Махабхарата
Дигвиджая-парва: Уттаракуру и возвращение Арджуны2.25.4–6
2291 / 15823
Махабхарата · 2.25.4–6
Деванагари

तांस् तु सान्त्वेन निर्जित्य मानसं सर उत्तमम् ॥
ऋषिकुल्याश् च ताः सर्वा ददर्श कुरुनन्दनः ॥
सरो मानसम् आसाद्य हाटकान् अभितः प्रभुः ॥
गन्धर्वरक्षितं देशं व्यजयत् पाण्डवस् ततः ॥
तत्र तित्तिरिकल्माषान् मण्डूकाक्षान् हयोत्तमान् ॥
लेभे स करम् अत्यन्तं गन्धर्वनगरात् तदा ॥

Транслитерация (IAST)

tāṃs tu sāntvena nirjitya mānasaṃ sara uttamam ||
ṛṣikulyāś ca tāḥ sarvā dadarśa kurunandanaḥ ||
saro mānasam āsādya hāṭakān abhitaḥ prabhuḥ ||
gandharvarakṣitaṃ deśaṃ vyajayat pāṇḍavas tataḥ ||
tatra tittirikalmāṣān maṇḍūkākṣān hayottamān ||
lebhe sa karam atyantaṃ gandharvanagarāt tadā ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तांस् तु सान्त्वेन निर्जित्यtāṃs tu sāntvena nirjityaих же миром (лаской) покорив,
मानसं सर उत्तमम्mānasaṃ sara uttamamМанаса — лучшее озеро,
ऋषि-कुल्याश् च ताः सर्वाṛṣi-kulyāś ca tāḥ sarvāи все те потоки ришей
ददर्श कुरु-नन्दनःdadarśa kuru-nandanaḥувидел потомок Куру;
सरो मानसम् आसाद्यsaro mānasam āsādyaозера Манаса достигнув,
हाटकान् अभितः प्रभुःhāṭakān abhitaḥ prabhuḥблиз хатаков владыка,
गन्धर्व-रक्षितं देशंgandharva-rakṣitaṃ deśaṃземлю, хранимую гандхарвами,
व्यजयत् पाण्डवस् ततःvyajayat pāṇḍavas tataḥпокорил Пандава затем;
तत्र तित्तिरि-कल्माषान्tatra tittiri-kalmāṣānтам [коней], пёстрых, как куропатка,
मण्डूक-अक्षान् हय-उत्तमान्maṇḍūka-akṣān haya-uttamānлягушачье-оких, превосходных коней —
लेभे स करम् अत्यन्तंlebhe sa karam atyantaṃполучил он как обильнейшую дань
गन्धर्व-नगरात् तदाgandharva-nagarāt tadāиз града гандхарвов тогда.
ऋषिकुल्याश्ṛṣikulyāśисходная форма «ṛṣikulyāś», добавленная для полного покрытия пословного блока
कुरुनन्दनःkurunandanaḥисходная форма «kurunandanaḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
गन्धर्वरक्षितंgandharvarakṣitaṃисходная форма «gandharvarakṣitaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
तित्तिरिकल्माषान्tittirikalmāṣānисходная форма «tittirikalmāṣān», добавленная для полного покрытия пословного блока
मण्डूकाक्षान्maṇḍūkākṣānисходная форма «maṇḍūkākṣān», добавленная для полного покрытия пословного блока
हयोत्तमान्hayottamānисходная форма «hayottamān», добавленная для полного покрытия пословного блока
गन्धर्वनगरात्gandharvanagarātисходная форма «gandharvanagarāt», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

Покорив их миром, потомок Куру узрел Манаса — лучшее из озёр — и все те потоки сагов. Достигнув озера Манаса, близ хатаков владыка покорил затем землю, хранимую гандхарвами. Там, из града гандхарвов, получил он обильнейшею данью превосходных коней — пёстрых, как куропатка, с лягушачьими глазами.

Версия

81e72064ee74 · опубликовано 16 июл. 2026 г., 15:28:50 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами