Nārada Purāṇa
Jātaka: the science of nativities55.127-144
584 / 1701
LinuxTurn pages
Nārada Purāṇa · 55.127-144

Sanandana

Devanāgarī

तच्छेषश्च त्रिगुणितः तेनैवाप्तं दिनानि च ॥ शेषे षष्ट्या हते भक्ते हारेण घटिकादिकम्
हित्वा भाज्यंगभागादीन्कलीकृत्य खखाक्षिभिः ॥ भजेद्वर्षाणि शेषे तु गुणिते द्वादशादिभिः
द्विसप्तांशे च मासादिलग्रायुर्जायते स्फुटम् ॥ अशायुषी सलग्नानां खेटानामंशका हृताः
खयुगैरायुरंशाः स्युस्तत्संस्कारं वदामि ते ॥ ग्रहनलग्नं षड्रात्यं चेत्संस्कारोऽन्यथा नहि
तदंशः स्वाग्नयो भक्ता लब्धोनोभूर्गुणो भवेत् ॥ यदैकाल्यं तदास्तांशाः स्वाग्र्याप्तोना च भूर्गुणः
सौमयस्यार्द्धेन पापस्य समग्रेणेति निश्चयः ॥ गुमकध्नाश्चायुरंशाः संस्कारोऽयमुदाहृतः
आयुरंशकलाभक्ताद्विंशत्याब्दा इनाहतम् ॥ शेषं द्विशतभक्तं स्युर्मासाः शेषा दिनादिकम्
लग्नायुरंशास्त्रिगुणा दिग्भिक्ता स्युः समास्ततः ॥ शेषेऽर्कादिगुणे भक्ते दिग्भर्मासादिकं भवेत्
सबलेंगेभतुल्याब्दैर्युतमायुर्भवेत्स्फुटम् ॥ अंशद्विध्नमक्षांशं मासाः खत्र्यादिसंगुणात्
शेषा दिनादिकं योज्यं नैतत्पिंडनिसर्गयोः ॥ लग्नार्कचन्द्रमध्ये तु यो बली तद्दशा पुरा
ततः केंद्रादिगानां तु द्वित्र्यादौ सबलस्य च ॥ बह्वायुर्यो वीर्यसाम्येर्काद्युतस्य प्राक् याचकः
षड्वर्गार्द्धस्य त्रिंशस्य त्रिकोणगश्च स्मरगः ॥ सप्तमासस्य तूर्यस्य चतुरस्रगतस्य च
क्रमः केंद्रादिकोऽत्रापि द्वित्र्यादौ सबलस्य च ॥ पाकपस्याब्धिनागाश्च ह्यर्णवा सहगस्य च
त्रिकोणस्थस्य चाष्टाक्षिसूर्याद्यूनगतस्य च ॥ तुर्याष्टगस्य तु स्वर्गा गुणकाः परिकीर्तिताः
दशागुणैर्हता भक्त्या गुणैक्येन समागताः ॥ शेषेऽर्कादिहते भक्ते मासाद्यैक्येन नारद
अंतर्दशासु विदशास्तासु चोपदशास्तथा ॥ दशेशमित्रस्वोच्चक्षंगोब्जोब्ध्येकाद्रिवृद्धिगः
शुभगो यद्भगस्तद्भिस्न्वादिस्थेन तद्धिकृत् ॥ प्रोक्तेतरस्थानगतस्तत्तद्भावक्षयं करः
खगस्य यद्भवेद्द्रव्यं भावभे क्षणयोगजम् ॥ जीविकादिफलं सर्वं दशायां तस्य योजयेत्

Transliteration (IAST)

taccheṣaśca triguṇitaḥ tenaivāptaṃ dināni ca || śeṣe ṣaṣṭyā hate bhakte hāreṇa ghaṭikādikam
hitvā bhājyaṃgabhāgādīnkalīkṛtya khakhākṣibhiḥ || bhajedvarṣāṇi śeṣe tu guṇite dvādaśādibhiḥ
dvisaptāṃśe ca māsādilagrāyurjāyate sphuṭam || aśāyuṣī salagnānāṃ kheṭānāmaṃśakā hṛtāḥ
khayugairāyuraṃśāḥ syustatsaṃskāraṃ vadāmi te || grahanalagnaṃ ṣaḍrātyaṃ cetsaṃskāro'nyathā nahi
tadaṃśaḥ svāgnayo bhaktā labdhonobhūrguṇo bhavet || yadaikālyaṃ tadāstāṃśāḥ svāgryāptonā ca bhūrguṇaḥ
saumayasyārddhena pāpasya samagreṇeti niścayaḥ || gumakadhnāścāyuraṃśāḥ saṃskāro'yamudāhṛtaḥ
āyuraṃśakalābhaktādviṃśatyābdā ināhatam || śeṣaṃ dviśatabhaktaṃ syurmāsāḥ śeṣā dinādikam
lagnāyuraṃśāstriguṇā digbhiktā syuḥ samāstataḥ || śeṣe'rkādiguṇe bhakte digbharmāsādikaṃ bhavet
sabaleṃgebhatulyābdairyutamāyurbhavetsphuṭam || aṃśadvidhnamakṣāṃśaṃ māsāḥ khatryādisaṃguṇāt
śeṣā dinādikaṃ yojyaṃ naitatpiṃḍanisargayoḥ || lagnārkacandramadhye tu yo balī taddaśā purā
tataḥ keṃdrādigānāṃ tu dvitryādau sabalasya ca || bahvāyuryo vīryasāmyerkādyutasya prāk yācakaḥ
ṣaḍvargārddhasya triṃśasya trikoṇagaśca smaragaḥ || saptamāsasya tūryasya caturasragatasya ca
kramaḥ keṃdrādiko'trāpi dvitryādau sabalasya ca || pākapasyābdhināgāśca hyarṇavā sahagasya ca
trikoṇasthasya cāṣṭākṣisūryādyūnagatasya ca || turyāṣṭagasya tu svargā guṇakāḥ parikīrtitāḥ
daśāguṇairhatā bhaktyā guṇaikyena samāgatāḥ || śeṣe'rkādihate bhakte māsādyaikyena nārada
aṃtardaśāsu vidaśāstāsu copadaśāstathā || daśeśamitrasvoccakṣaṃgobjobdhyekādrivṛddhigaḥ
śubhago yadbhagastadbhisnvādisthena taddhikṛt || proktetarasthānagatastattadbhāvakṣayaṃ karaḥ
khagasya yadbhaveddravyaṃ bhāvabhe kṣaṇayogajam || jīvikādiphalaṃ sarvaṃ daśāyāṃ tasya yojayet

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तच्छेषश्चtaccheṣaścaи тот остаток
त्रिगुणितःtriguṇitaḥутроенный
तेनैवाप्तंtenaivāptaṃразделённый тем же
दिनानिdināniдни
caи
शेषेśeṣeпри остатке
षष्ट्याṣaṣṭyāна шестьдесят
हतेhateумноженном
भक्तेbhakteразделённом
हारेणhāreṇaделителем
घटिकादिकम्ghaṭikādikamгхатики и прочее
हित्वाhitvāотбросив
भाज्यंगभागादीन्कलीकृत्यbhājyaṃgabhāgādīnkalīkṛtyaобратив делимые градусы и прочее в калы
खखाक्षिभिःkhakhākṣibhiḥна двести
भजेद्वर्षाणिbhajedvarṣāṇiпусть разделит — годы
शेषेśeṣeпри остатке
तुtuже
गुणितेguṇiteумноженном
द्वादशादिभिःdvādaśādibhiḥна двенадцать и прочее
द्विसप्तांशेdvisaptāṃśeв двух седьмых
caи
मासादिलग्रायुर्जायतेmāsādilagrāyurjāyateмесяцы и прочее; так рождается срок жизни лагны
स्फुटम्sphuṭamточный
अशायुषीaśāyuṣīв амшае
सलग्नानांsalagnānāṃвместе с лагной
खेटानामंशकाkheṭānāmaṃśakāдоли планет
हृताःhṛtāḥразделены
खयुगैरायुरंशाःkhayugairāyuraṃśāḥна сорок — доли срока жизни
स्युस्तत्संस्कारंsyustatsaṃskāraṃи поправку к ним
वदामिvadāmiизлагаю
तेteтебе
ग्रहनलग्नंgrahanalagnaṃпланета и лагна
षड्रात्यंṣaḍrātyaṃв шести знаках
चेत्संस्कारोऽन्यथाcetsaṃskāro'nyathāесли — поправка; иначе
नहिnahiнет
तदंशःtadaṃśaḥего доли
स्वाग्नयोsvāgnayoсвои три
भक्ताbhaktāразделённые
लब्धोनोभूर्गुणोlabdhonobhūrguṇoуменьшенный на частное множитель земли
भवेत्bhavetбудет
यदैकाल्यंyadaikālyaṃкогда одновременность
तदास्तांशाःtadāstāṃśāḥтогда доли захода
स्वाग्र्याप्तोनाsvāgryāptonāубавленные на своё частное
caи
भूर्गुणःbhūrguṇaḥмножитель земли
सौमयस्यार्द्धेनsaumayasyārddhenaу благого — половиною
पापस्यpāpasyaу злотворного
समग्रेणेतिsamagreṇetiцеликом — таково
निश्चयःniścayaḥрешение
गुमकध्नाश्चायुरंशाःgumakadhnāścāyuraṃśāḥи доли срока, умноженные на множитель
संस्कारोऽयमुदाहृतःsaṃskāro'yamudāhṛtaḥтакова изложенная поправка
आयुरंशकलाभक्ताद्विंशत्याब्दाāyuraṃśakalābhaktādviṃśatyābdāкалы долей срока, разделённые на двадцать, — годы
इनाहतम्ināhatamумноженный на двенадцать
शेषंśeṣaṃостаток
द्विशतभक्तंdviśatabhaktaṃразделённый на двести
स्युर्मासाःsyurmāsāḥбудут месяцы
शेषाśeṣāостаток
दिनादिकम्dinādikamдни и прочее
लग्नायुरंशास्त्रिगुणाlagnāyuraṃśāstriguṇāдоли срока лагны, утроенные
दिग्भिक्ताdigbhiktāразделённые на десять
स्युःsyuḥбудут
समास्ततःsamāstataḥоттуда — годы
शेषेऽर्कादिगुणेśeṣe'rkādiguṇeпри остатке, умноженном на двенадцать
भक्तेbhakteразделённом
दिग्भर्मासादिकंdigbharmāsādikaṃна десять — месяцы и прочее
भवेत्bhavetбудет
सबलेंगेभतुल्याब्दैर्युतमायुर्भवेत्स्फुटम्sabaleṃgebhatulyābdairyutamāyurbhavetsphuṭamс годами, равными сильному знаку в первом доме, срок будет точен
अंशद्विध्नमक्षांशंaṃśadvidhnamakṣāṃśaṃдоли, удвоенные, — доли широты
मासाःmāsāḥмесяцы
खत्र्यादिसंगुणात्khatryādisaṃguṇātот умножения на тридцать и прочее
शेषाśeṣāостаток
दिनादिकंdinādikaṃдни и прочее
योज्यंyojyaṃдолжно прибавить
नैतत्पिंडनिसर्गयोःnaitatpiṃḍanisargayoḥно не для пиндаи и нисаргаи
लग्नार्कचन्द्रमध्येlagnārkacandramadhyeсреди лагны, Солнца и Луны
तुtuже
योyoкто
बलीbalīсилён
तद्दशाtaddaśāего даша
पुराpurāпервою
ततःtataḥзатем
केंद्रादिगानांkeṃdrādigānāṃу стоящих в кендре и далее
तुtuже
द्वित्र्यादौdvitryādauво втором, третьем и прочих
सबलस्यsabalasyaу сильного
caи
बह्वायुर्योbahvāyuryoу кого срок долог
वीर्यसाम्येर्काद्युतस्यvīryasāmyerkādyutasyaпри равенстве силы — у соединённого с Солнцем
प्राक्prākпрежде
याचकःyācakaḥпросящий
षड्वर्गार्द्धस्यṣaḍvargārddhasyaу имеющего половину шести варг
त्रिंशस्यtriṃśasyaтридцати
त्रिकोणगश्चtrikoṇagaścaи стоящий в тригоне
स्मरगःsmaragaḥстоящий в седьмом
सप्तमासस्यsaptamāsasyaсеми месяцев
तूर्यस्यtūryasyaчетвёртого
चतुरस्रगतस्यcaturasragatasyaстоящего в четырёхугольнике
caи
क्रमःkramaḥпорядок
केंद्रादिकोऽत्रापिkeṃdrādiko'trāpiи здесь от кендры
द्वित्र्यादौdvitryādauво втором, третьем и прочих
सबलस्यsabalasyaу сильного
caи
पाकपस्याब्धिनागाश्चpākapasyābdhināgāścaу владыки созревания — четыре и восемь
ह्यर्णवाhyarṇavāчетыре
सहगस्यsahagasyaу стоящего вместе
caи
त्रिकोणस्थस्यtrikoṇasthasyaу стоящего в тригоне
चाष्टाक्षिसूर्याद्यूनगतस्यcāṣṭākṣisūryādyūnagatasyaи у стоящего в седьмом — восемь, два, двенадцать
caи
तुर्याष्टगस्यturyāṣṭagasyaу стоящего в четвёртом и восьмом
तुtuже
स्वर्गाsvargāнебеса
गुणकाःguṇakāḥмножители
परिकीर्तिताःparikīrtitāḥобъявлены
दशागुणैर्हताdaśāguṇairhatāумноженные на множители даши
भक्त्याbhaktyāделением
गुणैक्येनguṇaikyenaна сумму множителей
समागताःsamāgatāḥполучаются
शेषेऽर्कादिहतेśeṣe'rkādihateпри остатке, умноженном на двенадцать
भक्तेbhakteразделённом
मासाद्यैक्येनmāsādyaikyenaна ту же сумму — месяцы и прочее
नारदnāradaо Нарада
अंतर्दशासुaṃtardaśāsuв антардашах
विदशास्तासुvidaśāstāsuв них — видаши
चोपदशास्तथाcopadaśāstathāи упадаши
दशेशमित्रस्वोच्चक्षंगोब्जोब्ध्येकाद्रिवृद्धिगःdaśeśamitrasvoccakṣaṃgobjobdhyekādrivṛddhigaḥвладыка даши в дружественном знаке, своём возвышении и в местах возрастания
शुभगोśubhagoстоящий благо
यद्भगस्तद्भिस्न्वादिस्थेनyadbhagastadbhisnvādisthenaв каком знаке — тем и стоящим с ним
तद्धिकृत्taddhikṛtтворит возрастание того
प्रोक्तेतरस्थानगतस्तत्तद्भावक्षयंproktetarasthānagatastattadbhāvakṣayaṃстоящий в ином, чем сказано, месте губит ту бхаву
करःkaraḥтворящий
खगस्यkhagasyaу планеты
यद्भवेद्द्रव्यंyadbhaveddravyaṃкакое будет вещество
भावभेbhāvabheв знаке бхавы
क्षणयोगजम्kṣaṇayogajamрождённое сочетанием мига
जीविकादिफलंjīvikādiphalaṃплод — средства к жизни и прочее
सर्वंsarvaṃвсё
दशायांdaśāyāṃв даше
तस्यtasyaего
योजयेत्yojayetпусть приложит
Translation

Тот остаток, утроенный и разделённый тем же делителем, даёт дни; остаток от него, умноженный на шестьдесят и разделённый делителем, даёт гхатики и прочее. Отбросив лишнее и обратив делимые градусы и прочее в калы, пусть разделит на двести — получатся годы; остаток же, умноженный на двенадцать и прочее, в двух седьмых даёт месяцы и прочее. Так рождается точный срок жизни лагны. В амшае доли планет вместе с лагной делятся на сорок — это доли срока жизни; излагаю тебе и поправку к ним. Если планета и лагна расходятся в пределах шести знаков, поправка есть; иначе её нет. Его доли, разделённые на свои три, дают уменьшенный на частное множитель земли; когда же они одновременны, тогда доли захода, убавленные на своё частное, дают тот же множитель. У благого — половиною, у злотворного — целиком: таково решение; и доли срока, умноженные на множитель, — такова изложенная поправка. Калы долей срока, разделённые на двадцать, дают годы; остаток, умноженный на двенадцать и разделённый на двести, даёт месяцы, а остаток от него — дни и прочее. Доли срока лагны, утроенные и разделённые на десять, дают годы; остаток, умноженный на двенадцать и разделённый на десять, даёт месяцы и прочее. С прибавлением лет, равных сильному знаку в первом доме, срок будет точен. Доли, удвоенные, дают доли широты, а от умножения на тридцать и прочее — месяцы; остаток же — дни и прочее, и его должно прибавить, но не для пиндаи и нисаргаи. Кто из троих — лагна, Солнце и Луна — сильнее, того даша идёт первою; затем идут даши стоящих в кендре и далее, во втором, третьем и прочих домах, а из равных — у кого срок долог; при равенстве силы прежде идёт соединённый с Солнцем, а просящий — после. Множители таковы: у имеющего половину шести варг и тридцати, у стоящего в тригоне и в седьмом — семь месяцев, у стоящего в четвёртом и в четырёхугольнике — так же по порядку; и здесь счёт идёт от кендры, во втором, третьем и прочих, у сильного; у владыки созревания — четыре и восемь, у стоящего вместе — четыре, у стоящего в тригоне и в седьмом — восемь, два и двенадцать, а у стоящего в четвёртом и восьмом — небеса. Таковы объявленные множители. Умноженные на множители даши и разделённые на сумму множителей, они дают годы; остаток, умноженный на двенадцать и разделённый на ту же сумму, даёт месяцы и прочее, о Нарада. Внутри дашей стоят антардаши, в них — видаши, а в них упадаши. Владыка даши, стоящий в дружественном знаке, в своём возвышении и в местах возрастания, творит возрастание той бхавы, в знаке которой стоит; а стоящий в ином, чем сказано, месте — губит её. Какое вещество принадлежит планете в знаке бхавы, какой плод рождён сочетанием мига, какие средства к жизни и прочее — всё это пусть приложат к её даше.

Version

e0f20803330c · published Sep 5, 2026, 6:39:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with