अतो ऽन्यापि ह्य् एकेषाम् उभयोः
ato 'nyāpi hy ekeṣām ubhayoḥ
Есть ведь у одних [ветвей] и ИНАЯ [шрути] об обеих [прарабдхах]: у истомлённых [любовью] они ПЕРЕДАЮТСЯ [друзьям и врагам] — БЕЗ изживания.
विद्योपदेशादि-प्रवर्तकेनेश्वर-सङ्कल्पेनैव विदुषां प्रारब्धयोः पुण्य-पापयोः स्थिति-दर्शिता । अथ केषांचिन् निरपेक्षाणां विनैव भोगात् तयोर् विनाशः स्याद् इति प्रदर्श्यते । तत् सुकृत-दुष्कृते विधुनुते तस्य प्रिया ज्ञातयः सुकृतम् उपयन्त्य् अप्रिया दुष्कृतं [कौ.उ. 1.4] इति कौषीतकिनः पठन्ति, तस्य पुत्रा दायम् उपयन्ति सुहृदः साधु-कृत्यां द्विषन्तः पाप-कृत्याम् इति तु शाट्यायनिनः । अत्र संशयः । प्रारब्धयोर् अपि तयोर् भोगं विनापि विनाशः प्रतीतः स क्वचित् स्यान् न वेति । भोग्यैक-स्वभावत्वात् तम् अन्तरासो न स्याद् इति प्राप्ते—
अतोऽन्यापि ह्य् एकेषाम् उभयोः ॥
ब्रह्मैक-रतानां परमातुराणां केषांचिन् निरपेक्षाणां विनैव भोगम् उभयोः प्रारब्धयोः पाप-पुण्ययोर् विश्लेषः स्यात् । तत्र हेतुर् अन्येति । हि यस्मात् अत ईश्वरेच्छया स्थितारब्ध-निरूपक-श्रुतेर् अन्या च श्रुतिर् एकेषां शाखायां पठ्यते । तत्-सुकृत-दुष्कृते इत्य् आद्या तस्य पुत्रा दायम् इत्य् आद्या च । ज्ञान-भोगाभ्यां कर्म-विनाशं प्रकाशयन्त्या श्रुत्या सहैतस्या श्रुतेर् अविरोधाय विषय-भेदोऽवश्यं वाच्यः । न चैषा काम्य-कर्म-विषया । तद्-अधिगमादि-सूत्राभ्यां प्रारब्धातिरिक्तयोर् निखिलयोः पाप-पुण्ययोर् विनाश-निरूपणात्, पाप-कृत्यायां काम्यत्वाभावाच् च । तस्माद् अतिप्रेयसां स्वं द्रष्टुम् आर्तानां केषांचित् भक्तानां स्वाप्ति-विलम्बम् असहिष्णुर् ईश्वरस् तत्-प्रारब्धानि तदीयेभ्यः प्रदाय तान् स्वान्तिकं नयतीति विशेषाधिकरणे वक्ष्यते । तैश् च तेषां भोगात् तानि भोग्य-स्वभावानीति स्व-कृत-संस्था च सिद्धेति ।
ननु तयोर् अमूर्तत्वाद् अकृताभ्यागम-प्रसङ्गाच् च नैतद् युक्तम् इति चेन्, न, ईश्वरत्वेनान्यथा विधाने सामर्थ्यात् । तस्मात् केषांचित् परमातुराणां विनैव भोगात् प्रारब्धानि विश्लिष्यन्तीति ॥17॥
vidyopadeśādi-pravartakeneśvara-saṅkalpenaiva viduṣāṁ prārabdhayoḥ puṇya-pāpayoḥ sthiti-darśitā | atha keṣāṁcin nirapekṣāṇāṁ vinaiva bhogāt tayor vināśaḥ syād iti pradarśyate | tat sukṛta-duṣkṛte vidhunute tasya priyā jñātayaḥ sukṛtam upayanty apriyā duṣkṛtaṁ [kau.u. 1.4] iti kauṣītakinaḥ paṭhanti, tasya putrā dāyam upayanti suhṛdaḥ sādhu-kṛtyāṁ dviṣantaḥ pāpa-kṛtyām iti tu śāṭyāyaninaḥ | atra saṁśayaḥ | prārabdhayor api tayor bhogaṁ vināpi vināśaḥ pratītaḥ sa kvacit syān na veti | bhogyaika-svabhāvatvāt tam antarāso na syād iti prāpte—
ato'nyāpi hy ekeṣām ubhayoḥ ||
brahmaika-ratānāṁ paramāturāṇāṁ keṣāṁcin nirapekṣāṇāṁ vinaiva bhogam ubhayoḥ prārabdhayoḥ pāpa-puṇyayor viśleṣaḥ syāt | tatra hetur anyeti | hi yasmāt ata īśvarecchayā sthitārabdha-nirūpaka-śruter anyā ca śrutir ekeṣāṁ śākhāyāṁ paṭhyate | tat-sukṛta-duṣkṛte ity ādyā tasya putrā dāyam ity ādyā ca | jñāna-bhogābhyāṁ karma-vināśaṁ prakāśayantyā śrutyā sahaitasyā śruter avirodhāya viṣaya-bhedo'vaśyaṁ vācyaḥ | na caiṣā kāmya-karma-viṣayā | tad-adhigamādi-sūtrābhyāṁ prārabdhātiriktayor nikhilayoḥ pāpa-puṇyayor vināśa-nirūpaṇāt, pāpa-kṛtyāyāṁ kāmyatvābhāvāc ca | tasmād atipreyasāṁ svaṁ draṣṭum ārtānāṁ keṣāṁcit bhaktānāṁ svāpti-vilambam asahiṣṇur īśvaras tat-prārabdhāni tadīyebhyaḥ pradāya tān svāntikaṁ nayatīti viśeṣādhikaraṇe vakṣyate | taiś ca teṣāṁ bhogāt tāni bhogya-svabhāvānīti sva-kṛta-saṁsthā ca siddheti |
nanu tayor amūrtatvād akṛtābhyāgama-prasaṅgāc ca naitad yuktam iti cen, na, īśvaratvenānyathā vidhāne sāmarthyāt | tasmāt keṣāṁcit paramāturāṇāṁ vinaiva bhogāt prārabdhāni viśliṣyantīti ||17||
1bbe65ca5efd · опубликовано 27 июл. 2026 г., 05:33:46 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Прарабдхи знающих стоят Его волей; теперь: у НЕКОТОРЫХ безоглядных они гибнут И БЕЗ ИЗЖИВАНИЯ: «он СТРЯХИВАЕТ содеянное: благое принимают МИЛЫЕ РОДИЧИ, злое — НЕМИЛЫЕ» [Каушитаки]; «друзья — добрые дела, ненавистники — злые» [шатьяянины]. Бывает ли («природа их — быть изжитыми»)? При полученном —
«Сверх этого — ведь и иная — у одних — об обеих».
У влюблённых в одного Брахмана, ПРЕДЕЛЬНО ИСТОМЛЁННЫХ, — рассоединение обеих прарабдх без изживания: тому иная шрути (адресаты у шрути разные). Итак: у бхактов, истомлённых жаждой узреть Своего, Ишвара, НЕ ТЕРПЯЩИЙ ОТСРОЧКИ их прихода, их прарабдхи РАЗДАВ ПРИЧАСТНЫМ, УВОДИТ ИХ К СЕБЕ; причастные изживают — устав цел. «Кармы бесплотны, чужим придёт несодеянное»? — ОН ВЛАДЫКА: властен устроить иначе.