उपनिषद्
Praśna UpaniṣadPraśna 5.6
230 / 6055
उपनिषद् · Praśna 5.6
देवनागरी

तिस्रो मात्रा मृत्युमत्यः प्रयुक्ता अन्योन्यसक्ता अनविप्रयुक्ताः ।
क्रियासु बाह्याभ्यन्तरमध्यमासु सम्यक्प्रयुक्तासु न कम्पते ज्ञः

लिप्यंतरण (IAST)

tisro mātrā mṛtyumatyaḥ prayuktā anyonyasaktā anaviprayuktāḥ /
kriyāsu bāhyābhyantaramadhyamāsu samyakprayuktāsu na kampate jñaḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तिस्रः मात्राःtisraḥ mātrāḥthe three measures; the three mātrās
मृत्युमत्यःmṛtyumatyaḥdeadly, bound up with death (mṛtyu-mat); belong to [the realm of] death; are mortal
प्रयुक्ताःprayuktāḥapplied; used
अन्योन्यसक्ताःanyonyasaktāḥlinked to one another (anyonya-sakta); mutually joined; bound into one
अनविप्रयुक्ताःanaviprayuktāḥnot disjoined (an-avi-prayukta); not scattered; not separated
क्रियासुkriyāsuin actions; in the practices
बाह्य-अभ्यन्तर-मध्यमासुbāhya-abhyantara-madhyamāsuouter, inner and middle; external, internal and intermediate
सम्यक्-प्रयुक्तासुsamyak-prayuktāsurightly applied; duly employed
न कम्पतेna kampatedoes not waver (from √kamp — 'to tremble'); does not tremble; is unshaken
ज्ञःjñaḥthe knowing one (jña); aware of; wise
अनुवाद

"The three measures are deadly [if] applied severally; but [if] linked to one another and undisjoined — in actions outer, inner and middle, rightly applied — the knower does not waver."

संस्करण

65389e00562c · प्रकाशित 26 जुल॰ 2026, 8:35:21 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से