महाभारत
Lokapāla-sabhākhyāna (Indra's Assembly)2.7.23–25
2030 / 15823
महाभारत · 2.7.23–25
देवनागरी

ब्रह्मराजर्षयः सर्वे सर्वे देवर्षयस् तथा ॥
विमानैर् विविधैर् दिव्यैर् भ्राजमानैर् इवाग्निभिः ॥
स्रग्विणो भूषिताश् चान्ये यान्ति चायान्ति चापरे ॥
बृहस्पतिश् च शुक्रश् च तस्याम् आययतुः सह ॥
एते चान्ये च बहवो यतात्मानो यतव्रताः ॥
विमानैश् चन्द्रसंकाशैः सोमवत् प्रियदर्शनाः ॥
ब्रह्मणो वचनाद् राजन् भृगुः सप्तर्षयस् तथा ॥

लिप्यंतरण (IAST)

brahmarājarṣayaḥ sarve sarve devarṣayas tathā ||
vimānair vividhair divyair bhrājamānair ivāgnibhiḥ ||
sragviṇo bhūṣitāś cānye yānti cāyānti cāpare ||
bṛhaspatiś ca śukraś ca tasyām āyayatuḥ saha ||
ete cānye ca bahavo yatātmāno yatavratāḥ ||
vimānaiś candrasaṃkāśaiḥ somavat priyadarśanāḥ ||
brahmaṇo vacanād rājan bhṛguḥ saptarṣayas tathā ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ब्रह्म-राज-ऋषयः सर्वेbrahma-rāja-ṛṣayaḥ sarveall the brahmarshis and rajarshis,
सर्वे देव-ऋषयः तथाsarve deva-ṛṣayaḥ tathāand all the divine seers as well
विमानैः विविधैः दिव्यैःvimānaiḥ vividhaiḥ divyaiḥon various divine celestial cars,
भ्राजमानैः इव अग्निभिःbhrājamānaiḥ iva agnibhiḥblazing like fires;
स्रग्विणः भूषिताः च अन्येsragviṇaḥ bhūṣitāḥ ca anyegarlanded, adorned, some
यान्ति च आयान्ति च अपरेyānti ca āyānti ca aparedepart, while others arrive;
बृहस्पतिः च शुक्रः चbṛhaspatiḥ ca śukraḥ caBrihaspati and Shukra
तस्याम् आययतुः सहtasyām āyayatuḥ sahacame to that [hall] together;
एते च अन्ये च बहवःete ca anye ca bahavaḥthese and many others,
यत-आत्मानः यत-व्रताःyata-ātmānaḥ yata-vratāḥself-controlled, steadfast in their vows,
विमानैः चन्द्र-संकाशैःvimānaiḥ candra-saṃkāśaiḥon celestial cars resembling the moon,
सोम-वत् प्रिय-दर्शनाःsoma-vat priya-darśanāḥpleasing to behold, like the moon;
ब्रह्मणः वचनात् राजन्brahmaṇaḥ vacanāt rājanby the word of Brahma, O king,
भृगुः सप्त-ऋषयः तथाbhṛguḥ sapta-ṛṣayaḥ tathāBhrigu and the seven seers [too];
ब्रह्मराजर्षयःbrahmarājarṣayaḥoriginal form "brahmarājarṣayaḥ", added to complete the word-by-word coverage
देवर्षयस्devarṣayasoriginal form "devarṣayas", added to complete the word-by-word coverage
विमानैर्vimānairoriginal form "vimānair", added to complete the word-by-word coverage
विविधैर्vividhairoriginal form "vividhair", added to complete the word-by-word coverage
दिव्यैर्divyairoriginal form "divyair", added to complete the word-by-word coverage
भ्राजमानैर्bhrājamānairoriginal form "bhrājamānair", added to complete the word-by-word coverage
इवाग्निभिःivāgnibhiḥoriginal form "ivāgnibhiḥ", added to complete the word-by-word coverage
स्रग्विणोsragviṇooriginal form "sragviṇo", added to complete the word-by-word coverage
भूषिताश्bhūṣitāśoriginal form "bhūṣitāś", added to complete the word-by-word coverage
चान्येcānyeoriginal form "cānye", added to complete the word-by-word coverage
चायान्तिcāyāntioriginal form "cāyānti", added to complete the word-by-word coverage
चापरेcāpareoriginal form "cāpare", added to complete the word-by-word coverage
बृहस्पतिश्bṛhaspatiśoriginal form "bṛhaspatiś", added to complete the word-by-word coverage
शुक्रश्śukraśoriginal form "śukraś", added to complete the word-by-word coverage
चान्येcānyeoriginal form "cānye", added to complete the word-by-word coverage
बहवोbahavooriginal form "bahavo", added to complete the word-by-word coverage
यतात्मानोyatātmānooriginal form "yatātmāno", added to complete the word-by-word coverage
यतव्रताःyatavratāḥoriginal form "yatavratāḥ", added to complete the word-by-word coverage
विमानैश्vimānaiśoriginal form "vimānaiś", added to complete the word-by-word coverage
चन्द्रसंकाशैःcandrasaṃkāśaiḥoriginal form "candrasaṃkāśaiḥ", added to complete the word-by-word coverage
सोमवत्somavatoriginal form "somavat", added to complete the word-by-word coverage
प्रियदर्शनाःpriyadarśanāḥoriginal form "priyadarśanāḥ", added to complete the word-by-word coverage
ब्रह्मणोbrahmaṇooriginal form "brahmaṇo", added to complete the word-by-word coverage
वचनाद्vacanādoriginal form "vacanād", added to complete the word-by-word coverage
सप्तर्षयस्saptarṣayasoriginal form "saptarṣayas", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

"All the brahmarshis, rajarshis and divine seers — on various divine celestial cars, blazing like fires; garlanded and adorned, some depart, others arrive. Brihaspati and Shukra came to that hall together; these and many others, self-controlled, steadfast in their vows, [arrive] on celestial cars resembling the moon, pleasing to behold, like the moon; and by the word of Brahma, O king, [come] Bhrigu and the seven seers."

संस्करण

01fd09364c30 · प्रकाशित 16 जुल॰ 2026, 2:43:41 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से