शूरो ऽस्मीति न दृप्तः स्याद् बुद्धिमान् इति वा पुनः ॥
प्रियम् एवाचरन् राज्ञः प्रियो भवति भोगवान् ॥
ऐश्वर्यं प्राप्य दुष्प्रापं प्रियं प्राप्य च राजतः ॥
अप्रमत्तो भवेद् राज्ञः प्रियेषु च हितेषु च ॥
यस्य कोपो महाबाधः प्रसादश् च महाफलः ॥
कस् तस्य मनसापीच्छेद् अनर्थं प्राज्ञसंमतः ॥
न चोष्ठौ निर्भुजेज् जातु न च वाक्यं समाक्षिपेत् ॥
सदा क्षुतं च वातं च ष्ठीवनं चाचरेच् छनैः ॥
हास्यवस्तुषु चाप्य् अस्य वर्तमानेषु केषु चित् ॥
नातिगाढं प्रहृष्येत न चाप्य् उन्मत्तवद् धसेत् ॥
न चातिधैर्येण चरेद् गुरुतां हि व्रजेत् तथा ॥
स्मितं तु मृदुपूर्वेण दर्शयेत प्रसादजम् ॥
लाभे न हर्षयेद् यस् तु न व्यथेद् यो ऽवमानितः ॥
असंमूढश् च यो नित्यं स राजवसतिं वसेत् ॥
śūro 'smīti na dṛptaḥ syād buddhimān iti vā punaḥ ||
priyam evācaran rājñaḥ priyo bhavati bhogavān ||
aiśvaryaṃ prāpya duṣprāpaṃ priyaṃ prāpya ca rājataḥ ||
apramatto bhaved rājñaḥ priyeṣu ca hiteṣu ca ||
yasya kopo mahābādhaḥ prasādaś ca mahāphalaḥ ||
kas tasya manasāpīcched anarthaṃ prājñasaṃmataḥ ||
na coṣṭhau nirbhujej jātu na ca vākyaṃ samākṣipet ||
sadā kṣutaṃ ca vātaṃ ca ṣṭhīvanaṃ cācarec chanaiḥ ||
hāsyavastuṣu cāpy asya vartamāneṣu keṣu cit ||
nātigāḍhaṃ prahṛṣyeta na cāpy unmattavad dhaset ||
na cātidhairyeṇa cared gurutāṃ hi vrajet tathā ||
smitaṃ tu mṛdupūrveṇa darśayeta prasādajam ||
lābhe na harṣayed yas tu na vyathed yo 'vamānitaḥ ||
asaṃmūḍhaś ca yo nityaṃ sa rājavasatiṃ vaset ||
"Let him not become arrogant, thinking, 'I am brave,' or again, 'I am wise.' By doing what is pleasing to the king, a man becomes beloved and gains prosperity. Having attained a position hard to attain, and the king's favor, let him be attentive to what is pleasing and beneficial to the king. Who, being counted wise, would wish harm even in his mind to one whose anger brings great affliction and whose favor bears great fruit? Let him never twist his lips nor interrupt speech; sneezing, passing wind, and spitting he should always do quietly. When something laughable occurs, let him not rejoice too boisterously, nor laugh like a madman. Yet he should not act with excessive stiffness either, for that would make him seem burdensome; rather, he should show a gentle smile born of goodwill. He who does not exult at gain, does not grieve when insulted, and never loses his composure -- such a man may live at a king's court."
c400f89daa1a · 发布于 2026年7月16日 17:58:59 UTC
可用语言RUEN用方向键翻颂
Control of the body and emotions is no small matter for Dhaumya. One who wishes to pass a year unnoticed must master not only weapons but also the face, laughter, offense, and joy.