Mahabharata
Арджуна-индракила-гамана-парва: Арджуна уходит к Индре · Verse 3.38.19-25
2943 / 3756
Mahabharata · 3.38.19-25
Devanāgarī

तं सिंहम् इव गच्छन्तं शालस्कन्धोरुम् अर्जुनम् ॥
मनांस्य् आदाय सर्वेषां कृष्णा वचनम् अब्रवीत् ॥
यत् ते कुन्ती महाबाहो जातस्यैच्छद् धनंजय ॥
तत् ते ऽस्तु सर्वं कौन्तेय यथा च स्वयम् इच्छसि ॥
मास्माकं क्षत्रियकुले जन्म कश् चिद् अवाप्नुयात् ॥
ब्राह्मणेभ्यो नमो नित्यं येषां युद्धे न जीविका ॥
नूनं ते भ्रातरः सर्वे त्वत्कथाभिः प्रजागरे ॥
रंस्यन्ते वीरकर्माणि कीर्तयन्तः पुनः पुनः ॥
नैव नः पार्थ भोगेषु न धने नोत जीविते ॥
तुष्टिर् बुद्धिर् भवित्री वा त्वयि दीर्घप्रवासिनि ॥
त्वयि नः पार्थ सर्वेषां सुखदुःखे समाहिते ॥
जीवितं मरणं चैव राज्यम् ऐश्वर्यम् एव च ॥
आपृष्टो मे ऽसि कौन्तेय स्वस्ति प्राप्नुहि पाण्डव ॥
नमो धात्रे विधात्रे च स्वस्ति गच्छ ह्य् अनामयम् ॥
स्वस्ति ते ऽस्त्व् आन्तरिक्षेभ्यः पार्थिवेभ्यश् च भारत ॥
दिव्येभ्यश् चैव भूतेभ्यो ये चान्ये परिपन्थिनः ॥

Transliteration (IAST)

taṃ siṃham iva gacchantaṃ śālaskandhorum arjunam ||
manāṃsy ādāya sarveṣāṃ kṛṣṇā vacanam abravīt ||
yat te kuntī mahābāho jātasyaicchad dhanaṃjaya ||
tat te 'stu sarvaṃ kaunteya yathā ca svayam icchasi ||
māsmākaṃ kṣatriyakule janma kaś cid avāpnuyāt ||
brāhmaṇebhyo namo nityaṃ yeṣāṃ yuddhe na jīvikā ||
nūnaṃ te bhrātaraḥ sarve tvatkathābhiḥ prajāgare ||
raṃsyante vīrakarmāṇi kīrtayantaḥ punaḥ punaḥ ||
naiva naḥ pārtha bhogeṣu na dhane nota jīvite ||
tuṣṭir buddhir bhavitrī vā tvayi dīrghapravāsini ||
tvayi naḥ pārtha sarveṣāṃ sukhaduḥkhe samāhite ||
jīvitaṃ maraṇaṃ caiva rājyam aiśvaryam eva ca ||
āpṛṣṭo me 'si kaunteya svasti prāpnuhi pāṇḍava ||
namo dhātre vidhātre ca svasti gaccha hy anāmayam ||
svasti te 'stv āntarikṣebhyaḥ pārthivebhyaś ca bhārata ||
divyebhyaś caiva bhūtebhyo ye cānye paripanthinaḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तम् सिंहम् इव गच्छन्तम् शालस्कन्धोरुम् अर्जुनम् मनांसि आदाय सर्वेषाम् कृष्णा वचनम् अब्रवीत्tam siṃham iva gacchantam śālaskandhorum arjunam manāṃsi ādāya sarveṣām kṛṣṇā vacanam abravītк нему, идущему как лев, к Арджуне с бёдрами как стволы шалы, уведшему сердца всех, Кришна сказала слово
यत् ते कुन्ती महाबाहो जातस्य ऐच्छत् धनंजय तत् ते अस्तु सर्वम् कौन्तेय यथा च स्वयम् इच्छसिyat te kuntī mahābāho jātasya aicchat dhanaṃjaya tat te astu sarvam kaunteya yathā ca svayam icchasiто, чего Кунти желала тебе при рождении, могучерукий Дхананджая, пусть всё это будет тебе, Каунтея, и как ты сам желаешь
मा अस्माकम् क्षत्रियकुले जन्म कश् चित् अवाप्नुयात् ब्राह्मणेभ्यः नमः नित्यम् येषाम् युद्धे न जीविकाmā asmākam kṣatriyakule janma kaś cit avāpnuyāt brāhmaṇebhyaḥ namaḥ nityam yeṣām yuddhe na jīvikāпусть никто из нас не получает рождения в кшатрийском роду; вечный поклон брахманам, чьё существование не зависит от войны
नूनम् ते भ्रातरः सर्वे त्वत्कथाभिः प्रजागरे रंस्यन्ते वीरकर्माणि कीर्तयन्तः पुनः पुनःnūnam te bhrātaraḥ sarve tvatkathābhiḥ prajāgare raṃsyante vīrakarmāṇi kīrtayantaḥ punaḥ punaḥнесомненно, все твои братья, бодрствуя, будут радоваться рассказам о тебе, снова и снова прославляя геройские деяния
न एव नः पार्थ भोगेषु न धने न उत जीविते तुष्टिः बुद्धिः भवित्री वा त्वयि दीर्घप्रवासिनिna eva naḥ pārtha bhogeṣu na dhane na uta jīvite tuṣṭiḥ buddhiḥ bhavitrī vā tvayi dīrghapravāsiniу нас, Партха, не будет ни удовлетворения, ни мысли о наслаждениях, богатстве или даже жизни, пока ты в долгом отсутствии
त्वयि नः पार्थ सर्वेषाम् सुखदुःखे समाहिते जीवितम् मरणम् च एव राज्यम् ऐश्वर्यम् एव च आपृष्टः मे असि कौन्तेय स्वस्ति प्राप्नुहि पाण्डवtvayi naḥ pārtha sarveṣām sukhaduḥkhe samāhite jīvitam maraṇam ca eva rājyam aiśvaryam eva ca āpṛṣṭaḥ me asi kaunteya svasti prāpnuhi pāṇḍavaв тебе, Партха, для всех нас сосредоточены счастье и горе, жизнь и смерть, царство и власть; ты простился со мной, Каунтея, достигни благополучия, Пандава
नमः धात्रे विधात्रे च स्वस्ति गच्छ हि अनामयम् स्वस्ति ते अस्तु आन्तरिक्षेभ्यः पार्थिवेभ्यः च भारत दिव्येभ्यः च एव भूतेभ्यः ये च अन्ये परिपन्थिनःnamaḥ dhātre vidhātre ca svasti gaccha hi anāmayam svasti te astu āntarikṣebhyaḥ pārthivebhyaḥ ca bhārata divyebhyaḥ ca eva bhūtebhyaḥ ye ca anye paripanthinaḥпоклон Дхатару и Видхатару; иди благополучно и без беды; да будет тебе благо от воздушных, земных, божественных существ и от прочих препятствующих, Бхарата
Translation

Драупади сказала Арджуне, уходившему как лев: «Пусть исполнится всё, чего Кунти желала тебе при рождении, и всё, чего желаешь ты сам. Пусть никто из нас больше не рождается в кшатрийском роду; поклон брахманам, чья жизнь не зависит от войны. Твои братья будут бодрствовать, вспоминая твои подвиги. Пока ты вдали, нам не будет радости ни в наслаждениях, ни в богатстве, ни в жизни. В тебе для нас сосредоточены счастье и горе, жизнь и смерть, царство и власть. Иди благополучно; пусть земные, небесные и все иные существа не причинят тебе вреда».

Commentary

Драупади благословляет Арджуну без романтизации войны. Она видит цену кшатрийской дхармы и одновременно принимает необходимость пути, потому что на нём держится защита семьи и правды.

Version

babfdf769e19 · published Jun 18, 2026, 4:17:35 AM UTC

Page between verses with