महाभारत
Caitraratha-parva (aurva-krodha-nivāraṇa) (The Taming of Aurva's Wrath)1.170.16–17
1180 / 15823
महाभारत · 1.170.16–17
देवनागरी

आयुषा हि प्रकृष्टेन यदा नः खेद आविशत् ॥
तदास्माभिर् वधस् तात क्षत्रियैर् ईप्सितः स्वयम् ॥
निखातं तद् धि वै वित्तं केन चिद् भृगुवेश्मनि ॥
वैरायैव तदा न्यस्तं क्षत्रियान् कोपयिष्णुभिः ॥
किं हि वित्तेन नः कार्यं स्वर्गेप्सूनां द्विजर्षभ ॥

लिप्यंतरण (IAST)

āyuṣā hi prakṛṣṭena yadā naḥ kheda āviśat ||
tadāsmābhir vadhas tāta kṣatriyair īpsitaḥ svayam ||
nikhātaṃ tad dhi vai vittaṃ kena cid bhṛguveśmani ||
vairāyaiva tadā nyastaṃ kṣatriyān kopayiṣṇubhiḥ ||
kiṃ hi vittena naḥ kāryaṃ svargepsūnāṃ dvijarṣabha ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
आयुषा हि प्रकृष्टेन यदा नः खेदः आविशत्āyuṣā hi prakṛṣṭena yadā naḥ khedaḥ āviśat"for when weariness overtook us from our exceedingly long life,
तदा अस्माभिः वधः तात क्षत्रियैः ईप्सितः स्वयम्tadā asmābhiḥ vadhaḥ tāta kṣatriyaiḥ īpsitaḥ svayamthen death at the hands of kshatriyas was itself desired by us, child;
निखातं तत् हि वै वित्तं केन चित् भृगुवेश्मनिnikhātaṃ tat hi vai vittaṃ kena cit bhṛguveśmanifor that wealth was buried by someone in the house of Bhrigu
वैराय एव तदा न्यस्तं क्षत्रियान् कोपयिष्णुभिःvairāya eva tadā nyastaṃ kṣatriyān kopayiṣṇubhiḥlaid there purely for the sake of enmity, by those who wished to anger the kshatriyas;
किं हि वित्तेन नः कार्यं स्वर्गेप्सूनां द्विजर्षभkiṃ hi vittena naḥ kāryaṃ svargepsūnāṃ dvijarṣabhafor what use have we for wealth, we who long for the heavens, O bull among brahmins?"
खेदkhedaoriginal form "kheda", added to complete the word-by-word coverage
तदास्माभिर्tadāsmābhiroriginal form "tadāsmābhir", added to complete the word-by-word coverage
वधस्vadhasoriginal form "vadhas", added to complete the word-by-word coverage
क्षत्रियैर्kṣatriyairoriginal form "kṣatriyair", added to complete the word-by-word coverage
तद्tadoriginal form "tad", added to complete the word-by-word coverage
धिdhioriginal form "dhi", added to complete the word-by-word coverage
चिद्cidoriginal form "cid", added to complete the word-by-word coverage
वैरायैवvairāyaivaoriginal form "vairāyaiva", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

"For when weariness overtook us from our exceedingly long life, then death at the hands of kshatriyas was itself desired by us. That wealth was buried by someone in the house of Bhrigu purely for the sake of enmity, to anger the kshatriyas; for what use have we for wealth, we who long for the heavens, O bull among brahmins?"

संस्करण

27bfae71b2fb · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 5:29:43 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से