एवम् उक्ता महीपाला भीष्मेण भरतर्षभ ॥
निर्ययुः स्वान्य् अनीकानि शोभयन्तो रथोत्तमैः ॥
स तु वैकर्तनः कर्णः सामात्यः सह बन्धुभिः ॥
न्यासितः समरे शस्त्रं भीष्मेण भरतर्षभ ॥
अपेतकर्णाः पुत्रास् ते राजानश् चैव तावकाः ॥
निर्ययुः सिंहनादेन नादयन्तो दिशो दश ॥
श्वेतैश् छत्रैः पताकाभिर् ध्वजवारणवाजिभिः ॥
तान्य् अनीकान्य् अशोभन्त रथैर् अथ पदातिभिः ॥
भेरीपणवशब्दैश् च पटहानां च निस्वनैः ॥
रथनेमिनिनादैश् च बभूवाकुलिता मही ॥
काञ्चनाङ्गदकेयूरैः कार्मुकैश् च महारथाः ॥
भ्राजमाना व्यदृश्यन्त जङ्गमाः पर्वता इव ॥
तालेन महता भीष्मः पञ्चतारेण केतुना ॥
विमलादित्यसंकाशस् तस्थौ कुरुचमूपतिः ॥
evam uktā mahīpālā bhīṣmeṇa bharatarṣabha ||
niryayuḥ svāny anīkāni śobhayanto rathottamaiḥ ||
sa tu vaikartanaḥ karṇaḥ sāmātyaḥ saha bandhubhiḥ ||
nyāsitaḥ samare śastraṃ bhīṣmeṇa bharatarṣabha ||
apetakarṇāḥ putrās te rājānaś caiva tāvakāḥ ||
niryayuḥ siṃhanādena nādayanto diśo daśa ||
śvetaiś chatraiḥ patākābhir dhvajavāraṇavājibhiḥ ||
tāny anīkāny aśobhanta rathair atha padātibhiḥ ||
bherīpaṇavaśabdaiś ca paṭahānāṃ ca nisvanaiḥ ||
rathanemininādaiś ca babhūvākulitā mahī ||
kāñcanāṅgadakeyūraiḥ kārmukaiś ca mahārathāḥ ||
bhrājamānā vyadṛśyanta jaṅgamāḥ parvatā iva ||
tālena mahatā bhīṣmaḥ pañcatāreṇa ketunā ||
vimalādityasaṃkāśas tasthau kurucamūpatiḥ ||
Так наставленные Бхишмой, о лучший из Бхаратов, земные владыки вышли, украшая свои войска лучшими колесницами. Но Вайкартана Карна, вместе с советниками и родичами, отложил оружие на время битвы из-за Бхишмы. Твои сыновья и цари твоей стороны, лишённые Карны, выступили с львиным кличем, оглашая все десять сторон. Белые зонты, знамёна, слоны, кони, колесницы и пехотинцы украсили те боевые ряды. От звуков бхери и панав, от грохота патах и рокота колёсных ободов вся земля пришла в смятение. Великие ратники, сияющие золотыми браслетами, наручами и луками, казались движущимися горами. А Бхишма, предводитель войска Куру, стоял подобный чистому солнцу, с огромным пальмовым знаком и пятизвёздным знаменем.
bf214bfbd209 · опубликовано 17 июл. 2026 г., 20:47:27 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
После возвышенной речи дхармы сразу видна политическая трещина: Карна не участвует, пока командует Бхишма. Внешний блеск Кауравов огромен, но войско уже выходит без одного из главных защитников Дурьодханы. Бхишма остаётся солнечным центром строя, и всё повествование показывает зависимость армии от его величия.