धृतराष्ट्र उवाच
जम्बूखण्डस् त्वया प्रोक्तो यथावद् इह संजय ॥
विष्कम्भम् अस्य प्रब्रूहि परिमाणं च तत्त्वतः ॥
समुद्रस्य प्रमाणं च सम्यग् अच्छिद्रदर्शन ॥
शाकद्वीपं च मे ब्रूहि कुशद्वीपं च संजय ॥
शाल्मलं चैव तत्त्वेन क्रौञ्चद्वीपं तथैव च ॥
ब्रूहि गावल्गणे सर्वं राहोः सोमार्कयोस् तथा ॥
संजय उवाच
राजन् सुबहवो द्वीपा यैर् इदं संततं जगत् ॥
सप्त त्व् अहं प्रवक्ष्यामि चन्द्रादित्यौ ग्रहांस् तथा ॥
dhṛtarāṣṭra uvāca
jambūkhaṇḍas tvayā prokto yathāvad iha saṃjaya ||
viṣkambham asya prabrūhi parimāṇaṃ ca tattvataḥ ||
samudrasya pramāṇaṃ ca samyag acchidradarśana ||
śākadvīpaṃ ca me brūhi kuśadvīpaṃ ca saṃjaya ||
śālmalaṃ caiva tattvena krauñcadvīpaṃ tathaiva ca ||
brūhi gāvalgaṇe sarvaṃ rāhoḥ somārkayos tathā ||
saṃjaya uvāca
rājan subahavo dvīpā yair idaṃ saṃtataṃ jagat ||
sapta tv ahaṃ pravakṣyāmi candrādityau grahāṃs tathā ||
Дхритараштра сказал: «О Санджая, ты как следует описал Джамбу-кханду; теперь подробно и в точности расскажи её поперечник и размер, а также меру океана, о прозорливый. Расскажи мне о Шакадвипе и Кушадвипе, о Шалмале и в точности о Краунчадвипе, о сын Гавалганы, а также всё о Раху, луне и солнце». Санджая сказал: «О царь, островов очень много, и ими распростёрт этот мир. Но я расскажу о семи, а также о луне, солнце и планетах».
472ed49923fb · опубликовано 17 июл. 2026 г., 20:47:27 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Вопрос Дхритараштры снова расширяет карту мира: от Джамбу он переходит к другим двипам и небесным телам. Санджая отвечает с оговоркой о мере знания: мир многообразен, но для наставления будет изложено главное.