महाभारत
Ghaṭotkaca-vadha-parva (vṛṣasena-prabhṛti-yuddha): The Duels of Vṛṣasena, Citrasena, and Prativindhya7.143.5–8
8104 / 15823
महाभारत · 7.143.5–8
देवनागरी

सो ऽपेतवर्मा पुत्रस् ते विरराज भृशं नृप ॥
उत्सृज्य काले राजेन्द्र निर्मोकम् इव पन्नगः ॥
ततो ऽस्य निशितैर् बाणैर् ध्वजं चिच्छेद नाकुलिः ॥
धनुश् चैव महाराज यतमानस्य संयुगे ॥
स छिन्नधन्वा समरे विवर्मा च महारथः ॥
धनुर् अन्यन् महाराज जग्राहारिविदारणम् ॥
ततस् तूर्णं चित्रसेनो नाकुलिं नवभिः शरैः ॥
विव्याध समरे क्रुद्धो भरतानां महारथः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

so 'petavarmā putras te virarāja bhṛśaṃ nṛpa ||
utsṛjya kāle rājendra nirmokam iva pannagaḥ ||
tato 'sya niśitair bāṇair dhvajaṃ ciccheda nākuliḥ ||
dhanuś caiva mahārāja yatamānasya saṃyuge ||
sa chinnadhanvā samare vivarmā ca mahārathaḥ ||
dhanur anyan mahārāja jagrāhārividāraṇam ||
tatas tūrṇaṃ citraseno nākuliṃ navabhiḥ śaraiḥ ||
vivyādha samare kruddho bharatānāṃ mahārathaḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
सः अपेतवर्मा पुत्रः तेsaḥ apetavarmā putraḥ tehe, with fallen armor, your son; he, with armor torn off, your son
विरराज भृशम् नृपvirarāja bhṛśam nṛpashone brightly, king; shone brightly, O king
उत्सृज्य काले राजेन्द्रutsṛjya kāle rājendrahaving shed [it] in season, king of kings; having shed [its skin] in season, O lord of kings
निर्मोकम् इव पन्नगःnirmokam iva pannagaḥ[like] a snake's slough; like a serpent — its old skin
ततः अस्य निशितैः बाणैःtataḥ asya niśitaiḥ bāṇaiḥthen, with his sharp arrows; then, with his sharp arrows
ध्वजम् चिच्छेद नाकुलिःdhvajam ciccheda nākuliḥcut down the banner, the son of Nakula; cut down the banner, the son of Nakula
धनुः च एव महाराजdhanuḥ ca eva mahārājaand the bow, great king; and the bow, O great king
यतमानस्य संयुगेyatamānasya saṃyugeof [him] straining [in] the clash; of him who strove in the clash
सः छिन्नधन्वा समरेsaḥ chinnadhanvā samarehe, with his bow cut, [in] battle; he, with his bow shattered, in battle
विवर्मा च महारथःvivarmā ca mahārathaḥand armorless, great charioteer; and without armor, great warrior
धनुः अन्यत् महाराजdhanuḥ anyat mahārājaanother bow, great king; another bow, O great king
जग्राह अरिविदारणम्jagrāha arividāraṇamtook, foe-smiting; took, [one] who smites foes
ततः तूर्णम् चित्रसेनःtataḥ tūrṇam citrasenaḥthen swiftly Citrasena; then swiftly Citrasena
नाकुलिं नवभिः शरैःnākuliṃ navabhiḥ śaraiḥthe son of Nakula with nine arrows; the son of Nakula with nine arrows
विव्याध समरे क्रुद्धःvivyādha samare kruddhaḥpierced [in] battle, enraged; pierced in battle, enraged
भरतानाम् महारथःbharatānām mahārathaḥgreat charioteer [of] the Bharatas; great warrior of the Bharatas
अनुवाद

He, with his armor torn off, your son, shone brightly, O king, having shed it in season like a serpent its old skin, O lord of kings. Then the son of Nakula cut down his banner with sharp arrows, and his bow too, O great king, as he strove in the clash. He, with his bow shattered, in battle and without armor, great warrior, took up another bow, a smiter of foes, O great king. Then swiftly Citrasena, enraged, great warrior of the Bharatas, pierced the son of Nakula with nine arrows in battle.

संस्करण

f07394b53322 · प्रकाशित 19 जुल॰ 2026, 4:49:34 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से