Махабхарата
Удьога-парва: беседа Кришны и Карны, главы 138-1505.142.6-10
4953 / 15823
Махабхарата · 5.142.6-10
Деванагари

जयद्रथस्य कर्णस्य तथा दुःशासनस्य च ॥
सौबलस्य च दुर्बुद्ध्या मिथोभेदः प्रवर्तते ॥
अधर्मेण हि धर्मिष्ठं हृतं वै राज्यम् ईदृशम् ॥
येषां तेषाम् अयं धर्मः सानुबन्धो भविष्यति ॥
ह्रियमाणे बलाद् धर्मे कुरुभिः को न संज्वरेत् ॥
असाम्ना केशवे याते समुद्योक्ष्यन्ति पाण्डवाः ॥
ततः कुरूणाम् अनयो भविता वीरनाशनः ॥
चिन्तयन् न लभे निद्राम् अहःसु च निशासु च ॥
श्रुत्वा तु कुन्ती तद् वाक्यम् अर्थकामेन भाषितम् ॥
अनिष्टनन्ती दुःखार्ता मनसा विममर्श ह ॥

Транслитерация (IAST)

jayadrathasya karṇasya tathā duḥśāsanasya ca ||
saubalasya ca durbuddhyā mithobhedaḥ pravartate ||
adharmeṇa hi dharmiṣṭhaṃ hṛtaṃ vai rājyam īdṛśam ||
yeṣāṃ teṣām ayaṃ dharmaḥ sānubandho bhaviṣyati ||
hriyamāṇe balād dharme kurubhiḥ ko na saṃjvaret ||
asāmnā keśave yāte samudyokṣyanti pāṇḍavāḥ ||
tataḥ kurūṇām anayo bhavitā vīranāśanaḥ ||
cintayan na labhe nidrām ahaḥsu ca niśāsu ca ||
śrutvā tu kuntī tad vākyam arthakāmena bhāṣitam ||
aniṣṭanantī duḥkhārtā manasā vimamarśa ha ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
जयद्रथस्यjayadrathasyaДжаядратхи; царя Джаядратхи
कर्णस्यkarṇasyaКарны; сына Радхи
तथाtathāтакже; так
दुःशासनस्यduḥśāsanasyaДухшасаны; сына Дхритараштры Духшасаны
caи; также
सौबलस्यsaubalasyaсына Субалы; Шакуни
caи; также
दुर्बुद्ध्याdurbuddhyāзлым разумом; дурным умыслом
मिथोभेदःmithobhedaḥвзаимный раскол; раздор между родичами
प्रवर्ततेpravartateначинается; разворачивается
अधर्मेणadharmeṇaбеззаконием; неправдой
हिhiведь; ибо
धर्मिष्ठंdharmiṣṭhaṃу праведнейших; у самых праведных
हृतंhṛtaṃотнято; похищено
वैvaiвоистину; именно
राज्यम्rājyamцарство; царская власть
ईदृशम्īdṛśamтакое; подобное
येषांyeṣāṃу кого; чьих
तेषाम्teṣāmих; у них
अयंayaṃэтот; такой
धर्मःdharmaḥдхарма; справедливое право
सानुबन्धोsānubandhoс последствиями; имеющий продолжение
भविष्यतिbhaviṣyatiбудет; станет
ह्रियमाणेhriyamāṇeкогда силой отбирают; при насильственном отнятии
बलाद्balādсилой; насильно
धर्मेdharmeдхарму; праведное право
कुरुभिःkurubhiḥКуру; сыновьями Куру
कोkoкто; какой человек
naне; нет
संज्वरेत्saṃjvaretне воспылал бы; не сгорел бы
असाम्नाasāmnāбез мирного согласия; без примирения
केशवेkeśaveКешаве; Кришне
यातेyāteушедшем; отправившемся
समुद्योक्ष्यन्तिsamudyokṣyantiподнимутся к войне; приготовятся
पाण्डवाःpāṇḍavāḥПандавы; сыновья Панду
ततःtataḥзатем; после того
कुरूणाम्kurūṇāmКуру; рода Куру
अनयोanayoбедствие; беззаконие
भविताbhavitāбудет; станет
वीरनाशनःvīranāśanaḥгубящий героев; истребляющий воинов
चिन्तयन्cintayanразмышляя; думая
naне; нет
लभेlabheя получаю; нахожу
निद्राम्nidrāmсон; покой сна
अहःसुahaḥsuднями; в дневные часы
caи; также
निशासुniśāsuночами; в ночные часы
caи; также
श्रुत्वाśrutvāуслышав; выслушав
तुtuже; однако
कुन्तीkuntīКунти; Притха
तद्tadто; это
वाक्यम्vākyamслово; речь
अर्थकामेनarthakāmenaжелающим блага; стремящимся к пользе
भाषितम्bhāṣitamсказанную; произнесенную
अनिष्टनन्तीaniṣṭanantīтяжело вздыхая; стонущая
दुःखार्ताduḥkhārtāизмученная скорбью; пораженная страданием
मनसाmanasāумом; в сердце
विममर्शvimamarśaобдумала; размышляла
haже; ведь
Литературный перевод

«Дурным разумом Джаядратхи, Карны, Духшасаны и сына Субалы разгорается взаимный раскол. Беззаконием у праведнейших было отнято такое царство; это их право, и оно будет иметь последствия. Когда Куру силой отнимают дхарму, кто не воспылал бы? Кешава ушел без мирного согласия, и Пандавы поднимутся к войне. Тогда для Куру наступит бедствие, губящее героев. Думая об этом, я не нахожу сна ни днем, ни ночью». Услышав речь, сказанную желающим блага, Кунти, измученная скорбью и тяжело вздыхая, стала размышлять в сердце.

Версия

ee0bcaeb65df · опубликовано 17 июл. 2026 г., 06:17:17 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами