सज्जनाद्रोहक उवाच
एतस्य सदृशो लोके न भूतो न भविष्यति । नास्तीति सांप्रतं पृथ्व्यां कामलोभाजितः पुमान्
देवासुरमनुष्याणां रक्षसां मृगपक्षिणाम् । कीटादीनां च सर्वेषां काम एष सुदुर्जयः
कामाल्लोभात्तथा क्रोधान्नित्यं सत्वेषु जायते । संसारबंधकः कामो ह्यकामो न क्वचिद्भवेत्
अनेनैवजितं सर्व भुवनानि चतुर्दश । अमुष्य हृदये नित्यं वासुदेवो मुदा स्थितः
एवं स्पृष्ट्वाथ दृष्ट्वा तं मनुष्याः सर्वकल्मषात् । पूयंते ह्यनघाश्चैव लभंते चाक्षयांदिवम्
एवमुक्त्वा गता देवा विमानैश्च दिवं मुदा । मनुष्याः प्रययुस्तुष्टा दंपती स्वगृहं तथा
दिव्यं चक्षुस्तदा तस्य चासीद्देवान् स पश्यति । त्रैलोक्यस्य च वार्त्ता च जानाति लीलया भृशम्
ततस्तस्य च बीथ्यां च दृष्टस्तेन सहैव सः । स पप्रच्छमुदा तं च धर्मोद्देशं हि तं वद
गच्छ बाडवधर्मज्ञ वैष्णवं पुरुषोत्तमम् । तं च दृष्ट्वात्वभीष्टं ते सांप्रतं च फलिष्यति
बकस्य निधनं यद्वा वसन्रस्याशोषणं तथा । जानीषे चापरो यश्च कामस्तेऽस्ति हृदि स्थित:
एतच्छुत्वा तु वचनमागतो वैष्णवं प्रति । विष्णुरूपद्विजेनैव सार्द्द तेन मुदा ययौ
अपश्यत्पुरुषं शुद्धं ज्वलंतं च पुरः स्थितम् । सर्वलक्षणसंपूर्ण दीप्यमानं स्वतेजसा
अब्रवीत्स च धर्मात्मा ध्यानस्थं च हरेः प्रियम् । वद नो यद्यदतृत्तंवै दूरात्त्वां चागोतोह्यहम्
प्रसन्नस्ते सुरश्रेष्ठो दानवारीश्वरः सदा । दृष्ट्वा त्वां च मनोऽस्माकं हृष्यतीवाधुना द्विज । कल्याणं चातुलं तेऽद्य फलिष्यति मनोरथः । सुरवर्त्मनि ते नित्यं चेलं शुष्यति नान्यथा
दृष्ट्वा देवं सुरश्रेष्ठं मम गेहे हरिं स्थितम् । इत्युक्ते वैष्णवेनाथ स तु तं पुनरब्रवीत्
क्वासौ विष्णुः स्थितो नित्यं दर्शयाद्य प्रसादतः । अस्मिन्देवशृहे रम्ये प्रविश्य परमेश्वरम्
तं दृष्ट्वा किल्बिषाद्धोरान्मुच्यसे जन्मबंधानत् । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा प्रविश्य सदनं प्रति
अपश्यत्तं द्विजं विष्णुं तिष्ठंतं पद्गातल्पके । शिरसैव प्रबंद्याथ जग्राह चरणौ मुदा
प्रसादी भव देवेश न ज्ञातस्त्वं पुरा मया । इहामुत्र च देवेश तवाहं किंकरः प्रभो
अनुग्रहश्च मे दृष्टो भवतो मधुसूदन । रूपं ते द्रष्टुमिच्छामि यदि चास्ति कृपा मयि
अस्ति मे त्वयि भूदेव प्रियत्वं च सदैव हि । स्नेहात्पुण्यवतामेव दर्शनं कारितं मया
etasya sadṛśo loke na bhūto na bhaviṣyati | nāstīti sāṃprataṃ pṛthvyāṃ kāmalobhājitaḥ pumān
devāsuramanuṣyāṇāṃ rakṣasāṃ mṛgapakṣiṇām | kīṭādīnāṃ ca sarveṣāṃ kāma eṣa sudurjayaḥ
kāmāllobhāttathā krodhānnityaṃ satveṣu jāyate | saṃsārabaṃdhakaḥ kāmo hyakāmo na kvacidbhavet
anenaivajitaṃ sarva bhuvanāni caturdaśa | amuṣya hṛdaye nityaṃ vāsudevo mudā sthitaḥ
evaṃ spṛṣṭvātha dṛṣṭvā taṃ manuṣyāḥ sarvakalmaṣāt | pūyaṃte hyanaghāścaiva labhaṃte cākṣayāṃdivam
evamuktvā gatā devā vimānaiśca divaṃ mudā | manuṣyāḥ prayayustuṣṭā daṃpatī svagṛhaṃ tathā
divyaṃ cakṣustadā tasya cāsīddevān sa paśyati | trailokyasya ca vārttā ca jānāti līlayā bhṛśam
tatastasya ca bīthyāṃ ca dṛṣṭastena sahaiva saḥ | sa papracchamudā taṃ ca dharmoddeśaṃ hi taṃ vada
gaccha bāḍavadharmajña vaiṣṇavaṃ puruṣottamam | taṃ ca dṛṣṭvātvabhīṣṭaṃ te sāṃprataṃ ca phaliṣyati
bakasya nidhanaṃ yadvā vasanrasyāśoṣaṇaṃ tathā | jānīṣe cāparo yaśca kāmaste'sti hṛdi sthita:
etacchutvā tu vacanamāgato vaiṣṇavaṃ prati | viṣṇurūpadvijenaiva sārdda tena mudā yayau
apaśyatpuruṣaṃ śuddhaṃ jvalaṃtaṃ ca puraḥ sthitam | sarvalakṣaṇasaṃpūrṇa dīpyamānaṃ svatejasā
abravītsa ca dharmātmā dhyānasthaṃ ca hareḥ priyam | vada no yadyadatṛttaṃvai dūrāttvāṃ cāgotohyaham
prasannaste suraśreṣṭho dānavārīśvaraḥ sadā | dṛṣṭvā tvāṃ ca mano'smākaṃ hṛṣyatīvādhunā dvija | kalyāṇaṃ cātulaṃ te'dya phaliṣyati manorathaḥ | suravartmani te nityaṃ celaṃ śuṣyati nānyathā
dṛṣṭvā devaṃ suraśreṣṭhaṃ mama gehe hariṃ sthitam | ityukte vaiṣṇavenātha sa tu taṃ punarabravīt
kvāsau viṣṇuḥ sthito nityaṃ darśayādya prasādataḥ | asmindevaśṛhe ramye praviśya parameśvaram
taṃ dṛṣṭvā kilbiṣāddhorānmucyase janmabaṃdhānat | tasya tadvacanaṃ śrutvā praviśya sadanaṃ prati
apaśyattaṃ dvijaṃ viṣṇuṃ tiṣṭhaṃtaṃ padgātalpake | śirasaiva prabaṃdyātha jagrāha caraṇau mudā
prasādī bhava deveśa na jñātastvaṃ purā mayā | ihāmutra ca deveśa tavāhaṃ kiṃkaraḥ prabho
anugrahaśca me dṛṣṭo bhavato madhusūdana | rūpaṃ te draṣṭumicchāmi yadi cāsti kṛpā mayi
asti me tvayi bhūdeva priyatvaṃ ca sadaiva hi | snehātpuṇyavatāmeva darśanaṃ kāritaṃ mayā
«Нет и не будет в мире подобного ему; и ныне нет на земле мужа, непобеждённого желанием и жадностью. У богов, асуров и людей, у ракшасов, зверей и птиц, у насекомых и всех прочих это желание весьма трудноодолимо. От желания, от жадности и от гнева оно всегда рождается в существах; желание связывает сансарой, и бесстрастного нигде не бывает. Им побеждено всё — четырнадцать миров. А в его сердце всегда с радостью пребывает Васудева. Коснувшись его и увидев его, люди очищаются от всей скверны, становятся безгрешны и обретают нетленное небо».
Сказав так, боги с радостью ушли на виманах на небо; люди, довольные, ушли, и супруги — в свой дом. И было тогда у него дивное око: он видит богов и, играючи, знает вести троемирья.
Затем он был увиден на улице вместе с ним; и тот радостно спросил его: «Скажи то указание дхармы». — «Иди, о брахман, знающий дхарму, к вайшнаву, лучшему из людей: увидев его, ныне исполнится твоё желаемое. И гибель цапли, и несыхание одежды, и всё иное, что за желание пребывает у тебя в сердце, — там узнаешь».
Услышав это слово, он пришёл к вайшнаву и радостно пошёл вместе с тем дваждырождённым в облике Вишну. И увидел он мужа чистого, пылающего, стоящего впереди, полного всеми признаками, сияющего своим блеском.
И праведный сказал ему, пребывающему в созерцании, любимому Хари: «Скажи нам, что бы ни случилось: издалека пришёл я к тебе».
«Милостив тебе всегда лучший из богов, владыка врагов данавов; увидев тебя, сердце наше ныне как бы радуется, о дваждырождённый. Несравненное благо ныне тебе, и исполнится твоё желание; на пути богов одежда твоя всегда сохнет и не иначе — оттого, что бог, лучший из богов, Хари пребывает в моём доме».
Когда так сказал вайшнав, тот снова сказал ему: «Где пребывает всегда тот Вишну? Покажи ныне по милости». — «Войди в этот прекрасный божий дом, к Парамешваре: увидев его, освободишься от страшной скверны и от уз рождения».
df6c04f02018 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:29 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
О желании сказано без утешения: оно у всех — у богов, зверей, насекомых, и «бесстрастного нигде не бывает». Подвиг Аджанадрохаки тем и велик, что совершён вопреки общему правилу, а не потому, что он был иным по природе.
Награда ему дана странная — дивное око: он теперь видит богов и знает вести всех миров. То же самое, чем прежде хвалился Нароттама, но здесь оно пришло само.
И вайшнав объясняет причину сохнущей одежды прямо: она сохнет не от подвига брахмана, а оттого, что Хари живёт в этом доме. Чудо принадлежало не тому, кто им гордился.