रातरुद्यत्सहस्रांशुमंडलोपमकुंडलम्
सर्वलोकस्य रक्षार्थमनन्तं नित्यमेव हि ॥ अभयं वरदं देवं प्रयच्छंतं मुदान्वितम्
एवं ध्यात्वा र्चयेत्पीठे वैष्णवे सुसमाहितः ॥ आद्यावरणसंगैः स्याच्चक्रशंखगदासिभिः
मुशलाढ्यधनुः पाशांकुशैः प्रोक्तं द्वितीयकम् ॥ सनकादिकशाक्तेयव्यासनारदशौनकैः
तृतीयं लोकपालैस्तु चतुर्थं परिकीर्तितम् ॥ लक्षं जपो दशांशेन घृतेन हवनं स्मृतम्
lakṣaṃ japo'yutaṃ homo ghṛtenaiva prakīrtitaḥ || tarpaṇaṃ sarvakāmāptyai proktaṃ saṃmohinīsumaiḥ
śrībījaṃ śaktirāpeti bījenaiva ṣaḍaṃkastathā || trailokyamohanaḥ śabdo namoṃ'to manurīritaḥ
ṛṣirbrahmā ca gāyatrī chandaḥ śrīdharadevatā || śrībījaṃ śaktirāpeti bījenaiva ṣaḍaṃgakam
puruṣottamavaddhyānapūjādikamihoditaḥ || lakṣaṃ japastathā homa ājyenaiva daśāṃśataḥ
sugaṃdhaśvetapuṣpaistu pūjāṃ homādikaṃ caret || evaṃ kṛte tu viprendra sākṣātsyācchrīdharaḥ svayam
acyutānantagoviṃdapadaṃ ṅeṃtaṃ namoṃtimam || maṃtro'sya śaunakaṛṣirvirāṭ chaṃdaḥ prakīrtitam
eṣāṃ parāśaravyāsanāradā ṛṣayaḥ smṛtāḥ || virāṭ chandaḥ samākhyātaṃ parabrahmātmako hariḥ
devatābījaśaktī tu pūrvokte sādhakairmate || śaṃkhacakradharaṃ devaṃ caturbāhuṃ kirīṭinam
sarvairapyāyudhairyuktaṃ garuḍopari saṃsthitam || sanakādimunīṃdraistu sarvadevairupāsitam
śrībhūmisahitaṃ devamudayādityasannibham || prātarudyatsahasrāṃśumaṃḍalopamakuṃḍalam
sarvalokasya rakṣārthamanantaṃ nityameva hi || abhayaṃ varadaṃ devaṃ prayacchaṃtaṃ mudānvitam
evaṃ dhyātvā rcayetpīṭhe vaiṣṇave susamāhitaḥ || ādyāvaraṇasaṃgaiḥ syāccakraśaṃkhagadāsibhiḥ
muśalāḍhyadhanuḥ pāśāṃkuśaiḥ proktaṃ dvitīyakam || sanakādikaśākteyavyāsanāradaśaunakaiḥ
tṛtīyaṃ lokapālaistu caturthaṃ parikīrtitam || lakṣaṃ japo daśāṃśena ghṛtena havanaṃ smṛtam
«Шёпот сто тысяч, возлияние десять тысяч топлёным маслом названо; насыщение цветами саммохини названо для обретения всех желаний. Семя «шри», сила — «апа»; семенем — шесть членов; слово «траилокьямохана» с «намах» в конце — мантра названа. Риши Брахма, размер гаятри, божество — Шридхара; семя «шри», сила — «апа», семенем — шесть членов; созерцание, почитание и прочее — как у Пурушоттамы, здесь названо. Шёпот сто тысяч, возлияние топлёным маслом десятою частью; благоуханными белыми цветами да совершит он почитание, возлияние и прочее. Когда так сделано, о владыка брахманов, он воистину станет Шридхарою сам. Слова «Ачьюта», «Ананта», «Говинда» в дательном, с «намах» в конце, — мантра; риши у неё Шаунака, размер назван вирадж. У этих риши считаются Парашара, Вьяса и Нарада, размер назван вирадж, божество — Хари, имеющий природою высший Брахман; семя и сила же считаются садхаками прежде названные. «Держащего раковину и диск бога, четырёхрукого, в венце, и всеми оружиями наделённого, пребывающего на Гаруде, почитаемого Санакою и прочими владыками муни и всеми богами, вместе со Шри и Бхуми, бога, подобного восходящему солнцу, с серьгами, подобными кругу тысячелучного, восходящего поутру, — ради охранения всего мира, бесконечного, всегда подающего бесстрашие и дар, радостного». Так созерцав, да чтит он на вишнуитском подножии, весьма сосредоточенный: первое окружение с ними да будет диском, раковиной, палицей и мечом; второе названо луком, богатым палицею, петлёю и стрекалом; третье — Санакою и прочими, сыном Шакти, Вьясою, Нарадою и Шаунакой; четвёртое названо хранителями миров. Шёпот сто тысяч, возлияние десятою частью топлёным маслом считается.
941c30465bd6 · опубликовано 5 сент. 2026 г., 13:47:59 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Обещание «станет Шридхарою сам» повторяет то, что уже говорилось о ньясах, но теперь опирается не на слоги, а на самое простое: сто тысяч повторений, белые благоуханные цветы. Работа названа обыкновенной, итог — предельным.
В третьем окружении почитают не божеств, а тех, кто передавал предание: Санаку, Парашару, Вьясу, Нараду, Шаунаку. Между оружием и хранителями сторон вставлены рассказчики.
Это и есть та цепь, по которой идёт сама книга: Шаунака слушает, Нарада передаёт, Вьяса записал. Свод помещает своих же передатчиков внутрь того круга, который сам предписывает чтить.