रुक्मिणी द्वारवत्यां तु राधा वृंदावने तथा । देवकी मथुरायां तु पाताले परमेश्वरी
चित्रकूटे तथा सीता विंध्ये विंध्यनिवासिनी । सह्याद्रावेकवीरा तु हरिश्चंद्र तु चंद्रिका
रमणा रामतीर्थे तु यमुनायां मृगावती । करवीरे महालक्ष्मी रुमादेवी विनायके
अरोगा वैद्यनाथे तु महाकाले महेश्वरी । अभया पुष्पतीर्थे तु अमृता विंध्यकंदरे
मांडव्ये मांडवी देवी स्वाहामाहेश्वरे पुरे । वेगले तु प्रचंडाथ चंडिकाऽमरकंटके
सोमेश्वरे वारारोहा प्रभासे पुष्करावती । देवमाता सरस्वत्यां पारापारे तटेस्थिता
महालये महापद्मा पयोष्ण्यां पिंगलेश्वरी । सिंहिका कृतशौचे तु कार्तिकेये तु शंकरी
उत्पलावर्तके लोला सुभद्रा सिंधुसंगमे । उमा सिद्धवने लक्ष्मीरनंगा भरताश्रमे
जालंधरे विश्वमुखी तारा किष्किधपर्वते । देवादारुवने पुष्टिमेधा काश्मीरमंडले
भीमादेवी हिमाद्रौ च तुष्टिर्वस्त्रेश्वरे तथा । कपालमोचने श्रद्धा माता कायावरोहणे
शंखोद्धारे ध्वनिर्नाम धृतिः पिंडारके तथा । काला तु चंद्रभागायामच्छोदे सिद्धिदायिनी
वेणायाममृतादेवी बदर्यामूर्वशी तथा । औषधी चोत्तरकुरौ कुशद्वीपे कुशोदका
मन्मथा हेमकूटे तु कुमुदे सत्यवादिनी । अश्वत्थे वंदनी या तु निधिर्वैश्रवणालये
गायत्री वेदवदने पार्वती शिवसन्निधौ । देवलोके तथेद्राणी ब्रह्मास्ये तु सरस्वती
सूर्यबिंबे प्रभानाम मातृणां वैष्णवी तथा । अरुंधती सतीनां तु रामासुच तिलोत्तमा
चित्रे ब्रह्मकला नाम शक्तिः सर्वशरीरिणाम् । एतद्भक्त्या मया प्रोक्तं नामाष्टशतमुत्तमम्
अष्टोत्तरं च तीर्थानां शतमेतदुदाहृतम् । यो जपेच्छृणुयाद्वापि सर्वपापैः प्रमुच्यते
येषु तीर्थेषु यः कृत्वा स्नानं पश्येन्नरोत्तमः । सर्वपापविनिर्मुक्तः कल्पं ब्रह्मपुरे वसेत्
नामाष्टकशतं यस्तु श्रावयेद्ब्रह्मसन्निधौ । पौर्णमास्याममायां वा बहुपुत्रोभवेन्नरः
गोदाने श्राद्ददाने वा अहन्यहनि वा पुनः । देवार्चनविधौ शृण्वन्परंब्रह्माधिगच्छति
rukmiṇī dvāravatyāṃ tu rādhā vṛṃdāvane tathā | devakī mathurāyāṃ tu pātāle parameśvarī
citrakūṭe tathā sītā viṃdhye viṃdhyanivāsinī | sahyādrāvekavīrā tu hariścaṃdra tu caṃdrikā
ramaṇā rāmatīrthe tu yamunāyāṃ mṛgāvatī | karavīre mahālakṣmī rumādevī vināyake
arogā vaidyanāthe tu mahākāle maheśvarī | abhayā puṣpatīrthe tu amṛtā viṃdhyakaṃdare
māṃḍavye māṃḍavī devī svāhāmāheśvare pure | vegale tu pracaṃḍātha caṃḍikā'marakaṃṭake
someśvare vārārohā prabhāse puṣkarāvatī | devamātā sarasvatyāṃ pārāpāre taṭesthitā
mahālaye mahāpadmā payoṣṇyāṃ piṃgaleśvarī | siṃhikā kṛtaśauce tu kārtikeye tu śaṃkarī
utpalāvartake lolā subhadrā siṃdhusaṃgame | umā siddhavane lakṣmīranaṃgā bharatāśrame
jālaṃdhare viśvamukhī tārā kiṣkidhaparvate | devādāruvane puṣṭimedhā kāśmīramaṃḍale
bhīmādevī himādrau ca tuṣṭirvastreśvare tathā | kapālamocane śraddhā mātā kāyāvarohaṇe
śaṃkhoddhāre dhvanirnāma dhṛtiḥ piṃḍārake tathā | kālā tu caṃdrabhāgāyāmacchode siddhidāyinī
veṇāyāmamṛtādevī badaryāmūrvaśī tathā | auṣadhī cottarakurau kuśadvīpe kuśodakā
manmathā hemakūṭe tu kumude satyavādinī | aśvatthe vaṃdanī yā tu nidhirvaiśravaṇālaye
gāyatrī vedavadane pārvatī śivasannidhau | devaloke tathedrāṇī brahmāsye tu sarasvatī
sūryabiṃbe prabhānāma mātṛṇāṃ vaiṣṇavī tathā | aruṃdhatī satīnāṃ tu rāmāsuca tilottamā
citre brahmakalā nāma śaktiḥ sarvaśarīriṇām | etadbhaktyā mayā proktaṃ nāmāṣṭaśatamuttamam
aṣṭottaraṃ ca tīrthānāṃ śatametadudāhṛtam | yo japecchṛṇuyādvāpi sarvapāpaiḥ pramucyate
yeṣu tīrtheṣu yaḥ kṛtvā snānaṃ paśyennarottamaḥ | sarvapāpavinirmuktaḥ kalpaṃ brahmapure vaset
nāmāṣṭakaśataṃ yastu śrāvayedbrahmasannidhau | paurṇamāsyāmamāyāṃ vā bahuputrobhavennaraḥ
godāne śrāddadāne vā ahanyahani vā punaḥ | devārcanavidhau śṛṇvanparaṃbrahmādhigacchati
«…В Дваравати — Рукмини, во Вриндаване — Радха; в Матхуре — Деваки, в Патале — Парамешвари; на Читракуте — Сита, на Виндхье — Виндхьянивасини; на Сахьядри — Экавира, в Харишчандре — Чандрика; в Раматиртхе — Рамана, на Ямуне — Мригавати; в Каравире — Махалакшми, в Винаяке — Рума-деви; в Вайдьянатхе — Арога, в Махакале — Махешвари; в Пушпатиртхе — Абхая, в пещере Виндхьи — Амрита; в Мандавье — богиня Мандави, в граде Махешваре — Сваха; в Вегале — Прачанда, на Амаракантаке — Чандика; в Сомешваре — Варароха, в Прабхасе — Пушкаравати; на Сарасвати — Девамата, пребывающая на том и на этом берегу; в Махалае — Махападма, на Пайошни — Пингалешвари; в Криташауче — Симхика, в Картикее — Шанкари; в Утпалавартаке — Лола, при слиянии Синдху — Субхадра; в Сиддхаване — Ума, в обители Бхараты — Лакшми Ананга; в Джаландхаре — Вишвамукхи, на горе Кишкиндха — Тара; в лесу девадару — Пушти, в круге Кашмира — Медха; на Химадри — Бхима-деви, в Вастрешваре — Тушти; в Капаламочане — Шраддха, в Каявaрохане — Мата; в Шанкходдхаре — Дхвани по имени, в Пиндараке — Дхрити; на Чандрабхаге — Кала, в Аччходе — Сиддхидайини; на Вене — Амрита-деви, в Бадари — Урваши; в Северных Куру — Аушадхи, на Кушадвипе — Кушодака; на Хемакуте — Манматха, в Кумуде — Сатьявадини; в ашваттхе — Вандани, в обители Вайшраваны — Нидхи; в устах Веды — Гаятри, близ Шивы — Парвати; в мире богов — Индрани, в устах Брахмы — Сарасвати; в солнечном круге — Прабха, среди матерей — Вайшнави; среди верных жён — Арундхати, среди красавиц — Тилоттама; в разнообразии — Брахмакала, сила всех воплощённых. Это с преданностью изречено мною — сто восемь наилучших имён; и эта сотня с восемью тиртх изложена. Кто повторяет их или слушает, тот избавляется от всех грехов. В каких тиртхах наилучший из людей, совершив омовение, узрит [её], тот, избавленный от всех грехов, да живёт кальпу в граде Брахмы. Кто возглашает сто восемь имён близ Брахмы — в полнолуние или в новолуние, — тот станет многодетным. И слушающий их при даянии коровы, при даянии шраддхи, день за днём и при чине почитания богов достигает высшего Брахмана».
c8a124048bdc · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:26 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Сто восемь имён кончаются там, где начались: «сила всех воплощённых». Между Дваравати и солнечным кругом список успевает пройти всю землю и выйти за неё — и всюду это одна.
Радха названа во Вриндаване, Рукмини в Двараке, Деваки в Матхуре — три имени одной и той же по трём местам, где её знают по-разному. Список не спорит о том, кто из них выше; он говорит, где кого искать.
И плод обещан не за паломничество, а за повторение: «кто повторяет или слушает». Список имён сам оказывается тиртхой, до которой можно дойти не сходя с места.