वराह पुराण
The power of the Cakra tīrtha162.13-18
1217 / 1719
Linuxपन्ने पलटें
वराह पुराण · 162.13-18

Śrī-Varāha

देवनागरी

तत्र तौ वसतो नित्यं कल्पग्रामे द्विजोत्तमौ ॥ तत्र कालेन महता रुग्देहे चाभवत्तदा
रुजा तु पीड्यमानः स दशमीं च दशां गतः ॥ मर्तुकामो द्विजवरो निरीक्ष्य सुतमुत्तमम्
उवाच पुत्रं धर्मात्मा मरणे समुपस्थिते ॥ गंगातीरे च मां पुत्र नय त्वं मा विलम्बय
तेन पुत्रेण नीतोऽसौ गंगातीरे महामुनिः ॥ रुरोद पुत्रस्तु तदा पितृस्नेहसमन्वितः
वेदाध्ययनशीलः स पितृभक्त्या नियन्त्रितः ॥ वसतस्तस्य वै तत्र कालो जातो महामतेः
कल्पग्रामे तदा सिद्धस्तस्य कन्या सुमध्यमा ॥ वरमन्वेषयन्ती सा न प्राप्तस्तु तया मतः

लिप्यंतरण (IAST)

tatra tau vasato nityaṃ kalpagrāme dvijottamau || tatra kālena mahatā rugdehe cābhavattadā
rujā tu pīḍyamānaḥ sa daśamīṃ ca daśāṃ gataḥ || martukāmo dvijavaro nirīkṣya sutamuttamam
uvāca putraṃ dharmātmā maraṇe samupasthite || gaṃgātīre ca māṃ putra naya tvaṃ mā vilambaya
tena putreṇa nīto'sau gaṃgātīre mahāmuniḥ || ruroda putrastu tadā pitṛsnehasamanvitaḥ
vedādhyayanaśīlaḥ sa pitṛbhaktyā niyantritaḥ || vasatastasya vai tatra kālo jāto mahāmateḥ
kalpagrāme tadā siddhastasya kanyā sumadhyamā || varamanveṣayantī sā na prāptastu tayā mataḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तत्रtatraтам
तौtauте двое
वसतोvasatoобитают
नित्यंnityaṃпостоянно
कल्पग्रामेkalpagrāmeв Калпаграме
द्विजोत्तमौdvijottamauдва наилучших брахмана
तत्रtatraтам
कालेनkālenaвременем
महताmahatāвеликим
रुग्देहेrugdeheв теле недуг
चाभवत्तदाcābhavattadāи явился тогда
रुजाrujāнедугом
तुtuже
पीड्यमानःpīḍyamānaḥмучимый
saон
दशमींdaśamīṃдесятой
caи
दशांdaśāṃпоры
गतःgataḥдостиг
मर्तुकामोmartukāmoумереть желающий
द्विजवरोdvijavaroлучший из брахманов
निरीक्ष्यnirīkṣyaвзглянув
सुतमुत्तमम्sutamuttamamна превосходного сына
उवाचuvācaсказал
पुत्रंputraṃсыну
धर्मात्माdharmātmāправедный душою
मरणेmaraṇeкогда смерть
समुपस्थितेsamupasthiteнаступила
गंगातीरेgaṃgātīreна берег Ганги
caи
मांmāṃменя
पुत्रputraсын
नयnayaотведи
त्वंtvaṃты
माне
विलम्बयvilambayaмедли
तेनtenaтем
पुत्रेणputreṇaсыном
नीतोऽसौnīto'sauотведён он
गंगातीरेgaṃgātīreна берег Ганги
महामुनिःmahāmuniḥвеликий мудрец
रुरोदrurodaплакал
पुत्रस्तुputrastuсын же
तदाtadāтогда
पितृस्नेहसमन्वितःpitṛsnehasamanvitaḥлюбовью к отцу исполненный
वेदाध्ययनशीलःvedādhyayanaśīlaḥчтению Вед привычный
saон
पितृभक्त्याpitṛbhaktyāпреданностью отцу
नियन्त्रितःniyantritaḥудерживаемый
वसतस्तस्यvasatastasyaу обитающего его
वैvaiпоистине
तत्रtatraтам
कालोkāloвремя
जातोjātoпрошло
महामतेःmahāmateḥвесьма разумного
कल्पग्रामेkalpagrāmeв Калпаграме
तदाtadāтогда
सिद्धस्तस्यsiddhastasyaсиддхи того
कन्याkanyāдочь
सुमध्यमाsumadhyamāтонкостанная
वरमन्वेषयन्तीvaramanveṣayantīжениха ищущая
साона
naне
प्राप्तस्तुprāptastuобретён же
तयाtayāею
मतःmataḥпо мысли
अनुवाद

«Там обитают постоянно те двое наилучших брахманов в Калпаграме. Там великим временем явился тогда в теле недуг. Мучимый недугом, достиг он десятой поры; желая умереть, лучший из брахманов, взглянув на превосходного сына, сказал сыну, праведный душою, когда наступила смерть: „На берег Ганги меня, сын, отведи ты, не медли“. Тем сыном отведён он на берег Ганги, великий мудрец; плакал же тогда сын, исполненный любви к отцу. Привычный к чтению Вед, удерживаемый преданностью отцу, у обитающего там весьма разумного прошло время. В Калпаграме тогда у того сиддхи дочь, тонкостанная, ищущая жениха, — не обретён был ею такой, какого она мыслила».

संस्करण

2e548eede83a · प्रकाशित 4 सित॰ 2026, 11:01:13 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से