पद्मपुराण
The former birth of Suvrata2.21.13-19
1338 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 2.21.13-19
देवनागरी

सोमशर्माख्यतनयः श्रेष्ठो भगवतां वरः । तपश्चचार मेधावी विष्णुध्यानपरोऽभवत्
कामक्रोधादिकान्दोषान्परित्यज्य द्विजोत्तमः । संयम्य चेन्द्रियवर्गं तपस्तेपे निरन्तरम्
वैडूर्यपर्वतश्रेष्ठे सिद्धेश्वरस्य सन्निधौ । एकीकृत्य मनश्चायं संयोज्य विष्णुना सह
एवं वर्षशतं स्थित्वा ध्यानेनास्य महात्मनः । सुप्रसन्नो जगन्नाथः शङ्खचक्रगदाधरः
तस्मै वरं ददौ चाथ सलक्ष्म्या सह केशवः । भो भोः सुव्रत धर्मात्मन्बुध्यस्व विबुधां वर
वरं वरय भद्रं ते कृष्णोऽहं ते समागतः । एवमाकर्ण्य मेधावी विष्णोर्वाक्यमनुत्तमम्
हर्षेण महताविष्टो दृष्ट्वा देवं जनार्दनम् । बद्धाञ्जलिपुटो भूत्वा प्रणाममकरोत्तदा

लिप्यंतरण (IAST)

somaśarmākhyatanayaḥ śreṣṭho bhagavatāṃ varaḥ | tapaścacāra medhāvī viṣṇudhyānaparo'bhavat
kāmakrodhādikāndoṣānparityajya dvijottamaḥ | saṃyamya cendriyavargaṃ tapastepe nirantaram
vaiḍūryaparvataśreṣṭhe siddheśvarasya sannidhau | ekīkṛtya manaścāyaṃ saṃyojya viṣṇunā saha
evaṃ varṣaśataṃ sthitvā dhyānenāsya mahātmanaḥ | suprasanno jagannāthaḥ śaṅkhacakragadādharaḥ
tasmai varaṃ dadau cātha salakṣmyā saha keśavaḥ | bho bhoḥ suvrata dharmātmanbudhyasva vibudhāṃ vara
varaṃ varaya bhadraṃ te kṛṣṇo'haṃ te samāgataḥ | evamākarṇya medhāvī viṣṇorvākyamanuttamam
harṣeṇa mahatāviṣṭo dṛṣṭvā devaṃ janārdanam | baddhāñjalipuṭo bhūtvā praṇāmamakarottadā

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
सोमशर्मा-आख्य-तनयःsomaśarmā-ākhya-tanayaḥсын того, кто зовётся Сомашарманом
श्रेष्ठःśreṣṭhaḥнаилучший
भगवताम्bhagavatāmиз бхагават
वरःvaraḥлучший
तपःtapaḥподвиг
चचारcacāraсовершал
मेधावीmedhāvīразумный
विष्णु-ध्यान-परःviṣṇu-dhyāna-paraḥустремлённый к созерцанию Вишну
अभवत्abhavatстал
काम-क्रोध-आदिकान्kāma-krodha-ādikānвожделение, гнев и прочие
दोषान्doṣānпороки
परित्यज्यparityajyaоставив
द्विज-उत्तमःdvija-uttamaḥлучший из дваждырождённых
संयम्यsaṃyamyaобуздав
caи
इन्द्रिय-वर्गम्indriya-vargamсонм чувств
तेपेtepeсовершал
निरन्तरम्nirantaramнепрестанно
वैडूर्य-पर्वत-श्रेष्ठेvaiḍūrya-parvata-śreṣṭheна лучшей горе Вайдурья
सिद्ध-ईश्वरस्यsiddha-īśvarasyaСиддхешвары
सन्निधौsannidhauвблизи
एकी-कृत्यekī-kṛtyaсосредоточив
मनःmanaḥум
अयम्ayamон
संयोज्यsaṃyojyaсоединив
विष्णुनाviṣṇunāс Вишну
सहsahaвместе
एवम्evamтак
वर्ष-शतम्varṣa-śatamсто лет
स्थित्वाsthitvāпростояв
ध्यानेनdhyānenaсозерцанием
अस्यasyaего
महा-आत्मनःmahā-ātmanaḥвеликого духом
सु-प्रसन्नःsu-prasannaḥвесьма довольный
जगत्-नाथःjagat-nāthaḥвладыка мира
शङ्ख-चक्र-गदा-धरःśaṅkha-cakra-gadā-dharaḥдержащий раковину, диск и палицу
तस्मैtasmaiему
वरम्varamдар
ददौdadauдал
अथathaзатем
स-लक्ष्म्याsa-lakṣmyāс Лакшми
केशवःkeśavaḥКешава
भो भोःbho bhoḥэй, эй
सुव्रतsuvrataСуврата
धर्म-आत्मन्dharma-ātmanправедный душою
बुध्यस्वbudhyasvaочнись
विबुधाम्vibudhāmиз мудрых
वरvaraлучший
वरयvarayaизбери
भद्रम्bhadramблаго
तेteтебе
कृष्णःkṛṣṇaḥКришна
अहम्ahamя
समागतःsamāgataḥпришёл
आकर्ण्यākarṇyaуслышав
विष्णोःviṣṇoḥВишну
वाक्यम्vākyamслово
अनुत्तमम्anuttamamнепревзойдённое
हर्षेणharṣeṇaрадостью
महताmahatāвеликой
आविष्टःāviṣṭaḥохваченный
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
देवम्devamбога
जनार्दनम्janārdanamДжанардану
बद्ध-अञ्जलि-पुटःbaddha-añjali-puṭaḥсложивший ладони
भूत्वाbhūtvāстав
प्रणामम्praṇāmamпоклон
अकरोत्akarotсовершил
तदाtadāтогда
अनुवाद

— сын того, кто зовётся Сомашарманом, наилучший, лучший из бхагават. Подвиг совершал разумный и стал устремлён к созерцанию Вишну. Оставив пороки — вожделение, гнев и прочие, — и обуздав сонм чувств, лучший из дваждырождённых непрестанно совершал подвиг на лучшей горе Вайдурья, вблизи Сиддхешвары, сосредоточив ум и соединив его с Вишну. Так простояв сто лет, созерцанием этого великого духом весьма доволен был владыка мира, держащий раковину, диск и палицу; и дал ему дар Кешава вместе с Лакшми: «Эй, эй, Суврата, праведный душою, очнись, о лучший из мудрых! Избери дар, благо тебе: я, Кришна, пришёл к тебе». Услышав непревзойдённое слово Вишну, охваченный великой радостью, увидев бога Джанардану, он сложил ладони и совершил тогда поклон.

संस्करण

cad1d6ab2ba1 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:32 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से