诃利世系
Плач по КамсеHV 77.33-40
399 / 607
诃利世系 · HV 77.33-40
天城文

यद्य् एवं नाथ गन्तव्यं यदि वा विस्मृता वयम् वाक्यमात्रेण यास्येति कर्तव्यो नः परिग्रहः ॥
प्रसीद नाथ भीताः स्म पादौ ते याम मूर्धभिः अलं दूरप्रवासेन निवर्त मथुराधिप ॥
अहो वीर कथं शेषे निषण्णस् तृणपांसुषु शयानस्य हि ते भूमौ कस्मान् नोद्विजते मनः ॥
केन सुप्तप्रहारो ऽयं दत्तो ऽस्माकम् अतर्कितः प्रहृतं केन सर्वासु नारीस्व् एवं सुदारुणम् ॥
रुदितानुशयो नार्या जीवन्त्याः परिदेवनम् किं वयं सति गन्तव्ये सह भर्त्रा रुदामहे ॥
एतस्मिन्न् अन्तरे दीना कंसमाता प्रवेपती क्व मे वत्सः क्व मे पुत्र इति रोरूयते भृशम् ॥
सापश्यत् तं हतं पुत्रं निपीतं शशिनं यथा हृदयेन विदीर्णेन श्राम्यमाणा पुनः पुनः ॥
पुत्रं समभिवीक्षन्ती हा हतास्मीति वाशती स्नुषाणाम् आर्तनादेन विललाप रुरोद च ॥

转写 (IAST)

yady evaṃ nātha gantavyaṃ yadi vā vismṛtā vayam vākyamātreṇa yāsyeti kartavyo naḥ parigrahaḥ ||
prasīda nātha bhītāḥ sma pādau te yāma mūrdhabhiḥ alaṃ dūrapravāsena nivarta mathurādhipa ||
aho vīra kathaṃ śeṣe niṣaṇṇas tṛṇapāṃsuṣu śayānasya hi te bhūmau kasmān nodvijate manaḥ ||
kena suptaprahāro 'yaṃ datto 'smākam atarkitaḥ prahṛtaṃ kena sarvāsu nārīsv evaṃ sudāruṇam ||
ruditānuśayo nāryā jīvantyāḥ paridevanam kiṃ vayaṃ sati gantavye saha bhartrā rudāmahe ||
etasminn antare dīnā kaṃsamātā pravepatī kva me vatsaḥ kva me putra iti rorūyate bhṛśam ||
sāpaśyat taṃ hataṃ putraṃ nipītaṃ śaśinaṃ yathā hṛdayena vidīrṇena śrāmyamāṇā punaḥ punaḥ ||
putraṃ samabhivīkṣantī hā hatāsmīti vāśatī snuṣāṇām ārtanādena vilalāpa ruroda ca ||

逐字释义
梵语IAST释义
यद्य् एवं नाथ गन्तव्यंyady evaṃ nātha gantavyaṃесли так, господин, нужно идти; если тебе надлежит уйти
यदि वा विस्मृता वयम्yadi vā vismṛtā vayamили если мы забыты; или если ты забыл нас
वाक्यमात्रेण यास्येतिvākyamātreṇa yāsyetiодним словом 'уйду'; хотя бы словом 'я ухожу'
कर्तव्यो नः परिग्रहःkartavyo naḥ parigrahaḥдолжен быть сделан наш приём; следовало взять нас с собой
प्रसीद नाथ भीताः स्मprasīda nātha bhītāḥ smaсмилуйся, господин, мы боимся; будь милостив, владыка, мы напуганы
पादौ ते याम मूर्धभिःpādau te yāma mūrdhabhiḥк твоим стопам идём головами; падаем головами к твоим ногам
अलं दूरप्रवासेनalaṃ dūrapravāsenaдовольно дальнего ухода; хватит долгой разлуки
निवर्त मथुराधिपnivarta mathurādhipaвернись, владыка Матхуры; возвратись, повелитель Матхуры
अहो वीर कथं शेषेaho vīra kathaṃ śeṣeувы, герой, как лежишь; о герой, как ты лежишь
निषण्णस् तृणपांसुषुniṣaṇṇas tṛṇapāṃsuṣuповаленный в траве и пыли; лежащий среди травы и пыли
शयानस्य हि ते भूमौśayānasya hi te bhūmauведь у тебя, лежащего на земле; когда ты лежишь на земле
कस्मान् नोद्विजते मनःkasmān nodvijate manaḥпочему ум не содрогается; отчего сердце не смущается
केन सुप्तप्रहारो ऽयंkena suptaprahāro 'yaṃкем этот удар по спящему; кто нанёс этот удар во сне
दत्तो ऽस्माकम् अतर्कितःdatto 'smākam atarkitaḥдан нам, неожиданный; нанёс нам непредвиденно
प्रहृतं केन सर्वासुprahṛtaṃ kena sarvāsuкем нанесён удар всем; кто ударил по всем
नारीस्व् एवं सुदारुणम्nārīsv evaṃ sudāruṇamженщинам так ужасно; по женщинам столь жестоко
रुदितानुशयो नार्याruditānuśayo nāryāпоследующее рыдание женщины; плач-раскаяние женщины
जीवन्त्याः परिदेवनम्jīvantyāḥ paridevanamоплакивание живущей; причитание остающейся в живых
किं वयं सति गन्तव्येkiṃ vayaṃ sati gantavyeзачем нам, когда нужно идти; что нам, если следует уйти
सह भर्त्रा रुदामहेsaha bhartrā rudāmaheплакать с мужем; рыдать вместе с супругом
एतस्मिन्न् अन्तरे दीनाetasminn antare dīnāтем временем несчастная; в этот миг жалкая
कंसमाता प्रवेपतीkaṃsamātā pravepatīмать Камсы, дрожа; Камсова мать, вся трепеща
क्व मे वत्सःkva me vatsaḥгде мой мальчик; где мой милый
क्व मे पुत्रkva me putraгде мой сын; где моё дитя
इति रोरूयते भृशम्iti rorūyate bhṛśamтак громко зарыдала; так сильно закричала
सापश्यत् तं हतं पुत्रंsāpaśyat taṃ hataṃ putraṃона увидела того убитого сына; она увидела своего сражённого сына
निपीतं शशिनं यथाnipītaṃ śaśinaṃ yathāсловно выпитую луну; как будто луну, лишённую света
हृदयेन विदीर्णेनhṛdayena vidīrṇenaс разорванным сердцем; сердцем, расколотым надвое
श्राम्यमाणा पुनः पुनःśrāmyamāṇā punaḥ punaḥизнемогая снова и снова; опять и опять слабея
पुत्रं समभिवीक्षन्तीputraṃ samabhivīkṣantīпристально глядя на сына; смотря на сына
हा हतास्मीति वाशतीhā hatāsmīti vāśatīкрича 'увы, я убита'; вопя: 'о, я погибла'
स्नुषाणाम् आर्तनादेनsnuṣāṇām ārtanādenaот скорбного вопля невесток; среди жалобного крика снох
विललाप रुरोद चvilalāpa ruroda caзапричитала и заплакала; рыдала и плакала
译文

«Если тебе, господин, нужно было уйти, или если ты забыл нас, тебе следовало хотя бы одним словом сказать: “Я ухожу”, и взять нас с собой. Смилуйся, господин, мы боимся; головами припадаем к твоим стопам. Довольно дальнего ухода, вернись, владыка Матхуры. Увы, герой, как ты лежишь, поваленный в траве и пыли? Почему твоё сердце не содрогается, когда ты лежишь на земле? Кто нанёс нам этот неожиданный удар, словно удар по спящему? Кто так ужасно ударил по всем женщинам? Что нам плакать, оставаясь в живых, если следует уйти вместе с мужем?» Тем временем несчастная мать Камсы, дрожа, громко закричала: «Где мой мальчик? Где мой сын?» Она увидела своего убитого сына, словно лишённую света луну, и снова и снова изнемогала с разорванным сердцем. Пристально глядя на сына, она вопила: «Увы, я погибла!» — и среди скорбного крика невесток причитала и плакала.

版本

3e66ffe043eb · 发布于 2026年6月22日 04:06:36 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂