वैशंपायन उवाच
आपद्धर्मार्थकुशलो महाबुद्धिर् युधिष्ठिरः ॥
सर्वान् भ्रातॄन् समानीय वासुदेवं च सात्वतम् ॥
उवाच वदतां श्रेष्ठः सान्त्वपूर्वम् इदं वचः ॥
पर्याक्रामत सैन्यानि यत्तास् तिष्ठत दंशिताः ॥
पितामहेन वो युद्धं पूर्वम् एव भविष्यति ॥
तस्मात् सप्तसु सेनासु प्रणेतॄन् मम पश्यत ॥
वासुदेव उवाच
यथार्हति भवान् वक्तुम् अस्मिन् काल उपस्थिते ॥
तथेदम् अर्थवद् वाक्यम् उक्तं ते भरतर्षभ ॥
रोचते मे महाबाहो क्रियतां यद् अनन्तरम् ॥
नायकास् तव सेनायाम् अभिषिच्यन्तु सप्त वै ॥
वैशंपायन उवाच
ततो द्रुपदम् आनाय्य विराटं शिनिपुंगवम् ॥
धृष्टद्युम्नं च पाञ्चाल्यं धृष्टकेतुं च पार्थिवम् ॥
शिखण्डिनं च पाञ्चाल्यं सहदेवं च मागधम् ॥
vaiśaṃpāyana uvāca
āpaddharmārthakuśalo mahābuddhir yudhiṣṭhiraḥ ||
sarvān bhrātṝn samānīya vāsudevaṃ ca sātvatam ||
uvāca vadatāṃ śreṣṭhaḥ sāntvapūrvam idaṃ vacaḥ ||
paryākrāmata sainyāni yattās tiṣṭhata daṃśitāḥ ||
pitāmahena vo yuddhaṃ pūrvam eva bhaviṣyati ||
tasmāt saptasu senāsu praṇetṝn mama paśyata ||
vāsudeva uvāca
yathārhati bhavān vaktum asmin kāla upasthite ||
tathedam arthavad vākyam uktaṃ te bharatarṣabha ||
rocate me mahābāho kriyatāṃ yad anantaram ||
nāyakās tava senāyām abhiṣicyantu sapta vai ||
vaiśaṃpāyana uvāca
tato drupadam ānāyya virāṭaṃ śinipuṃgavam ||
dhṛṣṭadyumnaṃ ca pāñcālyaṃ dhṛṣṭaketuṃ ca pārthivam ||
śikhaṇḍinaṃ ca pāñcālyaṃ sahadevaṃ ca māgadham ||
Вайшампаяна сказал: Юдхиштхира, великий разумом, искусный в дхарме бедствия и в пользе, собрал всех братьев и Васудеву-Сатвату. Лучший из говорящих произнёс мягко предварённые слова: «Обойдите войска, стойте собранными и вооружёнными. Ваш первый бой будет с дедом; поэтому выберите предводителей для моих семи войск». Васудева сказал: «О лучший из Бхаратов, ты сказал эту полезную речь именно так, как подобает говорить в наступившее время. Мне это кажется правильным, о могучерукий. Пусть будет сделано следующее: пусть в твоём войске будут посвящены семь вождей». Вайшампаяна сказал: Затем Юдхиштхира пригласил Друпаду, Вирату, быка рода Шини, Дхриштадьюмну-Панчалу, царя Дхришткету, Шикхандина-Панчалу и Сахадеву Магадхского.
8e1d69daccf3 · опубликовано 17 июл. 2026 г., 06:17:52 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Глава противопоставляет два способа верности: Пандавы организуют войско под руководством Кришны, а Баларама, одинаково связанный с Бхимой и Дурьодханой, выбирает не участвовать в братоубийственной войне. Его уход не отменяет правоты Пандавов, но подчёркивает тяжесть момента: даже тот, кто принимает волю Кешавы, не всегда способен смотреть на гибель родичей.