Śrīmad-Bhāgavatam
The Name Called to a Son6.1.1-5
3659 / 5136
LinuxTurn pages
Śrīmad-Bhāgavatam · 6.1.1-5

śrīparīkṣiduvāca

Devanāgarī

निवृत्तिमार्गः कथित आदौ भगवता यथा
क्रमयोगोपलब्धेन ब्रह्मणा यदसंसृतिः
प्रवृत्तिलक्षणश्चैव त्रैगुण्यविषयो मुने
यो ऽसावलीनप्रकृतेर्गुणसर्गः पुनः पुनः
अधर्मलक्षणा नाना नरकाश्चानुवर्णिताः
मन्वन्तरश्च व्याख्यात आद्यः स्वायम्भुवो यतः
प्रियव्रतोत्तानपदोर्वंशस्तच्चरितानि च
द्वीपवर्षसमुद्राद्रि नद्युद्यानवनस्पतीन्
धरामण्डलसंस्थानं भागलक्षणमानतः
ज्योतिषां विवराणां च यथेदमसृजद्विभुः

Transliteration (IAST)

nivṛttimārgaḥ kathita ādau bhagavatā yathā
kramayogopalabdhena brahmaṇā yadasaṃsṛtiḥ
pravṛttilakṣaṇaścaiva traiguṇyaviṣayo mune
yo 'sāvalīnaprakṛterguṇasargaḥ punaḥ punaḥ
adharmalakṣaṇā nānā narakāścānuvarṇitāḥ
manvantaraśca vyākhyāta ādyaḥ svāyambhuvo yataḥ
priyavratottānapadorvaṃśastaccaritāni ca
dvīpavarṣasamudrādri nadyudyānavanaspatīn
dharāmaṇḍalasaṃsthānaṃ bhāgalakṣaṇamānataḥ
jyotiṣāṃ vivarāṇāṃ ca yathedamasṛjadvibhuḥ

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
निवृत्ति-मार्गः कथितः आदौ भगवता यथाnivṛtti-mārgaḥ kathitaḥ ādau bhagavatā yathāпуть отступления изложен тобою, господин, вначале; отступления путь рассказан в начале господином как
क्रम-योग-उपलब्धेन ब्रह्मणा यत् अ-संसृतिःkrama-yoga-upalabdhena brahmaṇā yat a-saṃsṛtiḥтот, где через постепенную йогу обретают Брахмана и нет возврата в круговорот; постепенной йогой обретённым Брахманом от чего невозвращение
प्रवृत्ति-लक्षणः च एव त्रैगुण्य-विषयः मुनेpravṛtti-lakṣaṇaḥ ca eva traiguṇya-viṣayaḥ muneи [путь] с признаком приступания, чей предмет — три достоинства, о мудрец; приступания признак имеющий же именно трёхкачественность предметом имеющий, о мудрец
यः असौ अ-लीन-प्रकृतेः गुण-सर्गः पुनः पुनःyaḥ asau a-līna-prakṛteḥ guṇa-sargaḥ punaḥ punaḥто творение достоинств, что снова и снова бывает у нерастворившего свою природу; какое то у нерастворённой природы качеств творение снова и снова
अधर्म-लक्षणाः नाना नरकाः च अनुवर्णिताःadharma-lakṣaṇāḥ nānā narakāḥ ca anuvarṇitāḥи описаны разные ады, чей признак — беззаконие; беззаконие признаком имеющие разные ады же описаны
मन्वन्तरः च व्याख्यातः आद्यः स्वायम्भुवः यतःmanvantaraḥ ca vyākhyātaḥ ādyaḥ svāyambhuvaḥ yataḥи изложена первая манвантара, Сваямбхувы, откуда [всё пошло]; манвантара же изложена первая, Сваямбхувы, откуда
प्रियव्रत-उत्तानपदोः वंशः तत्-चरितानि चpriyavrata-uttānapadoḥ vaṃśaḥ tat-caritāni caи род Приявраты и Уттанапады, и дела их; Приявраты и Уттанапады род, их деяния же
द्वीप-वर्ष-समुद्र-अद्रि-नदी-उद्यान-वनस्पतीन्dvīpa-varṣa-samudra-adri-nadī-udyāna-vanaspatīnдвипы, варши, моря, горы, реки, сады и деревья; двипы, варши, моря, горы, реки, сады, деревья
धरा-मण्डल-संस्थानम् भाग-लक्षण-मानतःdharā-maṇḍala-saṃsthānam bhāga-lakṣaṇa-mānataḥустройство земного круга — по долям, признакам и мерам; земного круга расположение по доле, признаку, мере
ज्योतिषाम् विवराणाम् च यथा इदम् असृजत् विभुःjyotiṣām vivarāṇām ca yathā idam asṛjat vibhuḥи светил, и полостей, и как всё это сотворил Владыка; светил, полостей же как это сотворил Владыка
Translation

«Царь сказал: „Ты, господин, изложил вначале путь отступления — тот, где через постепенную йогу обретают Брахмана и нет возврата в круговорот; и путь с признаком приступания, чей предмет — три достоинства, о мудрец: то творение достоинств, что снова и снова бывает у нерастворившего свою природу. Описаны и разные ады, чей признак — беззаконие; изложена первая манвантара, Сваямбхувы, откуда всё пошло, и род Приявраты и Уттанапады, и дела их; и двипы, варши, моря, горы, реки, сады и деревья; и устройство земного круга — по долям, признакам и мерам, — и светил, и полостей, и как всё это сотворил Владыка“».

Version

2b99392b41b9 · published Aug 14, 2026, 5:00:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with