Махабхарата
Бхишма-парва: безмерная сеча родичей6.44.13-19
5572 / 15823
Махабхарата · 6.44.13-19
Деванагари

गजानां पादरक्षास् तु व्यूढोरस्काः प्रहारिणः ॥
ऋष्टिभिश् च धनुर्भिश् च विमलैश् च परश्वधैः ॥
गदाभिर् मुसलैश् चैव भिण्डिपालैः सतोमरैः ॥
आयसैः परिघैश् चैव निस्त्रिंशैर् विमलैः शितैः ॥
प्रगृहीतैः सुसंरब्धा धावमानास् ततस् ततः ॥
व्यदृश्यन्त महाराज परस्परजिघांसवः ॥
राजमानाश् च निस्त्रिंशाः संसिक्ता नरशोणितैः ॥
प्रत्यदृश्यन्त शूराणाम् अन्योन्यम् अभिधावताम् ॥
अवक्षिप्तावधूतानाम् असीनां वीरबाहुभिः ॥
संजज्ञे तुमुलः शब्दः पततां परमर्मसु ॥
गदामुसलरुग्णानां भिन्नानां च वरासिभिः ॥
दन्तिदन्ताव् अभिन्नानां मृदितानां च दन्तिभिः ॥
तत्र तत्र नरौघाणां क्रोशताम् इतरेतरम् ॥
शुश्रुवुर् दारुणा वाचः प्रेतानाम् इव भारत ॥

Транслитерация (IAST)

gajānāṃ pādarakṣās tu vyūḍhoraskāḥ prahāriṇaḥ ||
ṛṣṭibhiś ca dhanurbhiś ca vimalaiś ca paraśvadhaiḥ ||
gadābhir musalaiś caiva bhiṇḍipālaiḥ satomaraiḥ ||
āyasaiḥ parighaiś caiva nistriṃśair vimalaiḥ śitaiḥ ||
pragṛhītaiḥ susaṃrabdhā dhāvamānās tatas tataḥ ||
vyadṛśyanta mahārāja parasparajighāṃsavaḥ ||
rājamānāś ca nistriṃśāḥ saṃsiktā naraśoṇitaiḥ ||
pratyadṛśyanta śūrāṇām anyonyam abhidhāvatām ||
avakṣiptāvadhūtānām asīnāṃ vīrabāhubhiḥ ||
saṃjajñe tumulaḥ śabdaḥ patatāṃ paramarmasu ||
gadāmusalarugṇānāṃ bhinnānāṃ ca varāsibhiḥ ||
dantidantāv abhinnānāṃ mṛditānāṃ ca dantibhiḥ ||
tatra tatra naraughāṇāṃ krośatām itaretaram ||
śuśruvur dāruṇā vācaḥ pretānām iva bhārata ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
गजानां पादरक्षास् तुgajānāṃ pādarakṣās tuохранники ног слонов же; пехотная охрана слонов
व्यूढोरस्काः प्रहारिणःvyūḍhoraskāḥ prahāriṇaḥширокогрудые ударяющие; мощногрудые бойцы
ऋष्टिभिश् च धनुर्भिश् चṛṣṭibhiś ca dhanurbhiś caи копьями, и луками; ришти и луками
विमलैश् च परश्वधैःvimalaiś ca paraśvadhaiḥи чистыми секирами; блестящими боевыми топорами
गदाभिर् मुसलैश् चैवgadābhir musalaiś caivaпалицами и мусалами также; булавами и дубинами
भिण्डिपालैः सतोमरैःbhiṇḍipālaiḥ satomaraiḥбхиндипалами с томарами; метательными копьями и дротиками
आयसैः परिघैश् चैवāyasaiḥ parighaiś caivaи железными палицами; железными засовами
निस्त्रिंशैर् विमलैः शितैःnistriṃśair vimalaiḥ śitaiḥи чистыми острыми мечами; блестящими отточенными клинками
प्रगृहीतैः सुसंरब्धाpragṛhītaiḥ susaṃrabdhāсхваченными, сильно разъярённые; держа их, в великой ярости
धावमानास् ततस् ततःdhāvamānās tatas tataḥбегущие туда и сюда; мечущиеся со всех сторон
व्यदृश्यन्त महाराजvyadṛśyanta mahārājaвиднелись, великий царь; были видны, владыка
परस्परजिघांसवःparasparajighāṃsavaḥжелавшие убить друг друга; стремившиеся взаимно уничтожить
राजमानाश् च निस्त्रिंशाःrājamānāś ca nistriṃśāḥи сияющие мечи; блистающие клинки
संसिक्ता नरशोणितैःsaṃsiktā naraśoṇitaiḥокроплённые человеческой кровью; облитые кровью людей
प्रत्यदृश्यन्त शूराणाम्pratyadṛśyanta śūrāṇāmбыли видны у героев; сверкали у воинов
अन्योन्यम् अभिधावताम्anyonyam abhidhāvatāmбросавшихся друг на друга; взаимно нападающих
अवक्षिप्तावधूतानाम्avakṣiptāvadhūtānāmброшенных вниз и взмахнутых; опущенных и поднятых
असीनां वीरबाहुभिःasīnāṃ vīrabāhubhiḥмечей руками героев; клинков в руках воинов
संजज्ञे तुमुलः शब्दःsaṃjajñe tumulaḥ śabdaḥвозник оглушительный звук; поднялся страшный шум
पततां परमर्मसुpatatāṃ paramarmasuпадающих на жизненные места; обрушивающихся на уязвимые точки
गदामुसलरुग्णानांgadāmusalarugṇānāṃразбитых палицами и мусалами; сокрушённых булавами и дубинами
भिन्नानां च वरासिभिःbhinnānāṃ ca varāsibhiḥи рассечённых лучшими мечами; разрубленных превосходными клинками
दन्तिदन्ताव् अभिन्नानांdantidantāv abhinnānāṃразорванных слоновьими клыками; пробитых бивнями слонов
मृदितानां च दन्तिभिःmṛditānāṃ ca dantibhiḥи раздавленных слонами; растоптанных боевыми слонами
तत्र तत्र नरौघाणांtatra tatra naraughāṇāṃтам и там людских потоков; повсюду множеств людей
क्रोशताम् इतरेतरम्krośatām itaretaramкричащих друг другу; вопящих один к другому
शुश्रुवुर् दारुणा वाचःśuśruvur dāruṇā vācaḥслышались страшные слова; раздавались ужасные речи
प्रेतानाम् इव भारतpretānām iva bhārataкак у мертвецов, Бхарата; словно голоса умерших
Литературный перевод

Пехотная охрана слонов — широкогрудые бойцы — с копьями, луками, блестящими секирами, палицами, мусалами, бхиндипалами, томарами, железными палицами и чистыми острыми мечами, схватив оружие, в великой ярости металась со всех сторон, желая убить друг друга, о великий царь. Сияющие мечи, окроплённые человеческой кровью, были видны у героев, бросавшихся друг на друга. От мечей, которые руки воинов то опускали, то взмахом поднимали, когда они падали на жизненные места, возникал оглушительный звук. Повсюду слышались страшные слова людских потоков, сокрушённых палицами и мусалами, рассечённых лучшими мечами, пробитых слоновьими клыками и раздавленных слонами; они кричали друг другу, словно мертвецы, о Бхарата».

Версия

a203a0a7098a · опубликовано 17 июл. 2026 г., 21:12:34 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами