पद्मपुराण
The Rite of Purāṇic Divination and the Release of Vibhīṣaṇa5.103.12-22
3245 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 5.103.12-22

श्रीराम उवाच

देवनागरी

अद्य मे सफलं जन्म प्राप्तमद्य तपःफलम् । अद्याभ्यासस्य विद्यानां फलकालोऽयमागतः
अद्य मे पितरस्तुष्टा राज्यं च सफलं मम । अद्य मे सफलं वृत्तमद्य मे सफलं श्रुतम्
एवं वदन्तं राजानं ब्राह्मणाः कश्यपादयः । ऊचुः प्रियतरं वाक्यं रामं राजीवलोचनम्
अयं शम्भुर्द्विजः प्राप्तः सर्वशास्त्रविशारदः । वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञः सर्वभूतहिते रतः
कैलासवासी सततं तपसे कृतनिश्चयः । ब्रह्मणा ब्रह्मवर्चस्के तुल्यो ब्रह्मविदांवरः
हरिणा ब्रह्मवत्सल्ये प्रसादे शङ्करोपमः । एवंविधो महातेजाः शम्भुर्ब्राह्मणपुङ्गवः
अष्टादशपुराणज्ञो मीमांसान्यायकोविदः । त्वद्धाग्यगौरवादेव प्राप्तोऽयं मुनिसत्तमः
त्वयाहूतो मुनिवरः कैलासादागतः प्रभो । अतः पृच्छ महाभाग पुराणाख्यानमुत्तमम्
श्रोतुकामा वयं प्राप्तास्त्वामद्य रघुनन्दन । अन्तं गतस्य वेदानां सर्वशास्त्रार्थवेदिनः
पुंसोऽश्रुतपुराणस्य न सम्यग्याति दर्शनम्
एवमुक्तो रघुश्रेष्ठो मुनिभिस्तत्त्वदर्शिभिः । प्रहर्षमतुलं लेभे पुराणश्रवणोत्सुकः

लिप्यंतरण (IAST)

adya me saphalaṃ janma prāptamadya tapaḥphalam | adyābhyāsasya vidyānāṃ phalakālo'yamāgataḥ
adya me pitarastuṣṭā rājyaṃ ca saphalaṃ mama | adya me saphalaṃ vṛttamadya me saphalaṃ śrutam
evaṃ vadantaṃ rājānaṃ brāhmaṇāḥ kaśyapādayaḥ | ūcuḥ priyataraṃ vākyaṃ rāmaṃ rājīvalocanam
ayaṃ śambhurdvijaḥ prāptaḥ sarvaśāstraviśāradaḥ | vedavedāṅgatattvajñaḥ sarvabhūtahite rataḥ
kailāsavāsī satataṃ tapase kṛtaniścayaḥ | brahmaṇā brahmavarcaske tulyo brahmavidāṃvaraḥ
hariṇā brahmavatsalye prasāde śaṅkaropamaḥ | evaṃvidho mahātejāḥ śambhurbrāhmaṇapuṅgavaḥ
aṣṭādaśapurāṇajño mīmāṃsānyāyakovidaḥ | tvaddhāgyagauravādeva prāpto'yaṃ munisattamaḥ
tvayāhūto munivaraḥ kailāsādāgataḥ prabho | ataḥ pṛccha mahābhāga purāṇākhyānamuttamam
śrotukāmā vayaṃ prāptāstvāmadya raghunandana | antaṃ gatasya vedānāṃ sarvaśāstrārthavedinaḥ
puṃso'śrutapurāṇasya na samyagyāti darśanam
evamukto raghuśreṣṭho munibhistattvadarśibhiḥ | praharṣamatulaṃ lebhe purāṇaśravaṇotsukaḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अद्य-मे-सफलम्-जन्मadya-me-saphalam-janmaныне плодотворно моё рождение
प्राप्तम्-अद्य-तपः-फलम्prāptam-adya-tapaḥ-phalamныне обретён плод подвига
अद्य-अभ्यासस्य-विद्यानाम्adya-abhyāsasya-vidyānāmныне изучению наук
फल-कालः-अयम्-आगतःphala-kālaḥ-ayam-āgataḥпришёл этот срок плода
अद्य-मे-पितरः-तुष्टाःadya-me-pitaraḥ-tuṣṭāḥныне довольны мои предки
राज्यम्-च-सफलम्-ममrājyam-ca-saphalam-mamaи плодотворно моё царство
अद्य-मे-सफलम्-वृत्तम्adya-me-saphalam-vṛttamныне плодотворно моё поведение
अद्य-मे-सफलम्-श्रुतम्adya-me-saphalam-śrutamныне плодотворно моё учение
एवम्-वदन्तम्-राजानम्evam-vadantam-rājānamтак говорящему царю
ब्राह्मणाः-कश्यप-आदयःbrāhmaṇāḥ-kaśyapa-ādayaḥбрахманы, Кашьяпа и прочие
ऊचुः-प्रिय-तरम्-वाक्यम्ūcuḥ-priya-taram-vākyamсказали весьма приятное слово
रामम्-राजीव-लोचनम्rāmam-rājīva-locanamРаме, лотосоокому
अयम्-शम्भुः-द्विजः-प्राप्तःayam-śambhuḥ-dvijaḥ-prāptaḥэтот брахман Шамбху пришёл
सर्व-शास्त्र-विशारदःsarva-śāstra-viśāradaḥсведущий во всех писаниях
वेद-वेदाङ्ग-तत्त्व-ज्ञःveda-vedāṅga-tattva-jñaḥзнающий суть Вед и веданг
सर्व-भूत-हिते-रतःsarva-bhūta-hite-rataḥпреданный благу всех существ
कैलास-वासी-सततम्kailāsa-vāsī-satatamживущий на Кайласе всегда
तपसे-कृत-निश्चयःtapase-kṛta-niścayaḥрешившийся на подвиг
ब्रह्मणा-ब्रह्म-वर्चस्केbrahmaṇā-brahma-varcaskeБрахме в духовном блеске
तुल्यः-ब्रह्म-विदाम्-वरःtulyaḥ-brahma-vidām-varaḥравный, лучший из знатоков Брахмана
हरिणा-ब्रह्म-वत्सल्येhariṇā-brahma-vatsalyeХари в любви к брахманам
प्रसादे-शङ्कर-उपमःprasāde-śaṅkara-upamaḥв милости подобный Шанкаре
एवं-विधः-महा-तेजाःevaṃ-vidhaḥ-mahā-tejāḥтаков он, весьма могучий
शम्भुः-ब्राह्मण-पुङ्गवःśambhuḥ-brāhmaṇa-puṅgavaḥШамбху, бык среди брахманов
अष्टादश-पुराण-ज्ञःaṣṭādaśa-purāṇa-jñaḥзнаток восемнадцати пуран
मीमांसा-न्याय-कोविदःmīmāṃsā-nyāya-kovidaḥискусный в мимансе и ньяе
त्वत्-भाग्य-गौरवात्-एवtvat-bhāgya-gauravāt-evaименно по весу твоей удачи
प्राप्तः-अयम्-मुनि-सत्तमःprāptaḥ-ayam-muni-sattamaḥпришёл этот лучший из мудрецов
त्वया-आहूतः-मुनि-वरःtvayā-āhūtaḥ-muni-varaḥтобою призванный лучший из мудрецов
कैलासात्-आगतः-प्रभोkailāsāt-āgataḥ-prabhoс Кайласы пришёл, о владыка
अतः-पृच्छ-महा-भागataḥ-pṛccha-mahā-bhāgaпотому спрашивай, о великий долею
पुराण-आख्यानम्-उत्तमम्purāṇa-ākhyānam-uttamamнаилучшее пураническое сказание
श्रोतु-कामाः-वयम्-प्राप्ताःśrotu-kāmāḥ-vayam-prāptāḥжелая слушать, мы пришли
त्वाम्-अद्य-रघु-नन्दनtvām-adya-raghu-nandanaк тебе ныне, о отрада Рагху
अन्तम्-गतस्य-वेदानाम्antam-gatasya-vedānāmдошедшего до предела Вед
सर्व-शास्त्र-अर्थ-वेदिनःsarva-śāstra-artha-vedinaḥзнающего смысл всех писаний
पुंसः-अश्रुत-पुराणस्यpuṃsaḥ-aśruta-purāṇasyaу мужа, не слышавшего пураны
न-सम्यक्-याति-दर्शनम्na-samyak-yāti-darśanamвидение не идёт как должно
एवम्-उक्तः-रघु-श्रेष्ठःevam-uktaḥ-raghu-śreṣṭhaḥтак сказанный лучший из Рагху
मुनिभिः-तत्त्व-दर्शिभिःmunibhiḥ-tattva-darśibhiḥмудрецами, зрящими истину
प्रहर्षम्-अतुलम्-लेभेpraharṣam-atulam-lebheнесравненную радость обрёл
पुराण-श्रवण-उत्सुकःpurāṇa-śravaṇa-utsukaḥжаждущий слушать пурану
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
अनुवाद

«„Ныне плодотворно моё рождение, ныне обретён плод подвига; ныне пришёл этот срок плода изучению наук. Ныне довольны мои предки и плодотворно моё царство; ныне плодотворно моё поведение, ныне плодотворно моё учение“. Так говорящему царю брахманы, Кашьяпа и прочие, сказали весьма приятное слово — Раме, лотосоокому: „Этот брахман Шамбху пришёл, сведущий во всех писаниях, знающий суть Вед и веданг, преданный благу всех существ; всегда живущий на Кайласе, решившийся на подвиг, равный Брахме в духовном блеске, лучший из знатоков Брахмана, равный Хари в любви к брахманам, в милости подобный Шанкаре, — таков он, весьма могучий Шамбху, бык среди брахманов, знаток восемнадцати пуран, искусный в мимансе и ньяе; именно по весу твоей удачи пришёл этот лучший из мудрецов. Тобою призванный, лучший из мудрецов пришёл с Кайласы, о владыка; потому спрашивай, о великий долею, наилучшее пураническое сказание. Желая слушать, мы пришли к тебе ныне, о отрада Рагху, дошедшего до предела Вед, знающего смысл всех писаний: у мужа, не слышавшего пураны, видение не идёт как должно“. Так сказанный мудрецами, зрящими истину, лучший из Рагху обрёл несравненную радость, жаждущий слушать пурану.»

संस्करण

2395de75b9c9 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:50 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से