पद्मपुराण
The building of Jālandhara's city6.4.42-48
3534 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 6.4.42-48

शुक्र उवाच

देवनागरी

अत्रान्तरेऽप्सराः काचित्स्वर्णेत्यासीत्पुरा दिवि । तस्याः क्रौञ्चप्रसादेन वृन्दा नाम सुताभवत्
धात्रा विभवसंयुक्तं सौन्दर्यं यत्कृतं पृथक् । तत्तदेकगतं द्रष्टुं वृन्दागात्रे विनिर्मितम्
तां वृन्दामतिचार्वङ्गी प्रमदां जनमोहिनीम् । स्वर्णाजालन्धरस्यार्थे ददौ शुक्राय याचते
कन्दर्पस्य जनेत्रश्रीराश्चर्यकारिणा । रूपेणानेन रम्भोरु दीर्घायुः सुखिनी भव
स्वव्यापारपरिश्रमस्य कलशं वेधाः समारोपयत्कन्दर्पं पुरुषं स्त्रियो विदधते यस्मिन्नदृष्टे सति । द्रष्टव्यावधिरूपमाप्नुहि पतिं तं दीर्घनेत्रं भटम्
उपयेमे विवाहेन गान्धर्वेणार्णवात्मजः । वृन्दां तौ दम्पती जातौ जनानन्दकरौ नृप
चञ्चलत्वं परित्यक्तं तया जालन्धरोऽपि हि । वृत्तेन वृद्धकार्येण चकमे न परस्त्रियम्

लिप्यंतरण (IAST)

atrāntare'psarāḥ kācitsvarṇetyāsītpurā divi | tasyāḥ krauñcaprasādena vṛndā nāma sutābhavat
dhātrā vibhavasaṃyuktaṃ saundaryaṃ yatkṛtaṃ pṛthak | tattadekagataṃ draṣṭuṃ vṛndāgātre vinirmitam
tāṃ vṛndāmaticārvaṅgī pramadāṃ janamohinīm | svarṇājālandharasyārthe dadau śukrāya yācate
kandarpasya janetraśrīrāścaryakāriṇā | rūpeṇānena rambhoru dīrghāyuḥ sukhinī bhava
svavyāpārapariśramasya kalaśaṃ vedhāḥ samāropayatkandarpaṃ puruṣaṃ striyo vidadhate yasminnadṛṣṭe sati | draṣṭavyāvadhirūpamāpnuhi patiṃ taṃ dīrghanetraṃ bhaṭam
upayeme vivāhena gāndharveṇārṇavātmajaḥ | vṛndāṃ tau dampatī jātau janānandakarau nṛpa
cañcalatvaṃ parityaktaṃ tayā jālandharo'pi hi | vṛttena vṛddhakāryeṇa cakame na parastriyam

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अत्र-अन्तरेatra-antareмеж тем
अप्सराःapsarāḥапсара
काचित्kācitнекая
स्वर्णाsvarṇāСварна
इतिitiтак
आसीत्āsītбыла
पुराpurāнекогда
दिविdiviна небе
तस्याःtasyāḥу неё
क्रौञ्च-प्रसादेनkrauñca-prasādenaпо милости Краунчи
वृन्दाvṛndāВринда
नामnāmaпо имени
सुताsutāдочь
अभवत्abhavatродилась
धात्राdhātrāТворцом
विभव-संयुक्तम्vibhava-saṃyuktamнаделённая великолепием
सौन्दर्यम्saundaryamкрасота
यत्yatкакая
कृतम्kṛtamсотворена
पृथक्pṛthakпорознь
तत् तत्tat tatвсё то
एक-गतम्eka-gatamсобранное воедино
द्रष्टुम्draṣṭumчтобы видеть
वृन्दा-गात्रेvṛndā-gātreв теле Вринды
विनिर्मितम्vinirmitamустроено
ताम्tāmту
वृन्दाम्vṛndāmВринду
अति-चारु-अङ्गीम्ati-cāru-aṅgīmвесьма прекрасную станом
प्रमदाम्pramadāmюную жену
जन-मोहिनीम्jana-mohinīmчарующую людей
स्वर्णाsvarṇāСварна
जालन्धरस्य अर्थेjālandharasya artheради Джаландхары
ददौdadauотдала
शुक्रायśukrāyaШукре
याचतेyācateпросящему
कन्दर्पस्यkandarpasyaКандарпы
जन-नेत्र-श्रीःjana-netra-śrīḥкраса для очей людских
आश्चर्य-कारिणाāścarya-kāriṇāтворящей изумление
रूपेणrūpeṇaкрасотою
अनेनanenaэтою
रम्भा-ऊरुrambhā-ūruо станом как банановый ствол
दीर्घ-आयुःdīrgha-āyuḥдолгоживущей
सुखिनीsukhinīсчастливой
भवbhavaбудь
स्व-व्यापार-परिश्रमस्यsva-vyāpāra-pariśramasyaтруду собственного делания
कलशम्kalaśamвенчающий сосуд
वेधाःvedhāḥТворец
समारोपयत्samāropayatводрузил
कन्दर्पम्kandarpamКандарпою
पुरुषम्puruṣamмужа
स्त्रियःstriyaḥженщины
विदधतेvidadhateпочитают
यस्मिन्yasminкогда тот
अदृष्टे सतिadṛṣṭe satiне виден
द्रष्टव्य-अवधि-रूपम्draṣṭavya-avadhi-rūpamкрасою, что есть предел зримого
आप्नुहिāpnuhiобрети
पतिम्patimмужем
तम्tamтого
दीर्घ-नेत्रम्dīrgha-netramдолгоокого
भटम्bhaṭamвитязя
उपयेमेupayemeвзял в жёны
विवाहेनvivāhenaбраком
गान्धर्वेणgāndharveṇaгандхарвовым
अर्णव-आत्मजःarṇava-ātmajaḥсын океана
तौtauте двое
दम्पतीdampatīсупруги
जातौjātauстали
जन-आनन्द-करौjana-ānanda-karauдарующие радость людям
नृपnṛpaо царь
चञ्चलत्वम्cañcalatvamнепостоянство
परित्यक्तम्parityaktamоставлено
तयाtayāею
हिhiведь
वृत्तेनvṛttenaповедением
वृद्ध-कार्येणvṛddha-kāryeṇaдостойным старших
चकमेcakameне возжелал
naне
पर-स्त्रियम्para-striyamчужой жены
अनुवाद

Меж тем была некогда на небе некая апсара по имени Сварна; у неё по милости Краунчи родилась дочь по имени Вринда. Какая красота ни сотворена была Творцом порознь и наделена великолепием, — всё то, собранное воедино, чтобы видеть, устроено было в теле Вринды. Ту Вринду, весьма прекрасную станом, юную жену, чарующую людей, Сварна отдала просящему Шукре ради Джаландхары. «Этою творящею изумление красотою — красою Кандарпы для очей людских — будь, о станом как банановый ствол, долгоживущей и счастливой. Труду собственного делания водрузил Творец венчающий сосуд: мужа, которого женщины почитают Кандарпою, когда тот незрим. Обрети же мужем того долгоокого витязя, что есть предел зримого». Сын океана взял Вринду в жёны гандхарвовым браком, и стали те двое супругами, дарующими радость людям, о царь. Ею оставлено было непостоянство, и Джаландхара поведением, достойным старших, не желал чужой жены.

संस्करण

00bcfb6a5ffb · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:52 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से