Вишну-пурана
Подвиг Дхрувы1.12.98-103
218 / 1027
Вишну-пурана · 1.12.98-103
Деванагари

तस्याभिमानम् ऋद्धिं च महिमानं निरीक्ष्य च देवासुराणाम् आचार्यः श्लोकम् अत्रोशना जगौ ।
अहो ऽस्य तपसो वीर्यम् अहो ऽस्य तपसः फलम् यद् एनं पुरतः कृत्वा ध्रुवं सप्तर्षयः स्थिताः ।
ध्रुवस्य जननी चेयं सुनीतिर् नाम सूनृता अस्याश् च महिमानं कः शक्तो वर्णयितुं भुवि ।
त्रैलोक्याश्रयतां प्राप्तं परं स्थानं स्थिरायति स्थानं प्राप्ता परं कृत्वा या कुक्षिविवरे ध्रुवम् ।
यश् चैतत् कीर्तयेन् नित्यं ध्रुवस्यारोहणं दिवि सर्वपापविनिर्मुक्तः स्वर्गलोके महीयते ।
स्थानभ्रंशं न चाप्नोति दिवि वा यदि वा भुवि सर्वकल्याणसंयुक्तो दीर्घकालं च जीवति ।

Транслитерация (IAST)

tasyābhimānam ṛddhiṃ ca mahimānaṃ nirīkṣya ca devāsurāṇām ācāryaḥ ślokam atrośanā jagau /
aho 'sya tapaso vīryam aho 'sya tapasaḥ phalam yad enaṃ purataḥ kṛtvā dhruvaṃ saptarṣayaḥ sthitāḥ /
dhruvasya jananī ceyaṃ sunītir nāma sūnṛtā asyāś ca mahimānaṃ kaḥ śakto varṇayituṃ bhuvi /
trailokyāśrayatāṃ prāptaṃ paraṃ sthānaṃ sthirāyati sthānaṃ prāptā paraṃ kṛtvā yā kukṣivivare dhruvam /
yaś caitat kīrtayen nityaṃ dhruvasyārohaṇaṃ divi sarvapāpavinirmuktaḥ svargaloke mahīyate /
sthānabhraṃśaṃ na cāpnoti divi vā yadi vā bhuvi sarvakalyāṇasaṃyukto dīrghakālaṃ ca jīvati /

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तस्यtasyaего
अभिमानम्abhimānamдостоинство; самостояние
ऋद्धिम्ṛddhimпреуспеяние
caи
महिमानम्mahimānamвеличие
निरीक्ष्यnirīkṣyaувидев
caи
देव-असुराणाम्deva-asurāṇāmу богов и асуров
आचार्यःācāryaḥнаставник
श्लोकम्ślokamстих
अत्रatraздесь
उशनाuśanāУшанас
जगौjagauпропел
अहोahoо!
अस्यasyaего
तपसःtapasaḥу подвига
वीर्यम्vīryamсила
अहोahoо!
अस्यasyaего
तपसःtapasaḥу подвига
फलम्phalamплод
यत्yatчто
एनम्enamего
पुरतःpurataḥвпереди
कृत्वाkṛtvāпоставив
ध्रुवम्dhruvamДхруву
सप्त-ऋषयःsapta-ṛṣayaḥсемеро мудрецов
स्थिताःsthitāḥстоят
ध्रुवस्यdhruvasyaу Дхрувы
जननीjananīродительница
caи
इयम्iyamэта
सुनीतिःsunītiḥСунити
नामnāmaпо имени
सूनृताsūnṛtāправдивая; благая
अस्याःasyāḥу неё
caи
महिमानम्mahimānamвеличие
कःkaḥкто
शक्तःśaktaḥспособен
वर्णयितुम्varṇayitumописать
भुविbhuviна земле
त्रैलोक्य-आश्रयताम्trailokya-āśrayatāmопорою трёх миров
प्राप्तम्prāptamставшее
परम्paramвысшее
स्थानम्sthānamместо
स्थिरायतिsthirāyatiупрочивая
स्थानम्sthānamместа
प्राप्ताprāptāдостигшая
परम्paramвысшего
कृत्वाkṛtvāсотворив
याкоторая
कुक्षि-विवरेkukṣi-vivareво чреве
ध्रुवम्dhruvamДхруву
यःyaḥкто
caи
एतत्etatэто
कीर्तयेत्kīrtayetславит
नित्यम्nityamпостоянно
ध्रुवस्यdhruvasyaу Дхрувы
आरोहणम्ārohaṇamвосхождение
दिविdiviв небо
सर्व-पाप-विनिर्मुक्तःsarva-pāpa-vinirmuktaḥизбавленный от всех грехов
स्वर्ग-लोकेsvarga-lokeв небесном мире
महीयतेmahīyateвеличается; почитается
स्थान-भ्रंशम्sthāna-bhraṃśamутраты места
naне
caи
आप्नोतिāpnotiобретает
दिविdiviв небе
वाили
यदिyadiесли
वाили
भुविbhuviна земле
सर्व-कल्याण-संयुक्तःsarva-kalyāṇa-saṃyuktaḥнаделённый всяким благом
दीर्घ-कालम्dīrgha-kālamдолгое время
caи
जीवतिjīvatiживёт
Литературный перевод

Увидев его достоинство, преуспеяние и величие, Ушанас, наставник богов и асуров, пропел здесь такой стих: «О, какова сила его подвига! о, каков плод его подвига! — что семеро мудрецов стоят, поставив Дхруву впереди себя. И родительница Дхрувы, по имени Сунити, благая: кто на земле способен описать её величие? Она достигла высшего места, ставшего опорою трёх миров и упрочивающего всякое место, — сотворив Дхруву во чреве своём».

А кто постоянно славит это восхождение Дхрувы в небо, тот, избавленный от всех грехов, почитается в небесном мире; не постигает его утрата места ни в небе, ни на земле, и, наделённый всяким благом, живёт он долго.

Версия

b2af03947e16 · опубликовано 21 авг. 2026 г., 23:16:41 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами