Varāha Purāṇa
The gift of the two-faced cow and the praise of the Purāṇas112.59-64
584 / 1719
LinuxTurn pages
Varāha Purāṇa · 112.59-64

Hotā

Devanāgarī

देवदानवयक्षैस्तु युक्तमेतत्सदा विभो ॥ एतद्धेममयं कृत्वा सर्वबीजरसान्वितम्
सरत्नं पुरुषः कृत्वा कार्त्तिक्यां द्वादशी दिने ॥ अथवा पंचदश्यां च कार्त्तिकस्य विशेषतः
पुरोहिताय गुरवे दद्याद्भक्तिसमन्वितः ॥ ब्रह्माण्डोदरवर्तीनि यानि भूतानि पार्थिव
तानि दत्तानि तेन स्युः समासात्कथितं तव ॥ यो यज्ञे यजते राजन् सहस्रशतदक्षिणैः
सैकदेशो यजेत्तस्य ब्रह्माण्डस्य विशेषतः ॥ यः पुनः सकलं चेदं ब्रह्माण्डं यजते नरः
तेन चेष्टं हुतं दत्तं पठितं कीर्त्तितं भवेत् ॥ एवं श्रुत्वा ततो राजा हेमकुम्भप्रकल्पितम्

Transliteration (IAST)

devadānavayakṣaistu yuktametatsadā vibho || etaddhemamayaṃ kṛtvā sarvabījarasānvitam
saratnaṃ puruṣaḥ kṛtvā kārttikyāṃ dvādaśī dine || athavā paṃcadaśyāṃ ca kārttikasya viśeṣataḥ
purohitāya gurave dadyādbhaktisamanvitaḥ || brahmāṇḍodaravartīni yāni bhūtāni pārthiva
tāni dattāni tena syuḥ samāsātkathitaṃ tava || yo yajñe yajate rājan sahasraśatadakṣiṇaiḥ
saikadeśo yajettasya brahmāṇḍasya viśeṣataḥ || yaḥ punaḥ sakalaṃ cedaṃ brahmāṇḍaṃ yajate naraḥ
tena ceṣṭaṃ hutaṃ dattaṃ paṭhitaṃ kīrttitaṃ bhavet || evaṃ śrutvā tato rājā hemakumbhaprakalpitam

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
देवदानवयक्षैस्तुdevadānavayakṣaistuбогами, данавами и якшами же
युक्तमेतत्सदाyuktametatsadāснабжено это всегда
विभोvibhoо всесильный
एतद्धेममयंetaddhemamayaṃэто из золота
कृत्वाkṛtvāсделав
सर्वबीजरसान्वितम्sarvabījarasānvitamвсеми семенами и соками наделённое
सरत्नंsaratnaṃс самоцветами
पुरुषःpuruṣaḥчеловек
कृत्वाkṛtvāсделав
कार्त्तिक्यांkārttikyāṃв карттики
द्वादशीdvādaśīдвадаши
दिनेdineв день
अथवाathavāили же
पंचदश्यांpaṃcadaśyāṃв пятнадцатый
caи
कार्त्तिकस्यkārttikasyaкарттики
विशेषतःviśeṣataḥв особенности
पुरोहितायpurohitāyaпурохите
गुरवेguraveнаставнику
दद्याद्भक्तिसमन्वितःdadyādbhaktisamanvitaḥда даст, преданностью наделённый
ब्रह्माण्डोदरवर्तीनिbrahmāṇḍodaravartīniв чреве яйца Брахмы пребывающие
यानिyāniкоторые
भूतानिbhūtāniсущества
पार्थिवpārthivaо царь
तानिtāniте
दत्तानिdattāniданы
तेनtenaтем
स्युःsyuḥбыли бы
समासात्कथितंsamāsātkathitaṃвкратце рассказано
तवtavaтебе
योyoкто
यज्ञेyajñeв жертве
यजतेyajateжертвует
राजन्rājanо царь
सहस्रशतदक्षिणैःsahasraśatadakṣiṇaiḥсо ста тысячами дакшин
सैकदेशोsaikadeśoон в одной части
यजेत्तस्यyajettasyaжертвует; у того
ब्रह्माण्डस्यbrahmāṇḍasyaяйца Брахмы
विशेषतःviśeṣataḥв особенности
यःyaḥкто
पुनःpunaḥже
सकलंsakalaṃвсё
चेदंcedaṃи это
ब्रह्माण्डंbrahmāṇḍaṃяйцо Брахмы
यजतेyajateжертвует
नरःnaraḥчеловек
तेनtenaтем
चेष्टंceṣṭaṃи почтено
हुतंhutaṃвозлито
दत्तंdattaṃдано
पठितंpaṭhitaṃпрочитано
कीर्त्तितंkīrttitaṃвозвещено
भवेत्bhavetбыло бы
एवंevaṃтак
श्रुत्वाśrutvāуслышав
ततोtatoзатем
राजाrājāцарь
हेमकुम्भप्रकल्पितम्hemakumbhaprakalpitamиз золотого кувшина устроенное
Translation

«...богами, данавами и якшами же снабжено это всегда, о всесильный. Это из золота сделав, всеми семенами и соками наделённое, с самоцветами, человек, сделав в карттики, в день двадаши, или же в пятнадцатый день карттики в особенности, — да даст пурохите, наставнику, преданностью наделённый. Которые существа пребывают в чреве яйца Брахмы, о царь, — те даны были бы тем; вкратце рассказано тебе. Кто жертвует в жертве, о царь, со ста тысячами дакшин, — тот жертвует в одной части того яйца Брахмы в особенности; кто же жертвует всё это яйцо Брахмы, человек, — тем и почтено, и возлито, и дано, и прочитано, и возвещено было бы. Так услышав, затем царь — устроенное из золотого кувшина...»

Version

de4a6f6bf821 · published Sep 4, 2026, 4:57:18 AM UTC

Available inRU

Page between verses with