Bhakti-rasāmṛta-śeṣa
Prakāśa 2: The Sentence and the Powers of the Word2.22Jīva Gosvāmī
36 / 253
Linux
Turn pages
Bhakti-rasāmṛta-śeṣa · 2.22
॥
Devanāgarī

लक्षणामूलाम् आह—लक्षणोपास्यते यस्य कृते तत् तु प्रयोजनम् ।यया प्रत्याख्यायते सा स्याद् व्यञ्जना लक्षणाश्रया ॥22॥यमुनायां घोषः इत्य् आदौ जलमयाद्यर्थबोधनाद् अभिधायां तटाद्यर्थबोधनाच् च लक्षणायां विरतायां यथा शीतत्वपावनत्वादिशब्दादिर् बोध्यते सा लक्षणामूला व्यञ्जना ।

Transliteration (IAST)

lakṣaṇā-mūlām āha—lakṣaṇopāsyate yasya kṛte tat tu prayojanam |yayā pratyākhyāyate sā syād vyañjanā lakṣaṇāśrayā ||22||yamunāyāṁ ghoṣaḥ ity ādau jalamayādy-artha-bodhanād abhidhāyāṁ taṭādy-artha-bodhanāc ca lakṣaṇāyāṁ viratāyāṁ yathā śītatva-pāvanatvādi-śabdādir bodhyate sā lakṣaṇā-mūlā vyañjanā |

metre not identified

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
लक्षणोपास्यतेlakṣaṇopāsyateк указанию прибегают
यस्यyasyaчего
कृतेkṛteради,
तत्tatто
तुtuже
प्रयोजनम्prayojanamесть цель;
ययाyayāкоторой
प्रत्याख्यायतेpratyākhyāyateона сообщается,
साsāто
स्याद्syādбудет
व्यञ्जनाvyañjanāподразумевание,
लक्षणाश्रयाlakṣaṇāśrayāоснованное на указании
Translation

Говорится о подразумевании, основанном на указании. То, ради чего прибегают к указанию, есть цель; сила, которой эта цель сообщается, — подразумевание, основанное на указании. Во фразе «деревня на Ямуне» и подобных обозначение прекращается, передав смысл «водный поток», указание прекращается, передав смысл «берег», — а та сила, которой передаются прохлада, чистота и прочее, есть подразумевание, основанное на указании.

Version

19c886b0d51d · published Sep 24, 2026, 12:40:03 PM UTC

Available inRU

Page between verses with