Падма-пурана
Устав омовения в вайшакхе и поклонения Мадхаве5.94.1-12
3174 / 5781
LinuxЛистать
Падма-пурана · 5.94.1-12

सूत उवाच

Деванагари

यातुं तमुद्यतं नत्वा मुनिं राजा ततो मुदा । विधिं पप्रच्छ संक्षिप्तं स्नानदानक्रियोचितम्
मुने वैशाखमासेऽस्मिन्को विधिः किं तपोऽधिकम् । कृपया वद विप्रर्षे सर्वज्ञस्त्वं हरिप्रियः । विशेषतोऽपि पूजाया विधिं तीर्थपदे वद
मेषसङ्क्रमणे भानोर्माधवे मासि सत्तम । महानद्यां नदीतीरे नदे सरसि निर्झरे
देवखातेऽथ वा स्नायाद्यथाप्राप्ते जलाशये । दीर्घिकाकूपवापीषु नियतात्मा हरिं स्मरन्
मधुमासस्य शुक्लायामेकादश्यामुपोषितः । पञ्चदश्यां च वा वीर मेषसङ्क्रमणेऽपि वा
वैशाखस्नाननियमं ब्राह्मणानामनुज्ञया । मधुसूदनमभ्यर्च्य कुर्यात्सुस्नानपूर्वकम्
वैशाखं सकलं मासं मेषसङ्क्रमणे रवेः । प्रातः सनियमः स्नास्ये प्रीयतां मधुसूदनः
मधुहन्तुः प्रसादेन ब्राह्मणानामनुग्रहात् । निर्विघ्नमस्तु मे पुण्यं वैशाखस्नानमन्वहम्
माधवे मेषगे भानौ मुरारे मधुसूदन । प्रातःस्नानेन मे नाथ यथोक्तफलदो भव
यथा ते माधवो मासो वल्लभो मधुसूदन । प्रातःस्नानेन मे तस्मिन्फलदः पापहा भव
एवमुच्चार्य तत्तीर्थं पादौ प्रक्षाल्य वाग्यतः । स्मरन्नारायणं देवं स्नानं कुर्याद्विधानतः
तीर्थं प्रकल्पयेद्धीमान्मूलमन्त्रमिमं पठन् । ॐ नमो नारायणाय मूलमन्त्र उदाहृतः

Транслитерация (IAST)

yātuṃ tamudyataṃ natvā muniṃ rājā tato mudā | vidhiṃ papraccha saṃkṣiptaṃ snānadānakriyocitam
mune vaiśākhamāse'sminko vidhiḥ kiṃ tapo'dhikam | kṛpayā vada viprarṣe sarvajñastvaṃ haripriyaḥ | viśeṣato'pi pūjāyā vidhiṃ tīrthapade vada
meṣasaṅkramaṇe bhānormādhave māsi sattama | mahānadyāṃ nadītīre nade sarasi nirjhare
devakhāte'tha vā snāyādyathāprāpte jalāśaye | dīrghikākūpavāpīṣu niyatātmā hariṃ smaran
madhumāsasya śuklāyāmekādaśyāmupoṣitaḥ | pañcadaśyāṃ ca vā vīra meṣasaṅkramaṇe'pi vā
vaiśākhasnānaniyamaṃ brāhmaṇānāmanujñayā | madhusūdanamabhyarcya kuryātsusnānapūrvakam
vaiśākhaṃ sakalaṃ māsaṃ meṣasaṅkramaṇe raveḥ | prātaḥ saniyamaḥ snāsye prīyatāṃ madhusūdanaḥ
madhuhantuḥ prasādena brāhmaṇānāmanugrahāt | nirvighnamastu me puṇyaṃ vaiśākhasnānamanvaham
mādhave meṣage bhānau murāre madhusūdana | prātaḥsnānena me nātha yathoktaphalado bhava
yathā te mādhavo māso vallabho madhusūdana | prātaḥsnānena me tasminphaladaḥ pāpahā bhava
evamuccārya tattīrthaṃ pādau prakṣālya vāgyataḥ | smarannārāyaṇaṃ devaṃ snānaṃ kuryādvidhānataḥ
tīrthaṃ prakalpayeddhīmānmūlamantramimaṃ paṭhan | oṃ namo nārāyaṇāya mūlamantra udāhṛtaḥ

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
यातुम्-तम्-उद्यतम्-नत्वाyātum-tam-udyatam-natvāему, собравшемуся идти, поклонившись
मुनिम्-राजा-ततः-मुदाmunim-rājā-tataḥ-mudāмудрецу, царь затем с радостью
विधिम्-पप्रच्छ-संक्षिप्तम्vidhim-papraccha-saṃkṣiptamспросил краткий устав
स्नान-दान-क्रिया-उचितम्snāna-dāna-kriyā-ucitamподобающий омовению, дару и обряду
मुने-वैशाख-मासे-अस्मिन्mune-vaiśākha-māse-asminо мудрец, в этом месяце вайшакхе
कः-विधिः-किम्-तपः-अधिकम्kaḥ-vidhiḥ-kim-tapaḥ-adhikamкаков устав, какой подвиг выше
कृपया-वद-विप्र-ऋषेkṛpayā-vada-vipra-ṛṣeпо милости скажи, о брахман-провидец
सर्व-ज्ञः-त्वम्-हरि-प्रियःsarva-jñaḥ-tvam-hari-priyaḥты всеведущ, милый Хари
विशेषतः-अपि-पूजायाःviśeṣataḥ-api-pūjāyāḥособо же поклонения
विधिम्-तीर्थ-पदे-वदvidhim-tīrtha-pade-vadaустав тому, чьи стопы — тиртха, скажи
मेष-सङ्क्रमणे-भानोःmeṣa-saṅkramaṇe-bhānoḥпри переходе солнца в Овна
माधवे-मासि-सत्तमmādhave-māsi-sattamaв месяце мадхаве, о лучший
महा-नद्याम्-नदी-तीरेmahā-nadyām-nadī-tīreв великой реке, на берегу реки
नदे-सरसि-निर्झरेnade-sarasi-nirjhareв потоке, в озере, в водопаде
देव-खाते-अथ-वा-स्नायात्deva-khāte-atha-vā-snāyātв богами вырытом или да омоется
यथा-प्राप्ते-जल-आशयेyathā-prāpte-jala-āśayeв каком случится водоёме
दीर्घिका-कूप-वापीषुdīrghikā-kūpa-vāpīṣuв прудах, колодцах, водохранилищах
नियत-आत्मा-हरिम्-स्मरन्niyata-ātmā-harim-smaranобузданный душою, поминая Хари
मधु-मासस्य-शुक्लायाम्madhu-māsasya-śuklāyāmв светлую половину месяца мадху
एकादश्याम्-उपोषितःekādaśyām-upoṣitaḥв экадаши, постящийся
पञ्च-दश्याम्-च-वा-वीरpañca-daśyām-ca-vā-vīraили в пятнадцатый день, о герой
मेष-सङ्क्रमणे-अपि-वाmeṣa-saṅkramaṇe-api-vāили при переходе в Овна
वैशाख-स्नान-नियमम्vaiśākha-snāna-niyamamобет омовения в вайшакхе
ब्राह्मणानाम्-अनुज्ञयाbrāhmaṇānām-anujñayāс дозволения брахманов
मधु-सूदनम्-अभ्यर्च्यmadhu-sūdanam-abhyarcyaпочтив Убийцу Мадху
कुर्यात्-सु-स्नान-पूर्वकम्kuryāt-su-snāna-pūrvakamда совершит, начав с доброго омовения
वैशाखम्-सकलम्-मासम्vaiśākham-sakalam-māsamвесь месяц вайшакху
मेष-सङ्क्रमणे-रवेःmeṣa-saṅkramaṇe-raveḥпри переходе солнца в Овна
प्रातः-स-नियमः-स्नास्येprātaḥ-sa-niyamaḥ-snāsyeпоутру, с обетом, буду омываться
प्रीयताम्-मधु-सूदनःprīyatām-madhu-sūdanaḥда будет доволен Убийца Мадху
मधु-हन्तुः-प्रसादेनmadhu-hantuḥ-prasādenaмилостью Убийцы Мадху
ब्राह्मणानाम्-अनुग्रहात्brāhmaṇānām-anugrahātмилостью брахманов
निर्विघ्नम्-अस्तु-मे-पुण्यम्nirvighnam-astu-me-puṇyamда будет беспрепятственна моя заслуга
वैशाख-स्नानम्-अन्वहम्vaiśākha-snānam-anvahamомовение в вайшакхе, ежедневное
माधवे-मेष-गे-भानौmādhave-meṣa-ge-bhānauв мадхаве, когда солнце в Овне
मुरारे-मधु-सूदनmurāre-madhu-sūdanaо Мурари, Убийца Мадху
प्रातः-स्नानेन-मे-नाथprātaḥ-snānena-me-nāthaутренним омовением мне, о владыка
यथा-उक्त-फल-दः-भवyathā-ukta-phala-daḥ-bhavaбудь дающим плод, как сказано
यथा-ते-माधवः-मासःyathā-te-mādhavaḥ-māsaḥкак тебе месяц мадхава
वल्लभः-मधु-सूदनvallabhaḥ-madhu-sūdanaвозлюблен, о Убийца Мадху
प्रातः-स्नानेन-मे-तस्मिन्prātaḥ-snānena-me-tasminутренним омовением мне в нём
फल-दः-पाप-हा-भवphala-daḥ-pāpa-hā-bhavaбудь дающим плод, губящим грех
एवम्-उच्चार्य-तत्-तीर्थम्evam-uccārya-tat-tīrthamтак произнеся, ту тиртху
पादौ-प्रक्षाल्य-वाक्-यतःpādau-prakṣālya-vāk-yataḥомыв обе стопы, обуздав речь
स्मरन्-नारायणम्-देवम्smaran-nārāyaṇam-devamпоминая бога Нараяну
स्नानम्-कुर्यात्-विधानतःsnānam-kuryāt-vidhānataḥда совершит омовение по уставу
तीर्थम्-प्रकल्पयेत्-धी-मान्tīrtham-prakalpayet-dhī-mānтиртху да утвердит разумный
मूल-मन्त्रम्-इमम्-पठन्mūla-mantram-imam-paṭhanчитая эту коренную мантру
ओम्-नमः-नारायणायom-namaḥ-nārāyaṇāyaом намо нараяная
मूल-मन्त्रः-उदाहृतःmūla-mantraḥ-udāhṛtaḥкоренная мантра названа
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
Литературный перевод

«Поклонившись мудрецу, собравшемуся идти, царь затем с радостью спросил краткий устав, подобающий омовению, дару и обряду: „О мудрец, в этом месяце вайшакхе каков устав, какой подвиг выше? По милости скажи, о брахман-провидец: ты всеведущ, милый Хари; особо же скажи устав поклонения Тому, чьи стопы — тиртха“. — „При переходе солнца в Овна, в месяце мадхаве, о лучший, — в великой реке, на берегу реки, в потоке, в озере, в водопаде, в богами вырытом или да омоется он в каком случится водоёме, в прудах, колодцах, водохранилищах, обузданный душою, поминая Хари. В светлую половину месяца мадху, в экадаши, постящийся, или в пятнадцатый день, о герой, или при переходе в Овна, — обет омовения в вайшакхе с дозволения брахманов, почтив Убийцу Мадху, да совершит он, начав с доброго омовения: „Весь месяц вайшакху, при переходе солнца в Овна, поутру, с обетом, буду омываться; да будет доволен Убийца Мадху. Милостью Убийцы Мадху и милостью брахманов да будет беспрепятственна моя заслуга — ежедневное омовение в вайшакхе. О Мурари, Убийца Мадху, в мадхаве, когда солнце в Овне, — утренним омовением будь мне, о владыка, дающим плод, как сказано. Как тебе возлюблен месяц мадхава, о Убийца Мадху, — так утренним омовением в нём будь мне дающим плод, губящим грех“. Так произнеся, омыв обе стопы и обуздав речь, поминая бога Нараяну, да совершит он омовение по уставу в той тиртхе. Тиртху да утвердит разумный, читая эту коренную мантру: „ом намо нараяная“ — так названа коренная мантра“.»

Версия

e7abd4bbf2bf · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:50 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами