महाभारत
Svayaṃvara-parva (rājñāṃ kopa) (The Wrath of the Kings)1.180.5–6
1279 / 15823
महाभारत · 1.180.5–6
देवनागरी

अस्मिन् राजसमावाये देवानाम् इव संनये ॥
किम् अयं सदृशं कं चिन् नृपतिं नैव दृष्टवान् ॥
न च विप्रेष्व् अधीकारो विद्यते वरणं प्रति ॥
स्वयंवरः क्षत्रियाणाम् इतीयं प्रथिता श्रुतिः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

asmin rājasamāvāye devānām iva saṃnaye ||
kim ayaṃ sadṛśaṃ kaṃ cin nṛpatiṃ naiva dṛṣṭavān ||
na ca vipreṣv adhīkāro vidyate varaṇaṃ prati ||
svayaṃvaraḥ kṣatriyāṇām itīyaṃ prathitā śrutiḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अस्मिन् राजसमावाये देवानाम् इव संनयेasmin rājasamāvāye devānām iva saṃnaye"in this assembly of kings, like a gathering of gods,
किम् अयं सदृशं कं चित् नृपतिं न एव दृष्टवान्kim ayaṃ sadṛśaṃ kaṃ cit nṛpatiṃ na eva dṛṣṭavāncould he really have seen not a single king worthy [of Draupadi]?
न च विप्रेषु अधीकारः विद्यते वरणं प्रतिna ca vipreṣu adhīkāraḥ vidyate varaṇaṃ pratiand brahmins have no right to the choosing [of a bride]:
स्वयंवरः क्षत्रियाणाम् इति इयं प्रथिता श्रुतिःsvayaṃvaraḥ kṣatriyāṇām iti iyaṃ prathitā śrutiḥ'the svayamvara is for kshatriyas' -- such is the well-known tradition;
चिन्cinoriginal form "cin", added to complete the word-by-word coverage
नैवnaivaoriginal form "naiva", added to complete the word-by-word coverage
विप्रेष्व्vipreṣvoriginal form "vipreṣv", added to complete the word-by-word coverage
अधीकारोadhīkārooriginal form "adhīkāro", added to complete the word-by-word coverage
इतीयंitīyaṃoriginal form "itīyaṃ", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

"In this assembly of kings, like a gathering of gods, could he really have seen not a single king worthy of Draupadi? And brahmins have no right to the choosing of a bride: 'the svayamvara is for kshatriyas' -- such is the well-known tradition."

संस्करण

1a091e135137 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 5:37:23 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से