Vasu
माघो देवह्रदे देवि योगसिद्धिफलप्रदः ॥ प्रभासे मकरादित्ये स्नात्वा रुद्रगणो भवेत्
देविकायां देवदेहो नरो भवति माघतः ॥ माघस्नानेन विधिजे गोमत्यां न पुनर्भवः
हेमकूटे महाकले ॐकारे ह्यपरे तथा ॥ नीलकंठार्बुदे माघो रुद्रलोकप्रदो मतः
सर्वासां सरितां देवि संपूरो माकरे रवौ ॥ स्नानेन सर्वकामानां प्राप्त्यै ज्ञेयो विचक्षणैः
माघस्तु प्राप्यते धन्यैः प्रयागे विधिनंदिनि ॥ अपुनर्भवदं तत्र सितासितजलं यतः
गायंति देवाः सततं दिविष्ठा माघः प्रयागे किल नो भविष्यति ॥ स्नाता नरा यत्र न गर्भवेदनां पश्यंति तिष्ठन्ति च विष्णु सन्निधौ
तीर्थैर्व्रतैर्दानतपोभिरध्वरैः सार्द्धं विधात्रा तुलया धृतं पुरा ॥ माघः प्रयागश्च तयोर्द्वयोरभून्माघो गरीयांश्चतुराननात्मजे
वातांबुपर्णाशनदेहशोषणैस्तपोभिरुग्रैश्चिरकालसंचितैः ॥ योगैश्च संयांति नरास्तु यां गतिं स्नानात्प्रयागस्य हि यांति तां गतिम्
स्नाता हि ये माकरभास्करोदये तीर्थे प्रयागे सुरसिंधुसंगमे ॥ तेषां गृहद्वारमलंकरोति भृंगावली कुंजरकर्णताडिता
यो राज्ञसूयाख्यसमाध्वरस्य स्नानात्फलं संप्रददाति चाखिलम् ॥ पापानि सर्वाणि निहत्य लीलया नूनं प्रयागः स कथं न वर्ण्यते
māgho devahrade devi yogasiddhiphalapradaḥ || prabhāse makarāditye snātvā rudragaṇo bhavet
devikāyāṃ devadeho naro bhavati māghataḥ || māghasnānena vidhije gomatyāṃ na punarbhavaḥ
hemakūṭe mahākale oṃkāre hyapare tathā || nīlakaṃṭhārbude māgho rudralokaprado mataḥ
sarvāsāṃ saritāṃ devi saṃpūro mākare ravau || snānena sarvakāmānāṃ prāptyai jñeyo vicakṣaṇaiḥ
māghastu prāpyate dhanyaiḥ prayāge vidhinaṃdini || apunarbhavadaṃ tatra sitāsitajalaṃ yataḥ
gāyaṃti devāḥ satataṃ diviṣṭhā māghaḥ prayāge kila no bhaviṣyati || snātā narā yatra na garbhavedanāṃ paśyaṃti tiṣṭhanti ca viṣṇu sannidhau
tīrthairvratairdānatapobhiradhvaraiḥ sārddhaṃ vidhātrā tulayā dhṛtaṃ purā || māghaḥ prayāgaśca tayordvayorabhūnmāgho garīyāṃścaturānanātmaje
vātāṃbuparṇāśanadehaśoṣaṇaistapobhirugraiścirakālasaṃcitaiḥ || yogaiśca saṃyāṃti narāstu yāṃ gatiṃ snānātprayāgasya hi yāṃti tāṃ gatim
snātā hi ye mākarabhāskarodaye tīrthe prayāge surasiṃdhusaṃgame || teṣāṃ gṛhadvāramalaṃkaroti bhṛṃgāvalī kuṃjarakarṇatāḍitā
yo rājñasūyākhyasamādhvarasya snānātphalaṃ saṃpradadāti cākhilam || pāpāni sarvāṇi nihatya līlayā nūnaṃ prayāgaḥ sa kathaṃ na varṇyate
Магха в Девахраде, о богиня, даёт в плод совершенство йоги; омывшись в Прабхасе, когда солнце в Макаре, да будет он ганом Рудры. В Девике человек от магхи бывает с божественным телом; омовением в магху в Гомати, о рождённая Творцом, нет нового рождения. На Хемакуте, в Махакале, в Омкаре и в ином, на Нилакантхе и Арбуде магха почитается дающим мир Рудры. Полнота всех рек, о богиня, при солнце в Макаре должна быть знаема прозорливыми — для обретения омовением всех желаний. Магха же обретается благословенными в Праяге, о дочь Творца, ибо белая и тёмная вода там даёт неповторение рождения. Поют боги, сущие на небе, непрестанно: «Будет ли и нам магха в Праяге, где омывшиеся люди не видят мук чрева и пребывают вблизи Вишну?» Некогда Творцом взвешены были на весах магха и Праяга вместе с тиртхами, обетами, дарами, подвигами и жертвами, — и из тех двоих оказался магха тяжелее, о дочь Четвероликого. Какой участи достигают люди, питаясь ветром, водою и листьями, иссушая тело суровыми подвигами, долго накопленными, и йогою, — к той участи идут они от омовения в Праяге. У тех, что омылись при восходе солнца в Макаре в тиртхе Праяге, в слиянии божественной реки, — врата дома украшает вереница пчёл, колеблемая ушами слонов. Тот, кто от омовения дарует весь плод жертвы, именуемой раджасуей, сразив играючи все грехи, — поистине, как не описать ту Праягу?
93271393c14f · प्रकाशित 6 सित॰ 2026, 5:42:51 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Боги на небе завидуют и спрашивают, будет ли магха и у них. Небо оказывается местом, откуда просятся на землю в нужный месяц.
Пчёлы у ворот, колеблемые ушами слонов, — это способ сказать «у него во дворе слоны». Обещание богатства дано одной картинкой, без счёта.
Взвешивание на весах Творца — обычный приём этих текстов, но здесь взвешен месяц против всей обрядности разом. Время оказалось тяжелее дела.