Махабхарата
Дьюта-парва: Дурьодхана отвергает Видуру2.57.16–18
2625 / 15823
Махабхарата · 2.57.16–18
Деванагари

अनुप्रियं चेद् अनुकाङ्क्षसे त्वं; सर्वेषु कार्येषु हिताहितेषु ॥
स्त्रियश् च राजञ् जडपङ्गुकांश् च; पृच्छ त्वं वै तादृशांश् चैव मूढान् ॥
लभ्यः खलु प्रातिपीय नरो ऽनुप्रियवाग् इह ॥
अप्रियस्य तु पथ्यस्य वक्ता श्रोता च दुर्लभः ॥
यस् तु धर्मे पराश्वस्य हित्वा भर्तुः प्रियाप्रिये ॥
अप्रियाण्य् आह पथ्यानि तेन राजा सहायवान् ॥

Транслитерация (IAST)

anupriyaṃ ced anukāṅkṣase tvaṃ; sarveṣu kāryeṣu hitāhiteṣu ||
striyaś ca rājañ jaḍapaṅgukāṃś ca; pṛccha tvaṃ vai tādṛśāṃś caiva mūḍhān ||
labhyaḥ khalu prātipīya naro 'nupriyavāg iha ||
apriyasya tu pathyasya vaktā śrotā ca durlabhaḥ ||
yas tu dharme parāśvasya hitvā bhartuḥ priyāpriye ||
apriyāṇy āha pathyāni tena rājā sahāyavān ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
अनुप्रियं चेद् अनुकाङ्क्षसे त्वंanupriyaṃ ced anukāṅkṣase tvaṃ«если ты жаждешь приятного
सर्वेषु कार्येषु हित-अहितेषुsarveṣu kāryeṣu hita-ahiteṣuво всех делах, благих и неблагих, —
स्त्रियश् च राजञ् जड-पङ्गुकांश् चstriyaś ca rājañ jaḍa-paṅgukāṃś caто [спрашивай], о царь, женщин, тупых и увечных,
पृच्छ त्वं वै तादृशांश् चैव मूढान्pṛccha tvaṃ vai tādṛśāṃś caiva mūḍhānи подобных им глупцов;
लभ्यः खलु प्रातिपीय नरो ऽनुप्रिय-वाग् इहlabhyaḥ khalu prātipīya naro 'nupriya-vāg ihaлегко [найти], о Пратипия, приятноречивого здесь;
अप्रियस्य तु पथ्यस्य वक्ता श्रोता च दुर्लभःapriyasya tu pathyasya vaktā śrotā ca durlabhaḥно говорящий неприятное-целительное — и слушающий — редок;
यस् तु धर्मे पराश्वस्यyas tu dharme parāśvasyaтот же, кто, на дхарму уповая,
हित्वा भर्तुः प्रिय-अप्रियेhitvā bhartuḥ priya-apriyeоставив угодное и неугодное господину,
अप्रियाण्य् आह पथ्यानिapriyāṇy āha pathyāniговорит неприятное, [но] целительное, —
तेन राजा सहायवान्tena rājā sahāyavānтем [и] царь имеет [истинного] помощника».
हिताहितेषुhitāhiteṣuисходная форма «hitāhiteṣu», добавленная для полного покрытия пословного блока
जडपङ्गुकांश्jaḍapaṅgukāṃśисходная форма «jaḍapaṅgukāṃś», добавленная для полного покрытия пословного блока
ऽनुप्रियवाग्'nupriyavāgисходная форма «'nupriyavāg», добавленная для полного покрытия пословного блока
प्रियाप्रियेpriyāpriyeисходная форма «priyāpriye», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

[Видура:] «Если ты во всех делах, благих и неблагих, жаждешь [лишь] приятного — то спрашивай, о царь, женщин, тупых, увечных и подобных им глупцов. Приятноречивого человека, о Пратипия, здесь легко найти; но говорящий неприятное-целительное — и слушающий его — редок. А тот, кто, уповая на дхарму и оставив [в стороне] угодное и неугодное господину, говорит неприятное, [но] целительное, — таким [человеком] царь и имеет [истинного] помощника».

Версия

8b294bd80df2 · опубликовано 16 июл. 2026 г., 16:03:37 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами