Махабхарата
Бхишма-парва: бой Дроны и Дхриштадьюмны6.49.35-40
5609 / 15823
Махабхарата · 6.49.35-40
Деванагари

ततो भीमो महाबाहुः सहसाभ्यपतद् बली ॥
साहाय्यकारी समरे पार्षतस्य महात्मनः ॥
स द्रोणं निशितैर् बाणै राजन् विव्याध सप्तभिः ॥
पार्षतं च तदा तूर्णम् अन्यम् आरोपयद् रथम् ॥
ततो दुर्योधनो राजा कलिङ्गं समचोदयत् ॥
सैन्येन महता युक्तं भारद्वाजस्य रक्षणे ॥
ततः सा महती सेना कलिङ्गानां जनेश्वर ॥
भीमम् अभ्युद्ययौ तूर्णं तव पुत्रस्य शासनात् ॥
पाञ्चाल्यम् अभिसंत्यज्य द्रोणो ऽपि रथिनां वरः ॥
विराटद्रुपदौ वृद्धौ योधयाम् आस संगतौ ॥
धृष्टद्युम्नो ऽपि समरे धर्मराजं समभ्ययात् ॥
ततः प्रववृते युद्धं तुमुलं लोमहर्षणम् ॥
कलिङ्गानां च समरे भीमस्य च महात्मनः ॥
जगतः प्रक्षयकरं घोररूपं भयानकम् ॥

Транслитерация (IAST)

tato bhīmo mahābāhuḥ sahasābhyapatad balī ||
sāhāyyakārī samare pārṣatasya mahātmanaḥ ||
sa droṇaṃ niśitair bāṇai rājan vivyādha saptabhiḥ ||
pārṣataṃ ca tadā tūrṇam anyam āropayad ratham ||
tato duryodhano rājā kaliṅgaṃ samacodayat ||
sainyena mahatā yuktaṃ bhāradvājasya rakṣaṇe ||
tataḥ sā mahatī senā kaliṅgānāṃ janeśvara ||
bhīmam abhyudyayau tūrṇaṃ tava putrasya śāsanāt ||
pāñcālyam abhisaṃtyajya droṇo 'pi rathināṃ varaḥ ||
virāṭadrupadau vṛddhau yodhayām āsa saṃgatau ||
dhṛṣṭadyumno 'pi samare dharmarājaṃ samabhyayāt ||
tataḥ pravavṛte yuddhaṃ tumulaṃ lomaharṣaṇam ||
kaliṅgānāṃ ca samare bhīmasya ca mahātmanaḥ ||
jagataḥ prakṣayakaraṃ ghorarūpaṃ bhayānakam ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
ततः भीमः महाबाहुःtataḥ bhīmaḥ mahābāhuḥзатем Бхима сильнорукий; после этого сильнорукий Бхима
सहसा अभ्यपतत् बलीsahasā abhyapatat balīвнезапно налетел сильный; могучий быстро бросился
साहाय्यकारी समरेsāhāyyakārī samareпомощь оказывающий в бою; пришедший на помощь в сражении
पार्षतस्य महात्मनःpārṣatasya mahātmanaḥПаршате великодушному; великому Дхриштадьюмне
स द्रोणम् निशितैः बाणैःsa droṇam niśitaiḥ bāṇaiḥон Дрону острыми стрелами; Бхима Дрону заострёнными стрелами
राजन् विव्याध सप्तभिःrājan vivyādha saptabhiḥцарь, пронзил семью; о царь, поразил семью
पार्षतम् च तदा तूर्णम्pārṣatam ca tadā tūrṇamи Паршату тогда быстро; и Дхриштадьюмну в тот миг
अन्यम् आरोपयत् रथम्anyam āropayat rathamна другую поднял колесницу; посадил на иную ратху
ततः दुर्योधनः राजाtataḥ duryodhanaḥ rājāзатем царь Дурьодхана; после этого правитель Дурьодхана
कलिङ्गम् समचोदयत्kaliṅgam samacodayatкалингов побудил; направил Калингу
सैन्येन महता युक्तम्sainyena mahatā yuktamс большим войском соединённого; снабжённого огромной армией
भारद्वाजस्य रक्षणेbhāradvājasya rakṣaṇeдля защиты Бхарадваджи; на охрану Дроны
ततः सा महती सेनाtataḥ sā mahatī senāтогда та великая армия; после этого большое войско
कलिङ्गानाम् जनेश्वरkaliṅgānām janeśvaraкалингов, владыка людей; Калинги, о царь
भीमम् अभ्युद्ययौ तूर्णम्bhīmam abhyudyayau tūrṇamна Бхиму быстро двинулась; стремительно выступила против Бхимы
तव पुत्रस्य शासनात्tava putrasya śāsanātпо приказу твоего сына; по велению Дурьодханы
पाञ्चाल्यम् अभिसंत्यज्यpāñcālyam abhisaṃtyajyaоставив панчалийца; покинув Дхриштадьюмну
द्रोणः अपि रथिनाम् वरःdroṇaḥ api rathinām varaḥДрона же лучший ратхинов; Дрона, лучший колесничий
विराटद्रुपदौ वृद्धौvirāṭadrupadau vṛddhauстарших Вирату и Друпаду; почтенных Вирату с Друпадой
योधयाम् आस संगतौyodhayām āsa saṃgatauзаставил сражаться сошедшихся; вступил в бой с ними
धृष्टद्युम्नः अपि समरेdhṛṣṭadyumnaḥ api samareДхриштадьюмна же в бою; Дхриштадьюмна также в сражении
धर्मराजम् समभ्ययात्dharmarājam samabhyayātк Дхармарадже подошёл; направился к Юдхиштхире
ततः प्रववृते युद्धम्tataḥ pravavṛte yuddhamзатем развернулась битва; после этого началось сражение
तुमुलम् लोमहर्षणम्tumulam lomaharṣaṇamоглушительная, волосоподъёмная; страшная, вызывающая дрожь
कलिङ्गानाम् च समरेkaliṅgānām ca samareкалингов и в бою; между калингами в сражении
भीमस्य च महात्मनःbhīmasya ca mahātmanaḥи великого Бхимы; и махатмы Бхимы
जगतः प्रक्षयकरम्jagataḥ prakṣayakaramприносящее гибель миру; способное истребить мир
घोररूपम् भयानकम्ghorarūpam bhayānakamужасного вида, страшное; грозное и устрашающее
Литературный перевод

Тогда сильнорукий Бхима, сильный и пришедший на помощь великодушному Паршате, внезапно бросился вперёд. Семью острыми стрелами он пронзил Дрону, о царь, и быстро поднял Дхриштадьюмну на другую колесницу. Тогда царь Дурьодхана направил Калингу с большим войском на защиту сына Бхарадваджи. После этого великая армия калингов, о владыка людей, по приказу твоего сына быстро двинулась на Бхиму. Дрона же, лучший из ратхинов, оставив панчалийца, вступил в бой со старшими Виратой и Друпадой, которые сошлись с ним; Дхриштадьюмна в сражении направился к Дхармарадже. Затем между калингами и великодушным Бхимой развернулась оглушительная, страшная битва, заставляющая волосы подниматься, способная истребить мир».

Версия

35564d235526 · опубликовано 17 июл. 2026 г., 21:12:34 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами