Hotā
विधानं तिलधेनोश्च त्वं शृणुष्व नराधिप ॥ चतुर्भिः कुडवैश्चैव प्रस्थ एकः प्रकीर्त्तितः
सा तु षोडशभिः कार्या चतुर्भिर् वत्सको भवेत् ॥ नासा गन्धमयी तस्या जिह्वा गुडमयी शुभा
पुच्छे प्रकल्पनीया सा घण्टाभरणाभूषिता ॥ ईदृशीं कल्पयित्वा तु स्वर्णशृङ्गीं तु कारयेत्
कांस्यदोहां रौप्यखुरां पूर्वधेनुविधानतः ॥ कृत्वा तां ब्राह्मणायाशु दद्याच्चैव नराधिप
कृष्णाजिनं धेनुवासो नन्दितां कल्पितां शुभाम् ॥ सूत्रेण सूत्रितां कृत्वा सर्वरत्नसमन्विताम्
vidhānaṃ tiladhenośca tvaṃ śṛṇuṣva narādhipa || caturbhiḥ kuḍavaiścaiva prastha ekaḥ prakīrttitaḥ
sā tu ṣoḍaśabhiḥ kāryā caturbhir vatsako bhavet || nāsā gandhamayī tasyā jihvā guḍamayī śubhā
pucche prakalpanīyā sā ghaṇṭābharaṇābhūṣitā || īdṛśīṃ kalpayitvā tu svarṇaśṛṅgīṃ tu kārayet
kāṃsyadohāṃ raupyakhurāṃ pūrvadhenuvidhānataḥ || kṛtvā tāṃ brāhmaṇāyāśu dadyāccaiva narādhipa
kṛṣṇājinaṃ dhenuvāso nanditāṃ kalpitāṃ śubhām || sūtreṇa sūtritāṃ kṛtvā sarvaratnasamanvitām
«„Устав тиладхену ты слушай, о владыка людей. Четырьмя кудавами возвещён один прастха; она же да будет сделана шестнадцатью, а четырьмя был бы телёнок. Нос у неё — из благовоний, язык — из патоки, благой. На хвосте да будет устроена она, колокольцами и убором украшенная. Такую устроив, да сделает её златорогою, с бронзовым подойником, с серебряными копытами, по прежнему уставу коровы; сделав, её брахману скоро да даст, о владыка людей. Чёрную шкуру, покров коровы, возрадованную, устроенную, благую, нитью обвитую сделав, всеми самоцветами наделённую...“»
706b9ce321c8 · опубликовано 4 сент. 2026 г., 04:11:36 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Устав начинается с меры зерна: четыре кудавы — прастха, шестнадцать прастх — корова. Дар не оценивается на глаз, у него есть вес.
Корову складывают из съедобного: сезам, благовония, патока. Это не изображение животного, а пища, которой придали вид её источника.
И убор её — золотые рога, серебряные копыта, бронзовый подойник. Тот, кто скупился на еду, теперь отдаёт и еду, и оправу к ней.