महाभारत
The Brahmin and Yama on Gifts (Part 6)13.67.26-30
12302 / 15823
महाभारत · 13.67.26-30
देवनागरी

तथा प्रशंसते दीपान् यमः पितृहितेप्सया ॥
तस्माद् दीपप्रदो नित्यं संतारयति वै पितॄन् ॥
दातव्याः सततं दीपास् तस्माद् भरतसत्तम ॥
देवानां च पितॄणां च चक्षुष्य् आस्ते मताः प्रभो ॥
रत्नदानं च सुमहत् पुण्यम् उक्तं जनाधिप ॥
तानि विक्रीय यजते ब्राह्मणो ह्य् अभयंकरः ॥
यद् वै ददाति विप्रेभ्यो ब्राह्मणः प्रतिगृह्य वै ॥
उभयोः स्यात् तद् अक्षय्यं दातुर् आदातुर् एव च ॥
यो ददाति स्थितः स्थित्यां तादृशाय प्रतिग्रहम् ॥
उभयोर् अक्षयं धर्मं तं मनुः प्राह धर्मवित् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

tathā praśaṃsate dīpān yamaḥ pitṛhitepsayā ||
tasmād dīpaprado nityaṃ saṃtārayati vai pitṝn ||
dātavyāḥ satataṃ dīpās tasmād bharatasattama ||
devānāṃ ca pitṝṇāṃ ca cakṣuṣy āste matāḥ prabho ||
ratnadānaṃ ca sumahat puṇyam uktaṃ janādhipa ||
tāni vikrīya yajate brāhmaṇo hy abhayaṃkaraḥ ||
yad vai dadāti viprebhyo brāhmaṇaḥ pratigṛhya vai ||
ubhayoḥ syāt tad akṣayyaṃ dātur ādātur eva ca ||
yo dadāti sthitaḥ sthityāṃ tādṛśāya pratigraham ||
ubhayor akṣayaṃ dharmaṃ taṃ manuḥ prāha dharmavit ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तथा प्रशंसते दीपान्tathā praśaṃsate dīpānтак хвалит светильники
यमः पितृहितेप्सयाyamaḥ pitṛhitepsayāЯма, благо предкам желая
तस्मात् दीपप्रदः नित्यंtasmāt dīpapradaḥ nityaṃпотому светильник-датель всегда
संतारयति वै पितॄन्saṃtārayati vai pitṝnпереправляет ведь предков
दातव्याः सततं दीपाःdātavyāḥ satataṃ dīpāḥда даются всегда светильники
तस्मात् भरतसत्तमtasmāt bharatasattamaпотому, о лучший из Бхаратов
देवानां च पितॄणां चdevānāṃ ca pitṝṇāṃ caбогов и предков
चक्षुषि आस्ते मताः प्रभोcakṣuṣi āste matāḥ prabhoоком считаются, о владыка
रत्नदानं च सुमहत्ratnadānaṃ ca sumahatсамоцветов даяние же великой
पुण्यम् उक्तं जनाधिपpuṇyam uktaṃ janādhipaзаслугою названо, о владыка людей
तानि विक्रीय यजतेtāni vikrīya yajateих продав, жертвует
ब्राह्मणः हि अभयंकरःbrāhmaṇaḥ hi abhayaṃkaraḥбрахман ведь, безопасность дарующий
यत् वै ददाति विप्रेभ्यःyat vai dadāti viprebhyaḥчто ведь даёт брахманам
ब्राह्मणः प्रतिगृह्य वैbrāhmaṇaḥ pratigṛhya vaiбрахман, приняв (сам)
उभयोः स्यात् तत् अक्षय्यंubhayoḥ syāt tat akṣayyaṃу обоих было бы то нетленным
दातुः आदातुः एव चdātuḥ ādātuḥ eva caу дающего и берущего
यः ददाति स्थितः स्थित्यांyaḥ dadāti sthitaḥ sthityāṃкто даёт, стоящий в (благом) состоянии
तादृशाय प्रतिग्रहम्tādṛśāya pratigrahamтаковому дар
उभयोः अक्षयं धर्मंubhayoḥ akṣayaṃ dharmaṃобоих нетленной дхармою
तं मनुः प्राह धर्मवित्taṃ manuḥ prāha dharmavitто Ману назвал, дхарму знающий
अनुवाद

«Так хвалит светильники Яма, благо предкам желая; потому светильник-датель всегда переправляет ведь предков. Да даются всегда светильники потому, о лучший из Бхаратов; богов и предков оком считаются, о владыка. Самоцветов даяние же великой заслугою названо, о владыка людей; их продав, жертвует брахман ведь, безопасность дарующий. Что ведь даёт брахманам брахман, приняв сам, — у обоих было бы то нетленным, у дающего и берущего. Кто даёт, стоящий в благом состоянии, таковому дар, — обоих нетленной дхармою то Ману назвал, дхарму знающий».

संस्करण

88b7f8c1809b · प्रकाशित 21 जून 2026, 12:30:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से