Махабхарата
Дьюта-парва: проигрыш богатств2.54.8–11
2602 / 15823
Махабхарата · 2.54.8–11
Деванагари

युधिष्ठिर उवाच
सहस्रसंख्या नागा मे मत्तास् तिष्ठन्ति सौबल ॥
हेमकक्षाः कृतापीडाः पद्मिनो हेममालिनः ॥
सुदान्ता राजवहनाः सर्वशब्दक्षमा युधि ॥
ईषादन्ता महाकायाः सर्वे चाष्टकरेणवः ॥
सर्वे च पुरभेत्तारो नगमेघनिभा गजाः ॥
एतद् राजन् धनं मह्यं तेन दीव्याम्य् अहं त्वया ॥
वैशंपायन उवाच
तम् एवंवादिनं पार्थं प्रहसन्न् इव सौबलः ॥
जितम् इत्य् एव शकुनिर् युधिष्ठिरम् अभाषत ॥

Транслитерация (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
sahasrasaṃkhyā nāgā me mattās tiṣṭhanti saubala ||
hemakakṣāḥ kṛtāpīḍāḥ padmino hemamālinaḥ ||
sudāntā rājavahanāḥ sarvaśabdakṣamā yudhi ||
īṣādantā mahākāyāḥ sarve cāṣṭakareṇavaḥ ||
sarve ca purabhettāro nagameghanibhā gajāḥ ||
etad rājan dhanaṃ mahyaṃ tena dīvyāmy ahaṃ tvayā ||
vaiśaṃpāyana uvāca
tam evaṃvādinaṃ pārthaṃ prahasann iva saubalaḥ ||
jitam ity eva śakunir yudhiṣṭhiram abhāṣata ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
सहस्र-संख्या नागा मेsahasra-saṃkhyā nāgā me«тысячею числом мои слоны,
मत्तास् तिष्ठन्ति सौबलmattās tiṣṭhanti saubalaрутью текущие, стоят, о Саубала,
हेम-कक्षाः कृतापीडाःhema-kakṣāḥ kṛtāpīḍāḥзлатопоясные, с налобниками,
पद्मिनो हेम-मालिनःpadmino hema-mālinaḥлотосознаменные, златовенчанные,
सु-दान्ता राज-वहनाःsu-dāntā rāja-vahanāḥхорошо объезженные, царские носители,
सर्व-शब्द-क्षमा युधिsarva-śabda-kṣamā yudhiвсякий шум в битве терпящие,
ईषा-दन्ता महा-कायाःīṣā-dantā mahā-kāyāḥбивнистые, великотелые,
सर्वे च अष्ट-करेणवःsarve ca aṣṭa-kareṇavaḥи все — о восьми слонихах [каждый],
सर्वे च पुर-भेत्तारोsarve ca pura-bhettāroвсе — крушители твердынь,
नग-मेघ-निभा गजाःnaga-megha-nibhā gajāḥгорам и тучам подобные слоны;
एतद् राजन् धनं मह्यंetad rājan dhanaṃ mahyaṃэто моё богатство, о царь,
तेन दीव्याम्य् अहं त्वयाtena dīvyāmy ahaṃ tvayāим я играю с тобою»;
तम् एवं-वादिनं पार्थंtam evaṃ-vādinaṃ pārthaṃего, так говорящего, Партху,
प्रहसन्न् इव सौबलःprahasann iva saubalaḥсловно смеясь, Саубала,
जितम् इत्य् एव शकुनिर्jitam ity eva śakunirлишь «выиграно!» Шакуни
युधिष्ठिरम् अभाषतyudhiṣṭhiram abhāṣataЮдхиштхире сказал.
युधिष्ठिरyudhiṣṭhiraисходная форма «yudhiṣṭhira», добавленная для полного покрытия пословного блока
सहस्रसंख्याsahasrasaṃkhyāисходная форма «sahasrasaṃkhyā», добавленная для полного покрытия пословного блока
हेमकक्षाःhemakakṣāḥисходная форма «hemakakṣāḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
हेममालिनःhemamālinaḥисходная форма «hemamālinaḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
सुदान्ताsudāntāисходная форма «sudāntā», добавленная для полного покрытия пословного блока
राजवहनाःrājavahanāḥисходная форма «rājavahanāḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
सर्वशब्दक्षमाsarvaśabdakṣamāисходная форма «sarvaśabdakṣamā», добавленная для полного покрытия пословного блока
ईषादन्ताīṣādantāисходная форма «īṣādantā», добавленная для полного покрытия пословного блока
महाकायाःmahākāyāḥисходная форма «mahākāyāḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
चाष्टकरेणवःcāṣṭakareṇavaḥисходная форма «cāṣṭakareṇavaḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
पुरभेत्तारोpurabhettāroисходная форма «purabhettāro», добавленная для полного покрытия пословного блока
नगमेघनिभाnagameghanibhāисходная форма «nagameghanibhā», добавленная для полного покрытия пословного блока
वैशंपायनvaiśaṃpāyanaисходная форма «vaiśaṃpāyana», добавленная для полного покрытия пословного блока
एवंवादिनंevaṃvādinaṃисходная форма «evaṃvādinaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

[Юдхиштхира:] «Тысячею числом стоят мои слоны, текущие рутью, о Саубала, — златопоясные, с налобниками, лотосознаменные, златовенчанные, хорошо объезженные, царские носители, терпящие всякий шум в битве, бивнистые, великотелые, и каждый — с восемью слонихами, все крушители твердынь, подобные горам и тучам; это моё богатство, о царь, им играю я с тобою». А Шакуни, словно смеясь над так говорящим Партхой, сказал Юдхиштхире лишь: «Выиграно!»

Версия

d3f9123d4618 · опубликовано 16 июл. 2026 г., 16:03:36 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами