यमं कृष्णमहिषारूढं दण्डहस्तं ध्यायेत् ॥ अच्छिय इति मन्त्रस्य त्रिष्टुप्छन्दो भवानी देवता यमप्रीतये विनियोगः
गृहे क्षेत्रं रक्तमूर्ध्वकेशं महाभुजं रक्तवाससं ध्यात्वा वह्निबीजेन पूजयेत्
गन्धर्वं श्वेतं द्विभुजं पद्मासनस्थं ध्यात्वा यमबीजेन पूजयेत्
भृङ्गराजं रक्तसिंहासनारूढं दिव्ययज्ञोपवीतिनं ध्यायेत्
होता यस्केति मन्त्रस्य भार्गव ऋषिर्गायत्रीछन्दो यशो देवता भृंगराजप्रीतये विनियोगः
मृगं पीतं मृगारूढं पीतवाससं ध्यात्वा ॥ कदाचनेति मन्त्रस्य वामदेवऋषिर्बृहती छन्दो वामदेवो देवता मृगप्रीतये विनियोगः
yamaṃ kṛṣṇamahiṣārūḍhaṃ daṇḍahastaṃ dhyāyet || acchiya iti mantrasya triṣṭupchando bhavānī devatā yamaprītaye viniyogaḥ
gṛhe kṣetraṃ raktamūrdhvakeśaṃ mahābhujaṃ raktavāsasaṃ dhyātvā vahnibījena pūjayet
gandharvaṃ śvetaṃ dvibhujaṃ padmāsanasthaṃ dhyātvā yamabījena pūjayet
bhṛṅgarājaṃ raktasiṃhāsanārūḍhaṃ divyayajñopavītinaṃ dhyāyet
hotā yasketi mantrasya bhārgava ṛṣirgāyatrīchando yaśo devatā bhṛṃgarājaprītaye viniyogaḥ
mṛgaṃ pītaṃ mṛgārūḍhaṃ pītavāsasaṃ dhyātvā || kadācaneti mantrasya vāmadevaṛṣirbṛhatī chando vāmadevo devatā mṛgaprītaye viniyogaḥ
«„Яму чёрного, на буйволе взошедшего, с жезлом в руке, да созерцает; у мантры «аччхия» — триштубх размер, Бхавани божество, применение — ради любви Ямы. В дому — Кшетру алого, со вздыбленными власами, великорукого, в алом платье, созерцав, семенем огня да чтит. Гандхарву белого, двурукого, на лотосовом седалище стоящего, созерцав, семенем Ямы да чтит. Бхрингараджу, на алое львиное седалище взошедшего, с дивным шнуром, да созерцает; у мантры «хота ясе» — Бхаргава провидец, гаятри размер, Яшас божество, применение — ради любви Бхрингараджи. Мригу жёлтого, на оленя взошедшего, в жёлтом платье, созерцав, — у мантры «кадачана» — Вамадева провидец, брихати размер, Вамадева божество, применение — ради любви Мриги“».
5201e69fb3f1 · published Aug 20, 2026, 3:00:00 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Ямам кришна-махишарудхам — «Яму чёрного, на буйволе». Яма на буйволе с жезлом — облик, знакомый всякому. Яма на буйволе с жезлом — облик, знакомый всякому.
Грихе кшетрам рактам — «в дому — Кшетру алого». Самому «Полю» — то есть участку — тоже дан облик и почитание. Самому «Полю» — участку — тоже дан облик и почитание.
Урдхва-кешам махабхуджам — «со вздыбленными власами». Облик дикий: земля, на которой ещё не строили. Облик дикий: земля, на которой ещё не строили.
Гандхарвам шветам двибхуджам — «Гандхарву белого». Гандхарва здесь мирен: белый, на лотосе. Гандхарва здесь мирен: белый, на лотосе.
Бхрингараджам ракта-симхасанарудхам — «Бхрингараджу на алом львином седалище». У малого жильца — львиное седалище: чинов не умаляют. У малого жильца — львиное седалище: чинов не умаляют.
Мригам питам мригарудхам — «Мригу на оленя взошедшего». Имя, ездовое и цвет сошлись в одном: «Олень на олене». Имя, ездовое и цвет сошлись в одном.