पद्मपुराण
The Rules of the Worship of Viṣṇu7.11.1-7
5509 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 7.11.1-7

व्यास उवाच

देवनागरी

जैमिने विधिना येन पूजितव्यो हरिः सदा । तमहं वच्मि विप्रर्षे शृणु वत्स समाहितः
कल्य उत्थाय पर्यङ्काद्गृहीत्वा पात्रमम्भसाम् । बहिर्देशं व्रजेत्प्राज्ञः शीर्षमाच्छाद्य वाससा
तत्रोदीच्यां दिशि मौनी यज्ञसूत्राणि कर्णयोः । कृत्वोपविष्टः प्राज्ञस्तु मलमूत्रं विसर्जयेत्
देवतायतने मार्गे गोष्ठेषु चत्वरेषु च । रथ्यायां कृष्टभूमौ च दर्भमूले तथाङ्गणे
तटिनीपुलिने चैत्यवृक्षमूले तथा वने । तडागवापीगर्भेषु मलं मूत्रं च न त्यजेत्
रविं चन्द्रमसं चैव द्विजान्गाश्च दिशो दश । मलं मूत्रं त्यजेद्यावत्तावत्प्राज्ञो न पश्यति
खनितां मूषिकाद्यैश्च बिलाभ्यन्तरवर्तिनीम् । फालकृष्टां मृदं चैव न गृह्णीयाच्छौचहेतवे

लिप्यंतरण (IAST)

jaimine vidhinā yena pūjitavyo hariḥ sadā | tamahaṃ vacmi viprarṣe śṛṇu vatsa samāhitaḥ
kalya utthāya paryaṅkādgṛhītvā pātramambhasām | bahirdeśaṃ vrajetprājñaḥ śīrṣamācchādya vāsasā
tatrodīcyāṃ diśi maunī yajñasūtrāṇi karṇayoḥ | kṛtvopaviṣṭaḥ prājñastu malamūtraṃ visarjayet
devatāyatane mārge goṣṭheṣu catvareṣu ca | rathyāyāṃ kṛṣṭabhūmau ca darbhamūle tathāṅgaṇe
taṭinīpuline caityavṛkṣamūle tathā vane | taḍāgavāpīgarbheṣu malaṃ mūtraṃ ca na tyajet
raviṃ candramasaṃ caiva dvijāngāśca diśo daśa | malaṃ mūtraṃ tyajedyāvattāvatprājño na paśyati
khanitāṃ mūṣikādyaiśca bilābhyantaravartinīm | phālakṛṣṭāṃ mṛdaṃ caiva na gṛhṇīyācchaucahetave

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
जैमिनेjaimineо Джаймини
विधिनाvidhināуставом
येनyenaкаким
पूजितव्योpūjitavyoдолжен быть чтим
हरिःhariḥХари
सदाsadāвсегда
तम्tamего
अहम्ahamя
वच्मिvacmiизреку
विप्रर्षेviprarṣeо мудрец из брахманов
शृणुśṛṇuслушай
वत्सvatsaдитя
समाहितःsamāhitaḥсосредоточенный
कल्यkalyaна рассвете
उत्थायutthāyaвстав
पर्यङ्काद्paryaṅkādс ложа
गृहीत्वाgṛhītvāвзяв
पात्रम्pātramсосуд
अम्भसाम्ambhasāmс водою
बहिःbahiḥнаружу
देशंdeśaṃв место
व्रजेत्vrajetпусть идёт
प्राज्ञःprājñaḥразумный
शीर्षम्śīrṣamголову
आच्छाद्यācchādyaпокрыв
वाससाvāsasāтканью
तत्रtatraтам
उदीच्यांudīcyāṃк северной
दिशिdiśiстороне
मौनीmaunīбезмолвный
यज्ञyajñaжертвенные
सूत्राणिsūtrāṇiшнуры
कर्णयोःkarṇayoḥна ушах
कृत्वाkṛtvāсделав
उपविष्टःupaviṣṭaḥприсевший
मलmalaкал
मूत्रंmūtraṃмочу
विसर्जयेत्visarjayetпусть извергнет
देवताdevatāбожества
आयतनेāyataneв святилище
मार्गेmārgeна дороге
गोष्ठेषुgoṣṭheṣuв коровниках
चत्वरेषुcatvareṣuна перекрёстках
रथ्यायांrathyāyāṃна улице
कृष्टkṛṣṭaвспаханной
भूमौbhūmauна земле
दर्भdarbhaтравы дарбха
मूलेmūleу корня
तथाtathāтакже
अङ्गणेaṅgaṇeво дворе
तटिनीtaṭinīреки
पुलिनेpulineна отмели
चैत्यcaityaсвященного
वृक्षvṛkṣaдерева
वनेvaneв лесу
तडागtaḍāgaпруда
वापीvāpīводоёма
गर्भेषुgarbheṣuв лоне
मलंmalaṃкал
मूत्रंmūtraṃмочу
त्यजेत्tyajetпусть оставляет
रविंraviṃсолнце
चन्द्रमसंcandramasaṃлуну
चैवcaivaи
द्विजान्dvijānдваждырождённых
गाश्gāśкоров
दिशोdiśoстороны света
दशdaśaдесять
त्यजेद्tyajedизвергает
यावत्yāvatпока
तावत्tāvatдотоле
प्राज्ञोprājñoразумный
पश्यतिpaśyatiсмотрит
खनितांkhanitāṃвыкопанную
मूषिकmūṣikaмышами
आद्यैश्ādyaiśи прочими
बिलbilaноры
अभ्यन्तरabhyantaraвнутри
वर्तिनीम्vartinīmнаходящуюся
फालphālaплугом
कृष्टांkṛṣṭāṃвзрытую
मृदंmṛdaṃглину
गृह्णीयाच्gṛhṇīyācпусть берёт
छौचchaucaочищения
हेतवेhetaveради
अनुवाद

«Каким уставом, о Джаймини, должно всегда чтить Хари, — о том я изреку, о мудрец из брахманов; слушай, дитя, сосредоточенно. На рассвете, встав с ложа и взяв сосуд с водою, пусть разумный идёт наружу, покрыв голову тканью. Там, обратившись к северу, безмолвный, положив жертвенные шнуры на уши и присев, пусть разумный извергнет кал и мочу. В святилище божества, на дороге, в коровниках, на перекрёстках, на улице, на вспаханной земле, у корня травы дарбха, во дворе, на речной отмели, у корня священного дерева, в лесу, в лоне пруда и водоёма — там кала и мочи пусть не оставляет. И пока извергает он кал и мочу, разумный не смотрит на солнце, на луну, на дваждырождённых, на коров и на десять сторон света. Глины, выкопанной мышами и прочими, лежащей внутри норы, а также взрытой плугом, пусть не берёт он ради очищения.

संस्करण

56afcda7ec27 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:14:08 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से