महाभारत
Viduragamana-parva (bhīṣma-vākya) (The Counsel of Bhīṣma)1.195.5–6
1473 / 15823
महाभारत · 1.195.5–6
देवनागरी

दुर्योधन यथा राज्यं त्वम् इदं तात पश्यसि ॥
मम पैतृकम् इत्य् एवं ते ऽपि पश्यन्ति पाण्डवाः ॥
यदि राज्यं न ते प्राप्ताः पाण्डवेयास् तपस्विनः ॥
कुत एव तवापीदं भारतस्य च कस्य चित् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

duryodhana yathā rājyaṃ tvam idaṃ tāta paśyasi ||
mama paitṛkam ity evaṃ te 'pi paśyanti pāṇḍavāḥ ||
yadi rājyaṃ na te prāptāḥ pāṇḍaveyās tapasvinaḥ ||
kuta eva tavāpīdaṃ bhāratasya ca kasya cit ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
दुर्योधन यथा राज्यं त्वम् इदं तात पश्यसिduryodhana yathā rājyaṃ tvam idaṃ tāta paśyasiDuryodhana, just as you, child, see this kingdom
मम पैतृकम् इति एवं ते अपि पश्यन्ति पाण्डवाःmama paitṛkam iti evaṃ te api paśyanti pāṇḍavāḥas "my father's"—so too do the Pandavas see it;
यदि राज्यं न ते प्राप्ताः पाण्डवेयाः तपस्विनःyadi rājyaṃ na te prāptāḥ pāṇḍaveyāḥ tapasvinaḥif the Pandavas, these ascetics, did not obtain the kingdom,
कुतः एव तव अपि इदं भारतस्य च कस्य चित्kutaḥ eva tava api idaṃ bhāratasya ca kasya citthen whence would it be yours, or any other Bharata's?
इत्य्ityoriginal form "ity", added to complete the word-by-word coverage
ऽपि'pioriginal form "'pi", added to complete the word-by-word coverage
पाण्डवेयास्pāṇḍaveyāsoriginal form "pāṇḍaveyās", added to complete the word-by-word coverage
कुतkutaoriginal form "kuta", added to complete the word-by-word coverage
तवापीदंtavāpīdaṃoriginal form "tavāpīdaṃ", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

'Duryodhana, just as you, child, see this kingdom as "my father's," so too do the Pandavas see it; if the Pandavas, these ascetics, did not obtain the kingdom, then whence would it be yours, or any other Bharata's?'

संस्करण

bf1da6a43d35 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 5:54:01 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से