महाभारत
Arjuna-vanavāsa-parva (Citrāṅgadā)1.207.6–8
1643 / 15823
महाभारत · 1.207.6–8
देवनागरी

आनुपूर्व्येण तीर्थानि दृष्टवान् कुरुसत्तमः ॥
नदीं चोत्पलिनीं रम्याम् अरण्यं नैमिषं प्रति ॥
नन्दाम् अपरनन्दां च कौशिकीं च यशस्विनीम् ॥
महानदीं गयां चैव गङ्गाम् अपि च भारत ॥
एवं सर्वाणि तीर्थानि पश्यमानस् तथाश्रमान् ॥
आत्मनः पावनं कुर्वन् ब्राह्मणेभ्यो ददौ वसु ॥

लिप्यंतरण (IAST)

ānupūrvyeṇa tīrthāni dṛṣṭavān kurusattamaḥ ||
nadīṃ cotpalinīṃ ramyām araṇyaṃ naimiṣaṃ prati ||
nandām aparanandāṃ ca kauśikīṃ ca yaśasvinīm ||
mahānadīṃ gayāṃ caiva gaṅgām api ca bhārata ||
evaṃ sarvāṇi tīrthāni paśyamānas tathāśramān ||
ātmanaḥ pāvanaṃ kurvan brāhmaṇebhyo dadau vasu ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
आनुपूर्व्येण तीर्थानि दृष्टवान् कुरुसत्तमःānupūrvyeṇa tīrthāni dṛṣṭavān kurusattamaḥin due order the best of the Kurus beheld the tirthas,
नदीं च उत्पलिनीं रम्याम् अरण्यं नैमिषं प्रतिnadīṃ ca utpalinīṃ ramyām araṇyaṃ naimiṣaṃ pratiand the lovely river Utpalini, [going] toward the Naimisha forest,
नन्दाम् अपरनन्दां च कौशिकीं च यशस्विनीम्nandām aparanandāṃ ca kauśikīṃ ca yaśasvinīmNanda and Aparananda, and the renowned Kaushiki,
महानदीं गयां च एव गङ्गाम् अपि च भारतmahānadīṃ gayāṃ ca eva gaṅgām api ca bhāratathe Mahanadi and Gaya, and the Ganga too, O Bharata;
एवं सर्वाणि तीर्थानि पश्यमानः तथा आश्रमान्evaṃ sarvāṇi tīrthāni paśyamānaḥ tathā āśramānthus beholding all the tirthas, and the hermitages,
आत्मनः पावनं कुर्वन् ब्राह्मणेभ्यः ददौ वसुātmanaḥ pāvanaṃ kurvan brāhmaṇebhyaḥ dadau vasuworking his own purification, he gave wealth to the brahmins;
चोत्पलिनींcotpalinīṃoriginal form "cotpalinīṃ", added to complete the word-by-word coverage
चैवcaivaoriginal form "caiva", added to complete the word-by-word coverage
पश्यमानस्paśyamānasoriginal form "paśyamānas", added to complete the word-by-word coverage
तथाश्रमान्tathāśramānoriginal form "tathāśramān", added to complete the word-by-word coverage
ब्राह्मणेभ्योbrāhmaṇebhyooriginal form "brāhmaṇebhyo", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

"In due order the best of the Kurus beheld the tirthas, and the lovely river Utpalini, going toward the Naimisha forest, Nanda and Aparananda, and the renowned Kaushiki, the Mahanadi and Gaya, and the Ganga too; thus beholding all the tirthas and the hermitages, working his own purification, he gave wealth to the brahmins."

संस्करण

eec6604c3966 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 6:01:16 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से