महाभारत
Nārāyaṇāstra-parva (arjunasya anutāpaḥ) (Arjuna's Repentance)7.167.25–27
8476 / 15823
महाभारत · 7.167.25–27
देवनागरी

अर्जुन उवाच
उद्यम्यात्मानम् उग्राय कर्मणे धैर्यम् आस्थिताः ॥
धमन्ति कौरवाः शङ्खान् यस्य वीर्यम् उपाश्रिताः ॥
यत्र ते संशयो राजन् न्यस्तशस्त्रे गुरौ हते ॥
धार्तराष्ट्रान् अवस्थाप्य क एष नदतीति ह ॥
ह्रीमन्तं तं महाबाहुं मत्तद्विरदगामिनम् ॥
व्याख्यास्याम्य् उग्रकर्माणं कुरूणाम् अभयंकरम् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

arjuna uvāca
udyamyātmānam ugrāya karmaṇe dhairyam āsthitāḥ ||
dhamanti kauravāḥ śaṅkhān yasya vīryam upāśritāḥ ||
yatra te saṃśayo rājan nyastaśastre gurau hate ||
dhārtarāṣṭrān avasthāpya ka eṣa nadatīti ha ||
hrīmantaṃ taṃ mahābāhuṃ mattadviradagāminam ||
vyākhyāsyāmy ugrakarmāṇaṃ kurūṇām abhayaṃkaram ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
उद्यम्य आत्मानम् उग्रायudyamya ātmānam ugrāyahaving roused himself to a fierce; having stirred himself to a dreadful
कर्मणे धैर्यम् आस्थिताःkarmaṇe dhairyam āsthitāḥdeed, having taken his stand in firmness; task, having fixed himself in resolve
धमन्ति कौरवाः शङ्खान्dhamanti kauravāḥ śaṅkhānthe Kauravas blow their conches; the Kauravas blow their conches
यस्य वीर्यम् उपाश्रिताःyasya vīryam upāśritāḥrelying on whose valor; leaning on whose might
यत्र ते संशयः राजन्yatra te saṃśayaḥ rājanwhat is your doubt, O king; what is your doubt, O king
न्यस्तशस्त्रे गुरौ हतेnyastaśastre gurau hatewhen the teacher, who had laid down his weapons, was slain; when the teacher, who had laid down his weapons, was struck down
धार्तराष्ट्रान् अवस्थाप्यdhārtarāṣṭrān avasthāpyahaving steadied the Dhartarashtras; having rallied the Dhartarashtras
कः एषः नदति इति हkaḥ eṣaḥ nadati iti ha"who is this that roars?"; "who is this that bellows?"
ह्रीमन्तम् तम् महाबाहुम्hrīmantam tam mahābāhumthat modest one, mighty-armed; that bashful one, mighty-armed
मत्तद्विरदगामिनम्mattadviradagāminammoving like a maddened elephant; advancing like a rutting elephant
व्याख्यास्यामि उग्रकर्माणम्vyākhyāsyāmi ugrakarmāṇamI will describe — fierce in his deeds; I will explain — dreadful in his deeds
कुरूणाम् अभयंकरम्kurūṇām abhayaṃkaramgranting fearlessness to the Kurus; who grants the Kurus freedom from fear
अनुवाद

[Arjuna said:] "Having roused himself to a fierce deed, standing firm in resolve, the Kauravas blow their conches, relying on whose valor? What is your doubt, O king — when the teacher, who had laid down his weapons, was slain — as to who this is that, having steadied the Dhartarashtras, roars? That modest, mighty-armed one, advancing like a maddened elephant, I will describe to you — fierce in his deeds, granting the Kurus freedom from fear."

संस्करण

7ac4c92525d6 · प्रकाशित 19 जुल॰ 2026, 5:08:17 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से