महाभारत
Caitraratha-parva (kalmāṣapāda-brāhmaṇī-śāpa) (The Brahman Woman's Curse on Kalmāṣapāda)1.173.1–2
1204 / 15823
महाभारत · 1.173.1–2
देवनागरी

अर्जुन उवाच
राज्ञा कल्माषपादेन गुरौ ब्रह्मविदां वरे ॥
कारणं किं पुरस्कृत्य भार्या वै संनियोजिता ॥
जानता च परं धर्मं लोक्यं तेन महात्मना ॥
अगम्यागमनं कस्माद् वसिष्ठेन महात्मना ॥
कृतं तेन पुरा सर्वं वक्तुम् अर्हसि पृच्छतः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

arjuna uvāca
rājñā kalmāṣapādena gurau brahmavidāṃ vare ||
kāraṇaṃ kiṃ puraskṛtya bhāryā vai saṃniyojitā ||
jānatā ca paraṃ dharmaṃ lokyaṃ tena mahātmanā ||
agamyāgamanaṃ kasmād vasiṣṭhena mahātmanā ||
kṛtaṃ tena purā sarvaṃ vaktum arhasi pṛcchataḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
राज्ञा कल्माषपादेन गुरौ ब्रह्मविदां वरेrājñā kalmāṣapādena gurau brahmavidāṃ vareby King Kalmashapada -- to the guru, the best of knowers of Brahman [Vasishtha] --
कारणं किं पुरस्कृत्य भार्या वै संनियोजिताkāraṇaṃ kiṃ puraskṛtya bhāryā vai saṃniyojitāfor what reason was his wife appointed [for niyoga]?
जानता च परं धर्मं लोक्यं तेन महात्मनाjānatā ca paraṃ dharmaṃ lokyaṃ tena mahātmanāand how by that magnanimous one [Vasishtha], who knows the highest worldly dharma,
अगम्यागमनं कस्मात् वसिष्ठेन महात्मनाagamyāgamanaṃ kasmāt vasiṣṭhena mahātmanāwas the going to a forbidden [woman] committed?
कृतं तेन पुरा सर्वं वक्तुम् अर्हसि पृच्छतःkṛtaṃ tena purā sarvaṃ vaktum arhasi pṛcchataḥall that was done by him before, may you tell it to me, who ask»;
अर्जुनarjunaoriginal form "arjuna", added to complete the word-by-word coverage
कस्माद्kasmādoriginal form "kasmād", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

Arjuna said: 'For what reason did King Kalmashapada appoint his wife to the guru, the best of the knowers of Brahman? And how did that magnanimous Vasishtha, who knows the highest worldly dharma, go to a forbidden woman? All that happened before, may you tell me, who ask.'

संस्करण

e43929ba3f83 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 5:37:22 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से