Sanat-kumāra
वेदस्तुतो वेदवेत्ता यदुवंशविवर्द्धनः ॥ यदुवंशविनाशी च उद्धवोद्धारकारकः
राधा च राधिका चैव आनंदा वृषभानुजा ॥ वृन्दावनेश्वरी पुण्या कृष्णमानसहारिणी
प्रगल्भा चतुरा कामा कामिनी हरिमोहिनी ॥ ललिता मधुरा माध्वी किशोरी कनकप्रभा
जितचंद्रा जितमृगा जितसिंहा जितद्विपा ॥ जितरंभा जितपिका गोविंदहृदयोद्भवा
जितबिंबा जितशुका जितपद्मा कुमारिका ॥ श्रीकृष्णाकर्षणा देवी नित्यं युग्मस्वरूपिणी
नित्यं विहारिणी कांता रसिका कृष्णवल्लभा ॥ आमोदिनी मोदवती नंदनंदनभूषिता
दिव्यांबरा दिव्यहारा मुक्तामणिविभूषिता ॥ कुञ्जप्रिया कुञ्जवासा कुञ्जनायकनायिका
चारुरूपा चारुवक्त्रा चारुहेमांगदा शुभा ॥ श्रीकृष्णवेणुसंगीता मुरलीहारिणी शिवा
भद्रा भगवती शांता कुमुदा सुन्दरी प्रिया ॥ कृष्णरतिः श्रीकृष्णसहचारिणी
वंशीवटप्रियस्थाना युग्मायुग्मस्वरूपिणी ॥ भांडीरवासिनी शुभ्रा गोपीनाथप्रिया सखी
श्रुतिनिःश्वसिता दिव्या गोविंदरसदायिनी ॥ श्रीकृष्णप्रार्थनीशाना महानन्दप्रदायिनी
वैकुंठजनसंसेव्या कोटिलक्ष्मी सुखावहा ॥ कोटिकंदर्पलावण्या रतिकोटिरतिप्रदा
भक्तिग्राह्या भक्तिरूपा लावण्यसरसी उमा ॥ ब्रह्मरुद्रादिसंराध्या नित्यं कौतूहलान्विता
नित्यलीला नित्यकामा नित्यश्रृंगारभूषिता ॥ नित्यवृन्दावनरसा नन्दनन्दनसंयुता
vedastuto vedavettā yaduvaṃśavivarddhanaḥ || yaduvaṃśavināśī ca uddhavoddhārakārakaḥ
rādhā ca rādhikā caiva ānaṃdā vṛṣabhānujā || vṛndāvaneśvarī puṇyā kṛṣṇamānasahāriṇī
pragalbhā caturā kāmā kāminī harimohinī || lalitā madhurā mādhvī kiśorī kanakaprabhā
jitacaṃdrā jitamṛgā jitasiṃhā jitadvipā || jitaraṃbhā jitapikā goviṃdahṛdayodbhavā
jitabiṃbā jitaśukā jitapadmā kumārikā || śrīkṛṣṇākarṣaṇā devī nityaṃ yugmasvarūpiṇī
nityaṃ vihāriṇī kāṃtā rasikā kṛṣṇavallabhā || āmodinī modavatī naṃdanaṃdanabhūṣitā
divyāṃbarā divyahārā muktāmaṇivibhūṣitā || kuñjapriyā kuñjavāsā kuñjanāyakanāyikā
cārurūpā cāruvaktrā cāruhemāṃgadā śubhā || śrīkṛṣṇaveṇusaṃgītā muralīhāriṇī śivā
bhadrā bhagavatī śāṃtā kumudā sundarī priyā || kṛṣṇaratiḥ śrīkṛṣṇasahacāriṇī
vaṃśīvaṭapriyasthānā yugmāyugmasvarūpiṇī || bhāṃḍīravāsinī śubhrā gopīnāthapriyā sakhī
śrutiniḥśvasitā divyā goviṃdarasadāyinī || śrīkṛṣṇaprārthanīśānā mahānandapradāyinī
vaikuṃṭhajanasaṃsevyā koṭilakṣmī sukhāvahā || koṭikaṃdarpalāvaṇyā ratikoṭiratipradā
bhaktigrāhyā bhaktirūpā lāvaṇyasarasī umā || brahmarudrādisaṃrādhyā nityaṃ kautūhalānvitā
nityalīlā nityakāmā nityaśrṛṃgārabhūṣitā || nityavṛndāvanarasā nandanandanasaṃyutā
«...Восхваленный ведами, Знаток вед, Умноживший род Яду, Погубивший род Яду, Спасший Уддхаву. — Радха, Радхика, Блаженство, Дочь Вришабхану, Владычица Вриндавана, Святая, Похитительница сердца Кришны, Смелая, Искусная, Желанная, Влюблённая, Обвораживающая Хари, Прелестная, Сладостная, Медвяная, Отроковица, С блеском золота, Победившая луну, Победившая лань, Победившая льва, Победившая слона, Победившая банан, Победившая кукушку, Возникшая в сердце Говинды, Победившая бимбу, Победившая попугая, Победившая лотос, Дева, Влекущая Шри Кришну, Богиня, Всегда имеющая природу Четы, Всегда гуляющая, Прекрасная, Знающая вкус, Возлюбленная Кришны, Радующая, Радостная, Украшенная сыном Нанды, В дивных одеждах, В дивных ожерельях, Украшенная жемчугом и самоцветами, Любящая кущу, Живущая в куще, Госпожа господина кущи, Прекрасная обликом, С прекрасным лицом, В прекрасных золотых наручах, Благая, Воспетая свирелью Шри Кришны, Похитительница свирели, Благая, Благая, Владычица, Умиротворённая, Кувшинка, Прекрасная, Милая, Любовь Кришны, Спутница Шри Кришны, Чьё милое место — Вамши-вата, Имеющая природу и четы, и не-четы, Живущая в Бхандире, Светлая, Милая владыке гопи, Подруга, Выдохнутая шрути, Дивная, Дающая вкус Говинды, Владычица, у которой просит Шри Кришна, Дающая великое блаженство, Чтимая жителями Вайкунтхи, Коти Лакшми, Приносящая счастье, С красою коти Камадев, Дающая любовь коти Рати, Постигаемая преданностью, Имеющая облик преданности, Озеро красоты, Ума, Почитаемая Брахмою, Рудрой и прочими, Всегда исполненная любопытства, Вечная лила, Вечно любящая, Всегда убранная любовным нарядом, Вечный вкус Вриндавана, Соединённая с сыном Нанды...»
f9f51c0f41b7 · published Sep 5, 2026, 3:35:07 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Имена Кришны кончаются двумя, стоящими рядом: «Умноживший род Яду» и «Погубивший род Яду». Прежде чем начнётся вторая тысяча, список успевает сказать и это.
Красота Радхи описана через ряд побед: луна, лань, лев, слон, банан, кукушка, бимба, попугай, лотос. Каждое сравнение, к которому обычно прибегают поэты, названо побеждённым — и получается опись сравнений, признавших себя недостаточными.
Среди её имён есть одно, переворачивающее весь порядок этих книг: «Владычица, у которой просит Шри Кришна». Тот, кому в предыдущих главах возливали сотнями тысяч, здесь сам назван просящим.