महाभारत
Jayadratha-vadha-parva (bhūriśravas-vadha): The Death of Bhūriśravas7.118.42–44
7779 / 15823
Linux
पन्ने पलटें
महाभारत · 7.118.42–44

Сатьяки

देवनागरी

सात्यकिर् उवाच
न हन्तव्यो न हन्तव्य इति यन् मां प्रभाषथ ॥
र्मवादैर् र्मिष्ठा र्मञ्चुकम् स्थिताः
दा बालः सुद्रायाः सुतः स्त्रविनाकृतः
युष्माभिर् नितो युद्धे दा र्मः क्व वो तः
या त्व् तत् प्रतिज्ञातं क्षेपे स्मिंश् चिद् हि
यो मां निष्पिष्य संग्रामे जीवन् न्यात् दा रुषा
मे ध्यो वेच् त्रुर् यद्य् पि स्यान् मुनिव्रतः

लिप्यंतरण (IAST)

sātyakir uvāca
na hantavyo na hantavya iti yan māṃ prabhāṣatha ||
dharmadair adharmiṣṭhā dharmakañcukam āsthitāḥ ||
ya laḥ subhadrāyāḥ sutaḥ śastravikṛtaḥ ||
yuṣmābhir nihato yuddhe ta dharmaḥ kva vo gataḥ ||
ma tv etat pratijñātaṃ kṣepe kasmiṃś cid eva hi ||
yo māṃ niṣpiṣya saṃgrāme van hanyāt pa ruṣā ||
sa me vadhyo bhavec chatrur yady api syān munivrataḥ ||

Anuṣṭubh · pathyā · 8+8+8+8 · ×3

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
न हन्तव्यः न हन्तव्यःna hantavyaḥ na hantavyaḥ"not to be slain, not to be slain"; "he must not be killed, he must not be killed"
इति यत् माम् प्रभाषथiti yat mām prabhāṣathathat which you keep telling me; that which you keep telling me
धर्मवादैः अधर्मिष्ठाःdharmavādaiḥ adharmiṣṭhāḥby dharma-speeches, most unrighteous [in] dharma; by talk of dharma, [yourselves] most unrighteous
धर्मकञ्चुकम् आस्थिताःdharmakañcukam āsthitāḥclothed in the garb of dharma; having put on the garb of dharma
यदा बालः सुभद्रायाःyadā bālaḥ subhadrāyāḥwhen the boy, of Subhadra; when the boy, [son] of Subhadra
सुतः शस्त्रविनाकृतःsutaḥ śastravinākṛtaḥthe son, deprived of weapons; the son, deprived of his weapons
युष्माभिः निहतः युद्धेyuṣmābhiḥ nihataḥ yuddheby you was slain in battle; was slain by you in battle
तदा धर्मः क्व वः गतःtadā dharmaḥ kva vaḥ gataḥthen where did dharma of yours go; then where did your dharma go?
मया तु एतत् प्रतिज्ञातम्mayā tu etat pratijñātamby me indeed this was vowed; and this was vowed by me indeed
क्षेपे कस्मिन् चित् एव हिkṣepe kasmin cit eva hiat some [moment of] insult indeed; at some insult
यः माम् निष्पिष्य संग्रामेyaḥ mām niṣpiṣya saṃgrāmewho, having crushed me in battle; who, having crushed me in battle
जीवन् हन्यात् पदा रुषाjīvan hanyāt padā ruṣāliving, would strike [me] with his foot in rage; would in rage strike me, alive, with his foot
अनुवाद

[Satyaki said:] "'He must not be killed, he must not be killed' — this is what you keep telling me, you who speak of dharma while being yourselves most unrighteous, having put on the garb of dharma! When the boy, Subhadra's son [Abhimanyu], deprived of his weapons, was slain by you in battle — where did your dharma go then? And I vowed this, at some insult: that whoever, having crushed me in battle, should in rage strike me while I yet lived, with his foot..."

संस्करण

fa3a6cc208b3 · प्रकाशित 19 जुल॰ 2026, 4:25:13 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से