Падма-пурана
Описание страдания рождения2.65.9-16
1738 / 5781
LinuxЛистать
Падма-пурана · 2.65.9-16
Деванагари

तत्र चोप्तानि बीजानि संसिक्तान्यम्भसा पुनः । उपगम्य मृदुत्वं च मूलभावं व्रजन्ति च
तन्मूलादङ्कुरोत्पत्तिरङ्कुरात्पर्णसम्भवः । पर्णान्नालं ततः काण्डं काण्डाच्च प्रभवः पुनः
प्रभवाच्च भवेत्क्षीरं क्षीरात्तण्डुलसम्भवः । तण्डुलाच्च ततः पक्वा भवन्त्योषधयस्तथा
यवाद्याः शालिपर्यन्ताः श्रेष्ठाः सप्तदश स्मृताः । ओषध्यः फलसाराढ्याः शेषाः क्षुद्राः प्रकीर्तिताः
एता लूना मर्दिताश्च मुनिभिः पूर्वसंस्कृताः । शूर्पोलूखलपात्राद्यैः स्थालिकोदकवह्निभिः
षड्विधा हि स्वभेदेन परिणामं व्रजन्ति ताः । अन्योन्यरससंयोगादनेकस्वादतां गताः
भक्ष्यं भोज्यं पेयलेह्यं चोष्यं खाद्यं च भूपते । तासां भेदाः षडङ्गाश्च मधुराद्याश्च षड्गुणाः
तदन्नं पिण्डकवलैर्ग्रासैर्भुक्तं च देहिभिः । अन्तःस्थूलाशये सर्वं प्राणः स्थापयति क्रमात्

Транслитерация (IAST)

tatra coptāni bījāni saṃsiktānyambhasā punaḥ | upagamya mṛdutvaṃ ca mūlabhāvaṃ vrajanti ca
tanmūlādaṅkurotpattiraṅkurātparṇasambhavaḥ | parṇānnālaṃ tataḥ kāṇḍaṃ kāṇḍācca prabhavaḥ punaḥ
prabhavācca bhavetkṣīraṃ kṣīrāttaṇḍulasambhavaḥ | taṇḍulācca tataḥ pakvā bhavantyoṣadhayastathā
yavādyāḥ śāliparyantāḥ śreṣṭhāḥ saptadaśa smṛtāḥ | oṣadhyaḥ phalasārāḍhyāḥ śeṣāḥ kṣudrāḥ prakīrtitāḥ
etā lūnā marditāśca munibhiḥ pūrvasaṃskṛtāḥ | śūrpolūkhalapātrādyaiḥ sthālikodakavahnibhiḥ
ṣaḍvidhā hi svabhedena pariṇāmaṃ vrajanti tāḥ | anyonyarasasaṃyogādanekasvādatāṃ gatāḥ
bhakṣyaṃ bhojyaṃ peyalehyaṃ coṣyaṃ khādyaṃ ca bhūpate | tāsāṃ bhedāḥ ṣaḍaṅgāśca madhurādyāśca ṣaḍguṇāḥ
tadannaṃ piṇḍakavalairgrāsairbhuktaṃ ca dehibhiḥ | antaḥsthūlāśaye sarvaṃ prāṇaḥ sthāpayati kramāt

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तत्रtatraтам
caи
उप्तानिuptāniпосеянные
बीजानिbījāniсемена
संसिक्तानिsaṃsiktāniорошённые
अम्भसाambhasāводою
पुनःpunaḥвновь
उपगम्यupagamyaобретя
मृदुत्वम्mṛdutvamмягкость
caи
मूल-भावम्mūla-bhāvamсостояние корня
व्रजन्तिvrajantiприходят
caи
तत्-मूलात्tat-mūlātот того корня
अङ्कुर-उत्पत्तिःaṅkura-utpattiḥрождение ростка
अङ्कुरात्aṅkurātот ростка
पर्ण-सम्भवःparṇa-sambhavaḥпоявление листа
पर्णात्parṇātот листа
नालम्nālamстебель
ततःtataḥзатем
काण्डम्kāṇḍamствол
काण्डात्kāṇḍātот ствола
caи
प्रभवःprabhavaḥисход
पुनःpunaḥвновь
प्रभवात्prabhavātот исхода
caи
भवेत्bhavetбывает
क्षीरम्kṣīramмлечный сок
क्षीरात्kṣīrātот млечного сока
तण्डुल-सम्भवःtaṇḍula-sambhavaḥпоявление зерна
तण्डुलात्taṇḍulātот зерна
caи
ततःtataḥзатем
पक्वाःpakvāḥсозревшими
भवन्तिbhavantiстановятся
ओषधयःoṣadhayaḥрастения
तथाtathāтак
यव-आद्याःyava-ādyāḥот ячменя и прочих
शालि-पर्यन्ताःśāli-paryantāḥдо риса
श्रेष्ठाःśreṣṭhāḥлучшими
सप्तदशsaptadaśaсемнадцать
स्मृताःsmṛtāḥпочитаются
ओषध्यःoṣadhyaḥрастения
फल-सार-आढ्याःphala-sāra-āḍhyāḥбогатые сутью плода
शेषाःśeṣāḥпрочие
क्षुद्राःkṣudrāḥмалыми
प्रकीर्तिताःprakīrtitāḥназваны
एताःetāḥих
लूनाःlūnāḥсжатые
मर्दिताःmarditāḥобмолоченные
caи
मुनिभिःmunibhiḥотшельниками
पूर्व-संस्कृताःpūrva-saṃskṛtāḥзаранее обработанные
शूर्प-उलूखल-पात्र-आद्यैःśūrpa-ulūkhala-pātra-ādyaiḥвеялкой, ступой, сосудами и прочим
स्थालिका-उदक-वह्निभिःsthālikā-udaka-vahnibhiḥгоршком, водою и огнём
षड्-विधाःṣaḍ-vidhāḥшестивидными
हिhiведь
स्व-भेदेनsva-bhedenaпо собственному различию
परिणामम्pariṇāmamк превращению
व्रजन्तिvrajantiприходят
ताःtāḥони
अन्योन्य-रस-संयोगात्anyonya-rasa-saṃyogātот взаимного соединения соков
अनेक-स्वादताम्aneka-svādatāmмноговкусия
गताःgatāḥдостигшие
भक्ष्यम्bhakṣyamжуемое
भोज्यम्bhojyamсъедаемое
पेय-लेह्यम्peya-lehyamпитьё и лизаемое
चोष्यम्coṣyamсосомое
खाद्यम्khādyamгрызомое
caи
भू-पतेbhū-pateвладыка земли
तासाम्tāsāmу них
भेदाःbhedāḥразличия
षड्-अङ्गाःṣaḍ-aṅgāḥшестичастные
caи
मधुर-आद्याःmadhura-ādyāḥсладкое и прочие
caи
षड्-गुणाःṣaḍ-guṇāḥшесть свойств
तत्-अन्नम्tat-annamту пищу
पिण्ड-कवलैःpiṇḍa-kavalaiḥкомками
ग्रासैःgrāsaiḥглотками
भुक्तम्bhuktamсъеденную
caи
देहिभिःdehibhiḥсуществами
अन्तः-स्थूल-आशयेantaḥ-sthūla-āśayeво внутреннее вместилище
सर्वम्sarvamвсю
प्राणःprāṇaḥпрана
स्थापयतिsthāpayatiукладывает
क्रमात्kramātпостепенно
Литературный перевод

«И посеянные там семена, вновь орошённые водою, обретают мягкость и приходят в состояние корня. От того корня — рождение ростка, от ростка — появление листа; от листа — стебель, затем ствол, а от ствола вновь исход. От исхода бывает млечный сок, от млечного сока — появление зерна; а от зерна созревают растения. От ячменя и до риса семнадцать почитаются лучшими — растения, богатые сутью плода; прочие названы малыми. Их жнут, обмолачивают и заранее обрабатывают отшельники веялкой, ступой, сосудами и прочим, горшком, водою и огнём. Шестивидными, по собственному различию, приходят они к превращению и от взаимного соединения соков обретают многовкусие: жуемое, съедаемое, питьё и лизаемое, сосомое и грызомое, о владыка земли. Различий у них шесть частей и шесть свойств — сладкое и прочие. И эту пищу, съеденную существами комками и глотками, прана постепенно всю укладывает во внутреннее вместилище.»

Версия

a1197fd86c96 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:35 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами