摩诃婆罗多
Vyasa's Instruction and Shuka's Renunciation (Vyāsa's Instruction and Śuka's Renunciation)12.309.13-23
11471 / 15823
摩诃婆罗多 · 12.309.13-23
天城文

अद्यकालिकया बुद्ध्या दूरे श्व इति निर्भयाः ॥
सर्वभक्षा न पश्यन्ति कर्मभूमिं विचेतसः ॥
धर्मनिःश्रेणिम् आस्थाय किं चित् किं चित् समारुह ॥
कोशकारवद् आत्मानं वेष्टयन् नावबुध्यसे ॥
नास्तिकं भिन्नमर्यादं कूलपातम् इवास्थिरम् ॥
वामतः कुरु विस्रब्धो नरं वेणुम् इवोद्धतम् ॥
कामं क्रोधं च मृत्युं च पञ्चेन्द्रियजलां नदीम् ॥
नावं धृतिमयीं कृत्वा जन्मदुर्गाणि संतर ॥
मृत्युनाभ्याहते लोके जरया परिपीडिते ॥
अमोघासु पतन्तीषु धर्मयानेन संतर ॥
तिष्ठन्तं च शयानं च मृत्युर् अन्वेषते यदा ॥
निर्वृतिं लभसे कस्माद् अकस्मान् मृत्युनाशितः ॥
संचिन्वानकम् एवैनं कामानाम् अवितृप्तकम् ॥
वृकीवोरणम् आसाद्य मृत्युर् आदाय गच्छति ॥
क्रमशः संचितशिखो धर्मबुद्धिमयो महान् ॥
अन्धकारे प्रवेष्टव्ये दीपो यत्नेन धार्यताम् ॥
संपतन् देहजालानि कदा चिद् इह मानुषे ॥
ब्राह्मण्यं लभते जन्तुस् तत् पुत्र परिपालय ॥
ब्राह्मणस्य हि देहो ऽयं न कामार्थाय जायते ॥
इह क्लेशाय तपसे प्रेत्य त्व् अनुपमं सुखम् ॥
ब्राह्मण्यं बहुभिर् अवाप्यते तपोभिस्; तल् लब्ध्वा न परिपणेन हेडितव्यम् ॥
स्वाध्याये तपसि दमे च नित्ययुक्तः; क्षेमार्थी कुशलपरः सदा यतस्व ॥

转写 (IAST)

adyakālikayā buddhyā dūre śva iti nirbhayāḥ ||
sarvabhakṣā na paśyanti karmabhūmiṃ vicetasaḥ ||
dharmaniḥśreṇim āsthāya kiṃ cit kiṃ cit samāruha ||
kośakāravad ātmānaṃ veṣṭayan nāvabudhyase ||
nāstikaṃ bhinnamaryādaṃ kūlapātam ivāsthiram ||
vāmataḥ kuru visrabdho naraṃ veṇum ivoddhatam ||
kāmaṃ krodhaṃ ca mṛtyuṃ ca pañcendriyajalāṃ nadīm ||
nāvaṃ dhṛtimayīṃ kṛtvā janmadurgāṇi saṃtara ||
mṛtyunābhyāhate loke jarayā paripīḍite ||
amoghāsu patantīṣu dharmayānena saṃtara ||
tiṣṭhantaṃ ca śayānaṃ ca mṛtyur anveṣate yadā ||
nirvṛtiṃ labhase kasmād akasmān mṛtyunāśitaḥ ||
saṃcinvānakam evainaṃ kāmānām avitṛptakam ||
vṛkīvoraṇam āsādya mṛtyur ādāya gacchati ||
kramaśaḥ saṃcitaśikho dharmabuddhimayo mahān ||
andhakāre praveṣṭavye dīpo yatnena dhāryatām ||
saṃpatan dehajālāni kadā cid iha mānuṣe ||
brāhmaṇyaṃ labhate jantus tat putra paripālaya ||
brāhmaṇasya hi deho 'yaṃ na kāmārthāya jāyate ||
iha kleśāya tapase pretya tv anupamaṃ sukham ||
brāhmaṇyaṃ bahubhir avāpyate tapobhis; tal labdhvā na paripaṇena heḍitavyam ||
svādhyāye tapasi dame ca nityayuktaḥ; kṣemārthī kuśalaparaḥ sadā yatasva ||

逐字释义
梵语IAST释义
अद्य कालिकया बुद्ध्याadya kālikayā buddhyāразумом, привязанным к сегодня; сегодняшним
दूरे श्वः इति निर्भयाःdūre śvaḥ iti nirbhayāḥзавтра далеко - так бесстрашные; беззаботные
सर्व भक्षाः न पश्यन्तिsarva bhakṣāḥ na paśyantiвсё пожирающие не видят; не замечают
कर्म भूमिम् विचेतसःkarma bhūmim vicetasaḥземлю действия, неразумные; поле кармы
धर्म निःश्रेणिम् आस्थायdharma niḥśreṇim āsthāyaвстав на лестницу дхармы; ступени
किम् चित् किम् चित् समारुहkim cit kim cit samāruhaпонемногу, понемногу поднимайся; восходи
कोशकारवत् आत्मानम्kośakāravat ātmānamкак шелкопряд себя; коконщик
वेष्टयन् न अवबुध्यसेveṣṭayan na avabudhyaseобматывая, не понимаешь; не осознаёшь
नास्तिकम् भिन्न मर्यादम्nāstikam bhinna maryādamбезбожника, нарушившего границы; пределы
कूल पातम् इव अस्थिरम्kūla pātam iva asthiramнеустойчивого, как обрыв берега; падение
वामतः कुरु विस्रब्धःvāmataḥ kuru visrabdhaḥотставь влево, спокойно; отстрани
नरम् वेणुम् इव उद्धतम्naram veṇum iva uddhatamчеловека, как поднятый тростник; пустой
कामम् क्रोधम् च मृत्युम् चkāmam krodham ca mṛtyum caжелание, гнев и смерть; каму
पञ्च इन्द्रिय जलाम् नदीम्pañca indriya jalām nadīmреку, чьи воды - пять чувств; поток
नावम् धृति मयीम् कृत्वाnāvam dhṛti mayīm kṛtvāсделав лодку из стойкости; терпения
जन्म दुर्गाणि संतरjanma durgāṇi saṃtaraпереправься через трудности рождения; опасности
मृत्युना अभ्याहते लोकेmṛtyunā abhyāhate lokeв мире, поражённом смертью; ударенном
जरया परिपीडितेjarayā paripīḍiteстаростью измученном; придавленном
अमोघासु पतन्तीषुamoghāsu patantīṣuкогда безошибочные падают; стрелы судьбы
धर्म यानेन संतरdharma yānena saṃtaraпереправься колесницей дхармы; средством
तिष्ठन्तम् च शयानम् चtiṣṭhantam ca śayānam caстоящего и лежащего; человека
मृत्युः अन्वेषते यदाmṛtyuḥ anveṣate yadāсмерть ищет когда; преследует
निर्वृतिम् लभसे कस्मात्nirvṛtim labhase kasmātоткуда получаешь покой; беспечность
अकस्मात् मृत्यु नाशितःakasmāt mṛtyu nāśitaḥвнезапно уничтожаемый смертью; разрушенный
संचिन्वानकम् एव एनम्saṃcinvānakam eva enamименно его, собирающего; накопляющего
कामानाम् अवितृप्तकम्kāmānām avitṛptakamненасытного в желаниях; неудовлетворённого
वृकी इव उरणम् आसाद्यvṛkī iva uraṇam āsādyaкак волчица овцу настигнув; добычу
मृत्युः आदाय गच्छतिmṛtyuḥ ādāya gacchatiсмерть забирает и уходит; уводит
क्रमशः संचित शिखःkramaśaḥ saṃcita śikhaḥпостепенно собранное пламя; огонёк
धर्म बुद्धि मयः महान्dharma buddhi mayaḥ mahānвеликий, состоящий из разума дхармы; светильник
अन्धकारे प्रवेष्टव्येandhakāre praveṣṭavyeкогда предстоит войти во тьму; мрак
दीपः यत्नेन धार्यताम्dīpaḥ yatnena dhāryatāmсветильник пусть держится старанием; бережно
संपतन् देह जालानिsaṃpatan deha jālāniпопадая в сети тел; телесные ловушки
कदा चित् इह मानुषेkadā cit iha mānuṣeкогда-либо здесь в человеческое; рождение
ब्राह्मण्यम् लभते जन्तुःbrāhmaṇyam labhate jantuḥсущество получает брахманство; брахманское состояние
तत् पुत्र परिपालयtat putra paripālayaэто, сын, береги; охраняй
ब्राह्मणस्य हि देहः अयम्brāhmaṇasya hi dehaḥ ayamведь это тело брахмана; брахманское
न काम अर्थाय जायतेna kāma arthāya jāyateрождается не ради желания; наслаждения
इह क्लेशाय तपसेiha kleśāya tapaseздесь ради труда и тапаса; подвига
प्रेत्य तु अनुपमम् सुखम्pretya tu anupamam sukhamа после смерти - несравненного счастья; блага
ब्राह्मण्यम् बहुभिः अवाप्यते तपोभिःbrāhmaṇyam bahubhiḥ avāpyate tapobhiḥбрахманство достигается многими тапасами; подвигами
तत् लब्ध्वाtat labdhvāего получив; обретя
न परिपणेन हेडितव्यम्na paripaṇena heḍitavyamне следует презирать торговлей; продавать
स्वाध्याये तपसि दमे चsvādhyāye tapasi dame caв свадхьяе, тапасе и самообуздании; дисциплине
नित्य युक्तःnitya yuktaḥпостоянно соединённый; занятый
क्षेम अर्थी कुशल परःkṣema arthī kuśala paraḥищущий блага, устремлённый к добру; искусный
सदा यतस्वsadā yatasvaвсегда старайся; усердствуй
译文

«Неразумные, живущие мыслью только о сегодняшнем дне и думающие, что завтра далеко, без страха пожирают всё и не видят земли кармы. Встав на лестницу дхармы, поднимайся понемногу. Ты же, как шелкопряд, обматывающий самого себя, не понимаешь опасности. Безбожника, нарушившего границы и неустойчивого, как обрывающийся берег, спокойно отодвинь в сторону, как пустой тростник. Сделав стойкость лодкой, переправься через реку желания, гнева, смерти и вод пяти чувств; в мире, поражённом смертью и сдавленном старостью, когда безошибочные удары падают, переправляйся колесницей дхармы. Если смерть ищет и стоящего, и лежащего, откуда у тебя покой, когда ты можешь быть внезапно уничтожен? Смерть настигает ненасытного собирателя желаний, как волчица овцу, и уводит его. Когда придётся войти во тьму, бережно держи светильник, постепенно собранный из разума дхармы. Существо, блуждая по сетям тел, лишь когда-то получает человеческое и брахманское рождение; береги его, сын. Тело брахмана рождается не ради наслаждения: здесь оно дано для труда и тапаса, а после смерти - для несравненного счастья. Брахманство достигается многими подвигами; получив его, не унижай его торгом. Постоянно пребывай в свадхьяе, тапасе и самообуздании, ищи истинного блага и всегда старайся в добром».

版本

b229a178a114 · 发布于 2026年6月21日 09:17:54 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂