पद्मपुराण
The Rules of the Worship of Viṣṇu7.11.8-14
5510 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 7.11.8-14
देवनागरी

जलाज्जलं समानीय शौचं कुर्याद्विचक्षणः । पादं जलेषु वै दत्त्वा न शौचं कुरुते बुधः
दक्षिणाभिमुखो रात्रौ कुर्यात्प्राज्ञो बहिःक्रियाम् । शिरः प्रावृत्य वस्त्रेण ततः शौचं समाचरेत्
मृत्तिकैका प्रदातव्या लिङ्गे तिस्रस्तु वै गुदे । सप्त सव्ये करे प्राज्ञैर्हस्तयोरुभयोर्दश
पादयोः षट्प्रदातव्या मृत्तिका च विचक्षणैः । कृतशौचक्रियः प्राज्ञः कुर्याद्दन्तस्य धावनम्
जिह्वापमार्जनं चैव दशनाच्छादनादिभिः । दक्षिणाभिमुखो भूत्वा पश्चिमाभिमुखस्तथा
न दन्तधावनं कुर्यात्कुर्याच्चेन्नारकी भवेत् । मध्यमानामिकाभ्यां च वृद्धाङ्गुष्ठेन च द्विज
दन्तस्य धावनं कुर्यान्न तर्जन्या कदाचन । अश्वत्थवटवृक्षाणां धात्र्या कैथिकया बुधः

लिप्यंतरण (IAST)

jalājjalaṃ samānīya śaucaṃ kuryādvicakṣaṇaḥ | pādaṃ jaleṣu vai dattvā na śaucaṃ kurute budhaḥ
dakṣiṇābhimukho rātrau kuryātprājño bahiḥkriyām | śiraḥ prāvṛtya vastreṇa tataḥ śaucaṃ samācaret
mṛttikaikā pradātavyā liṅge tisrastu vai gude | sapta savye kare prājñairhastayorubhayordaśa
pādayoḥ ṣaṭpradātavyā mṛttikā ca vicakṣaṇaiḥ | kṛtaśaucakriyaḥ prājñaḥ kuryāddantasya dhāvanam
jihvāpamārjanaṃ caiva daśanācchādanādibhiḥ | dakṣiṇābhimukho bhūtvā paścimābhimukhastathā
na dantadhāvanaṃ kuryātkuryāccennārakī bhavet | madhyamānāmikābhyāṃ ca vṛddhāṅguṣṭhena ca dvija
dantasya dhāvanaṃ kuryānna tarjanyā kadācana | aśvatthavaṭavṛkṣāṇāṃ dhātryā kaithikayā budhaḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
जलाज्jalājиз воды
जलंjalaṃводу
समानीयsamānīyaпринеся
शौचंśaucaṃочищение
कुर्याद्kuryādпусть совершает
विचक्षणःvicakṣaṇaḥразумный
पादंpādaṃногу
जलेषुjaleṣuв воды
वैvaiже
दत्त्वाdattvāпоставив
कुरुतेkuruteсовершает
बुधःbudhaḥмудрый
दक्षिणdakṣiṇaк югу
अभिमुखोabhimukhoобращённый
रात्रौrātrauночью
प्राज्ञोprājñoразумный
बहिःbahiḥвнешнее
क्रियाम्kriyāmдействие
शिरःśiraḥголову
प्रावृत्यprāvṛtyaукрыв
वस्त्रेणvastreṇaтканью
ततःtataḥзатем
समाचरेत्samācaretпусть совершит
मृत्तिकाmṛttikāземли
एकाekāодна
प्रदातव्याpradātavyāдолжна быть приложена
लिङ्गेliṅgeк уду
तिस्रस्tisrasтри
गुदेgudeк заднему проходу
सप्तsaptaсемь
सव्येsavyeк левой
करेkareруке
प्राज्ञैर्prājñairразумными
हस्तयोर्hastayorдля рук
उभयोर्ubhayorобеих
दशdaśaдесять
पादयोःpādayoḥдля ног
षट्ṣaṭшесть
विचक्षणैःvicakṣaṇaiḥсведущими
कृतkṛtaсовершивший
शौचśaucaочищения
क्रियःkriyaḥобряд
दन्तस्यdantasyaзубов
धावनम्dhāvanamчищение
जिह्वाjihvāязыка
अपमार्जनंapamārjanaṃочищение
चैवcaivaи
दशनdaśanaзубов
आच्छादनācchādanaпокрытий
आदिभिःādibhiḥи прочего
भूत्वाbhūtvāстав
पश्चिमpaścimaк западу
तथाtathāтакже
दन्तdantaзубов
धावनंdhāvanaṃчищение
कुर्यात्kuryātпусть делает
चेत्cetесли
नारकीnārakīобитателем ада
भवेत्bhavetстанет
मध्यमाmadhyamāсредним
नामिकाभ्यांnāmikābhyāṃи безымянным
वृद्धvṛddhaбольшим
अङ्गुष्ठेनaṅguṣṭhenaпальцем
द्विजdvijaо дваждырождённый
तर्जन्याtarjanyāуказательным
कदाचनkadācanaникогда
अश्वत्थaśvatthaашваттхи
वटvaṭaваты
वृक्षाणांvṛkṣāṇāṃдеревьев
धात्र्याdhātryāамалаки
कैथिकयाkaithikayāкапиттхи
अनुवाद

Разумный пусть совершает очищение, принеся воду из водоёма, а не поставив ногу в самые воды. Ночью, обратившись к югу, пусть разумный совершает внешнее действие; укрыв голову тканью, пусть затем совершит очищение. Одну горсть земли следует приложить к уду, три — к заднему проходу, семь — к левой руке, десять — для обеих рук, шесть — для ног; так предписано сведущими. Совершив обряд очищения, пусть разумный приступит к чищению зубов и очищению языка, снимая налёт с зубов и прочее. Обратившись лицом к югу или к западу, чистить зубы не следует; кто сделает так, станет обитателем ада. Средним и безымянным пальцами и большим, о дваждырождённый, пусть чистит он зубы, но никогда указательным. Мудрый берёт для этого ветви ашваттхи и ваты, амалаки и капиттхи.

संस्करण

f1cbd41db1d7 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:14:08 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से