भीष्म उवाच
एतस्मिन्न् एव काले तु वसिष्ठम् ऋषिसत्तमम् ॥
इक्ष्वाकुवंशजो राजा सौदासो ददतां वरः ॥
सर्वलोकचरं सिद्धं ब्रह्मकोशं सनातनम् ॥
पुरोहितम् इदं प्रष्टुम् अभिवाद्योपचक्रमे ॥
सौदास उवाच
त्रैलोक्ये भगवन् किं स्वित् पवित्रं कथ्यते ऽनघ ॥
यत् कीर्तयन् सदा मर्त्यः प्राप्नुयात् पुण्यम् उत्तमम् ॥
भीष्म उवाच
तस्मै प्रोवाच वचनं प्रणताय हितं तदा ॥
गवाम् उपनिषद् विद्वान् नमस्कृत्य गवां शुचिः ॥
गावः सुरभिगन्धिन्यस् तथा गुग्गुलुगन्धिकाः ॥
गावः प्रतिष्ठा भूतानां गावः स्वस्त्ययनं महत् ॥
गावो भूतं भविष्यच् च गावः पुष्टिः सनातनी ॥
गावो लक्ष्म्यास् तथा मूलं गोषु दत्तं न नश्यति ॥
अन्नं हि सततं गावो देवानां परमं हविः ॥
bhīṣma uvāca
etasminn eva kāle tu vasiṣṭham ṛṣisattamam ||
ikṣvākuvaṃśajo rājā saudāso dadatāṃ varaḥ ||
sarvalokacaraṃ siddhaṃ brahmakośaṃ sanātanam ||
purohitam idaṃ praṣṭum abhivādyopacakrame ||
saudāsa uvāca
trailokye bhagavan kiṃ svit pavitraṃ kathyate 'nagha ||
yat kīrtayan sadā martyaḥ prāpnuyāt puṇyam uttamam ||
bhīṣma uvāca
tasmai provāca vacanaṃ praṇatāya hitaṃ tadā ||
gavām upaniṣad vidvān namaskṛtya gavāṃ śuciḥ ||
gāvaḥ surabhigandhinyas tathā guggulugandhikāḥ ||
gāvaḥ pratiṣṭhā bhūtānāṃ gāvaḥ svastyayanaṃ mahat ||
gāvo bhūtaṃ bhaviṣyac ca gāvaḥ puṣṭiḥ sanātanī ||
gāvo lakṣmyās tathā mūlaṃ goṣu dattaṃ na naśyati ||
annaṃ hi satataṃ gāvo devānāṃ paramaṃ haviḥ ||
Бхишма сказал: «В это самое время Васиштху, лучшего из риши, из рода Икшваку царь, Саудаса, из дарителей лучший, — по всем мирам ходящего, совершенного, брахмана-сокровищницу вечную, пурохиту, — это спросить, поклонившись, приступил». Саудаса сказал: «В трёх мирах, о господин, что же очистительным зовётся, о безгрешный, что воспевая всегда смертный обрёл бы заслугу высшую?» Бхишма сказал: «Ему изрёк слово, склонившемуся, благое тогда коров тайноучение мудрый, поклонившись коровам, чистый: „Коровы благоуханные и гуггулу-пахнущие; коровы — опора существ, коровы — благословение великое; коровы — прошлое и будущее, коровы — питание вечное; коровы — Лакшми корень, в коровах данное не гибнет“».
fb95352aa0ab · publicado 21 jun 2026, 1:20:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
На вопрос Саудасы — что во всех трёх мирах всего очистительнее воспевать? — Васиштха отвечает «тайноучением о коровах» (gavām upaniṣad), и знаменательно, что сам великий риши, прежде чем учить, «поклоняется коровам». Не как имуществу, а как святыне воздаёт он им честь. Хвала его восходит ступенями: коровы — опора существ, великое благословение, вечное питание, самый «корень Лакшми» (благоденствия), они объемлют и прошлое, и будущее. И венчает её обетование: «в коровах данное не гибнет» — дар, вручённый чрез корову, не пропадает вовек, ибо вложен в неоскудевающую основу мира.